Ekologik loyihalarga xalqaro moliyalashtirishni jalb etishda UNCCD bilan hamkorlik kuchaytiriladi
2026-09-09 10:05:00 / Yangiliklar
Uchrashuvda strategik rejalashtirishdan amaliy loyihalarni ishlab chiqish va ularni moliyalashtirishga o‘tish masalasiga alohida e’tibor qaratildi. Bunday loyihalar yer resurslarini tiklash, ekotizimlar barqarorligini oshirish va Markaziy Osiyoning ekologik xavflarga chidamliligini kuchaytirishga qaratiladi. Shuningdek Yasmin Fuad Prezident Sh.Mirziyoyev boshchiligidagi ekologik islohotlar bilan tanishtirildi.
Uchrashuv yakunlari bo‘yicha UNCCD va uning Global mexanizmi ko‘magida mintaqaviy investitsiya loyihalari portfelini shakllantirishga doir kelishuvga erishildi. Mazkur loyihalarni moliyalashtirishga xalqaro moliya institutlari va iqlim fondlarini, jumladan, Global ekologik jamg‘arma (GEF), Yashil iqlim jamg‘armasi (GCF), Jahon banki, Osiyo taraqqiyot banki, Islom taraqqiyot banki hamda boshqa xalqaro hamkorlarni jalb etish rejalashtirilmoqda.
Hamkorlikning muhim yo‘nalishlaridan biri — Qum va chang bo‘ronlari bo‘yicha mintaqaviy erta ogohlantirish markazini tashkil etish uchun moliyaviy, texnik va ekspert ko‘magini jalb etishdan iborat.
Mazkur tizim mintaqada qum va chang bo‘ronlarini monitoring qilish va prognozlash imkoniyatlarini kengaytirish, aholi hamda tegishli xizmatlarni o‘z vaqtida ogohlantirish samaradorligini oshirish, shuningdek, ushbu tabiiy hodisalarning ijtimoiy-iqtisodiy va ekologik oqibatlarini kamaytirishga xizmat qiladi.
Uchrashuv davomida, shuningdek, chang-tuz chiqindilari va yerlarning degradatsiyasi bilan bog‘liq muammolarni kompleks hal etishga qaratilgan Markaziy Osiyo investitsiya dasturini shakllantirish taklifi ilgari surildi. Mazkur dastur uch ustuvor yo‘nalish bo‘yicha loyihalarni birlashtirishi mumkin:
• mintaqada chang-tuz chiqindilarini kamaytirish;
• Qizilqum hududidagi saksovul ekotizimlarini tiklash;
• qum va chang bo‘ronlari bo‘yicha mintaqaviy erta ogohlantirish tizimini rivojlantirish.
Dasturni amalga oshirishda xalqaro moliyalashtirish, texnik ekspertiza va ekotizimlarni monitoring qilish hamda tiklashning zamonaviy texnologiyalaridan foydalanish ko‘zda tutilmoqda.
Uchrashuvda Yasmin Fuad Markaziy Osiyoda ekologiya va barqaror rivojlanish sohasidagi ilmiy-ma’rifiy markaz sifatida “Green University”ning ortib borayotgan rolini alohida ta’kidladi. Shu nuqtai nazardan, transchegaraviy ekologik muammolarni hal etish uchun ilmiy salohiyatni rivojlantirish, malakali mutaxassislar tayyorlash va zamonaviy ekspertlar bazasini shakllantirish muhimligi qayd etildi.
O‘zbekiston yerlarning degradatsiyasi, cho‘llanish va qum-chang bo‘ronlariga qarshi kurashish masalalarida mintaqaviy hamkorlikni izchil rivojlantirish tarafdori. Yagon investitsiya loyihalari portfelining shakllantirilishi Markaziy Osiyo davlatlari va xalqaro hamkorlarning sa’y-harakatlarini birlashtirish hamda yirik ekologik tashabbuslarni amaliyotga tatbiq etish imkonini beradi. Hamkorlikning yangi bosqichidagi asosiy vazifa — mintaqaviy ekologik ustuvor yo‘nalishlarni aniq loyihalarga aylantirish, ularni moliyalashtirishning tushunarli mexanizmlarini belgilash, mas’ul ijrochilarni aniqlash va o‘lchanadigan natijalarga erishishdan iborat.