O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi

Tadbirda so‘zga chiqqan O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining ekologiya masalalari bo‘yicha maslahatchisi — Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi raisi Aziz Abduhakimov iqlim o‘zgarishi, yerlarning degradatsiyasi, bioxilma-xillikning yo‘qolishi, atrof-muhit ifloslanishi va suv resurslari tanqisligi yangi voqelikni shakllantirayotganini, bunda barqaror rivojlanish faqat mintaqaviy va global darajada sa’y-harakatlarni birlashtirish orqali mumkinligini ta’kidladi.

Tadbirda O‘zbekistonning ekologik siyosatiga alohida e’tibor qaratildi. Prezident Shavkat Mirziyoyev rahbarligida mamlakatda “yashil” transformatsiya bo‘yicha kompleks strategiya amalga oshirilmoqda. U barqaror rivojlanish maqsadlariga erishish va iqlim o‘zgarishiga moslashishga qaratilgan. Asosiy tashabbuslar qatorida “Yashil makon”, “Chiqindidan xoli hudud”, “Ekologik madaniyat”, “Biomeros” va “Toza havo” loyihalari mavjud bo‘lib, ular ko‘kalamzorlashtirish, chiqindilar bilan ishlash, ekologik targ‘ibot, bioxilma-xillikni saqlash va havo sifatini yaxshilash kabi yo‘nalishlarni qamrab oladi.

SHHTga a’zo davlatlarning katta qismi global chang-to‘zonlar kamarida joylashgani sababli cho‘llanish, chang va qum bo‘ronlari hamda transchegaraviy havo ifloslanishi umumiy mintaqaviy muammoga aylangani qayd etildi.

Shu munosabat bilan SHHT va UNEP o‘rtasidagi qo‘shma harakatlar uchun ustuvor yo‘nalishlar taklif etildi. Bu yo‘nalishlar chang va qum bo‘ronlari hamda havo sifatining yomonlashuvi bo‘yicha erta ogohlantirish tizimlarini rivojlantirish, yer degradatsiyasiga qarshi kurashishda hamkorlikni kuchaytirish, bioxilma-xillikni saqlash sohasidagi sheriklikni kengaytirish hamda plastik va xavfli chiqindilarni boshqarishni o‘z ichiga olgan holda ifloslanishni kamaytirish mexanizmlarini qamrab oladi.

Shuningdek, ekologik monitoring samaradorligini oshirish, salbiy tendensiyalarni o‘z vaqtida aniqlash va xavflarni aniqroq prognoz qilish uchun sun’iy intellekt va sun’iy yo‘ldosh ma’lumotlari kabi zamonaviy texnologiyalarni joriy etish muhimligi alohida ta’kidlandi.

Ishtirokchilar SHHTning mintaqaviy platforma sifatidagi salohiyati va UNEPning ekspert imkoniyatlari sinergiyasi ekologik hamkorlikni yangi sifat bosqichiga olib chiqishiga ishonch bildirdilar.

Sessiya yakunida SHHT Kotibiyati va UNEP o‘rtasidagi o‘zaro anglashuv memorandumi ijrosiga oid tadbirlar rejasi imzolandi. Ushbu hujjat hamkorlikni yanada chuqurlashtirish uchun amaliy vosita bo‘lib xizmat qiladi.

Yakunda xalqaro hamkorlar  O‘zbekistonda o‘tkaziladigan yirik ekologik tadbirlarga, jumladan, Global ekologik fondning VIII Assambleyasi va “Eco Expo Central Asia 2026” xalqaro ko‘rgazmasiga taklif qilindi.