O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi

Yig‘ilish davomida Qoraqalpog‘iston Respublikasi va Buxoro viloyatida amalga oshirilgan "Aral Sea Wetlands" loyihasining natijalari taqdim etildi. Ushbu hududlar yerlarning degradatsiyasi va suv ekotizimlarining qisqarishiga eng ko‘p duch kelayotgan mintaqalar hisoblanadi. Loyiha amaliy chora-tadbirlar, institutsional rivojlanish va salohiyatni mustahkamlashni uyg‘unlashtirgan holda muhofaza etiladigan tabiiy hududlar hamda mahalliy jamoalarni qo‘llab-quvvatlashning samarali platformasi sifatida o‘zini namoyon etdi.

Asosiy erishilgan natijalar quyidagilardan iborat: 
– yovvoyi hayvonlar uchun suv resurslariga kirish imkoniyatini yaxshilash, jumladan "Sayg'achiy” landshaft buyurtma qo'riqxonasida quduqlar burg‘ulash va jihozlash orqali; 
– “Janubiy Ustyurt” va “Markaziy Qizilqum” milliy tabiat bog‘larining moddiy-texnik bazasini mustahkamlash; 
– muhofaza etiladigan tabiiy hududlarni boshqarish samaradorligini baholash va noyob hamda yo‘qolib ketish xavfi ostidagi turlarni saqlash bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqish; 
– Mo'ynoq hududida o‘rmon-melioratsiya va ko‘kalamzorlashtirishni o‘z ichiga olgan yerlar va ekotizimlarni tiklash tadbirlarini amalga oshirish; 
– ekotizimlarning suvga bo‘lgan ehtiyojini baholash metodikasini ishlab chiqish hamda Amudaryo deltasi hududida suv resurslarini modellashtirish bo‘yicha o‘quv mashg‘ulotlarini o‘tkazish.

Shuningdek, integratsiyalashgan hududiy rejalashtirish bo‘yicha Hududiy qo‘mitaning tashkil etilishi muhim institutsional ahamiyatga ega. Shuningdek, Vazirlar Mahkamasi qarori bilan “Oqtog‘-Tomdi” davlat qo‘riqxonasi bufer zonasi tasdiqlangani qayd etildi.

"EcoLand"  loyihasining ishga tushirilishi va 2026-yilga mo‘ljallangan ustuvor yo‘nalishlar

"EcoLand"  loyihasi Muvofiqlashtiruvchi Kengashining birinchi yig‘ilishi yangi loyihaning amaliy bosqichiga start berilishida muhim qadam bo‘ldi. Global ekologik jamg‘arma ko‘magida moliyalashtirilayotgan loyiha doirasida 2026 yil uchun ishchi reja, Kengashning institutsional tuzilmasi, yangilangan byudjet, loyiha jamoasi tarkibidagi o‘zgarishlar hamda natijalar doirasi tasdiqlandi.

2026-yildan boshlab "EcoLand" loyihasi quyidagi to‘rtta o‘zaro bog‘liq tamoyil asosida amalga oshiriladi: 
– ilmiy asoslangan ekologik siyosatni rivojlantirish; 
– ekotizimlarni tiklash bo‘yicha innovatsion yechimlarni joriy etish; 
– barqaror moliyaviy mexanizmlarni shakllantirish; – milliy monitoring, ta’lim va bilim almashish tizimlarini mustahkamlash.

Muhokamalar chog‘ida O‘zbekistonning noyob ekotizimlari aholi farovonligi va tabiiy muhit barqarorligini ta’minlashda muhim o‘rin tutishi ta’kidlandi. Shu bilan birga, mamlakat yer degradatsiyasi, suv resurslari tanqisligi, biologik xilma-xillikning kamayishi va iqlim o‘zgarishi oqibatlari kabi muammolarga duch kelmoqda. Ushbu masalalarni tizimli hal etish barqaror rivojlanish va ekologik xavfsizlikning muhim asosi sifatida ko‘rilmoqda.

Loyihalarning muvaffaqiyatli amalga oshirilishi barcha manfaatdor tomonlarning faol ishtiroki hamda xalqaro hamkorlar, xususan Birlashgan Millatlar Tashkiloti Taraqqiyot dasturi (BMTTD) va IUCNning ilg‘or tajribasi va eng yaxshi amaliyotlariga bevosita bog‘liqligi alohida qayd etildi. "Aral Sea Wetlands" loyihasi tajribasi "EcoLand" loyihasini samarali joriy etish uchun mustahkam poydevor bo‘lib xizmat qiladi, investitsiyalar samaradorligini oshiradi va tarmoqlararo muvofiqlikni kuchaytiradi.
Yig‘ilish yakunida ishtirokchilar kelgusida yaqin hamkorlikni davom ettirishga tayyor ekanliklarini bildirdilar hamda O‘zbekistonning tabiatni muhofaza qilish va iqlim kun tartibini milliy va xalqaro darajada ilgari surishga umumiy sadoqatni tasdiqladilar.