Jurnalist va blogerlar Farg‘ona viloyatida olib borilayotgan kosmik monitoring natijalari bilan tanishishdi
2026-07-01 15:00:00 / Yangiliklar

“O‘zbekkosmos” agentligi hamda Farg‘ona viloyati hokimligi hamkorligida ommaviy axborot vositalari vakillari va blogerlar uchun kosmik monitoring texnologiyalarining hududlarni boshqarishdagi amaliy samaradorligiga bag‘ishlangan media-tur tashkil etildi.
Tadbirning asosiy maqsadi kosmik suratlar, geoaxborot tizimlari va sun’iy yo‘ldosh ma’lumotlari qishloq xo‘jaligi, suv resurslari, ekologiya hamda davlat boshqaruvi sohalarida qanday amaliy natijalar berayotganini jurnalist va blogerlarga bevosita joylarda namoyish etishdan iborat bo‘ldi.
Bugungi kunda kosmik monitoring nafaqat ma’lumot yig‘ish vositasi, balki boshqaruv qarorlarini ilmiy asosda qabul qilish, resurslardan oqilona foydalanish va hududlarni barqaror rivojlantirishning muhim instrumentiga aylanmoqda. Farg‘ona viloyatida amalga oshirilayotgan loyihalar aynan shu yondashuvning amaliy natijalarini namoyon etmoqda.
Media-tur davomida jurnalistlar Quva tumanidagi namunali intensiv bog‘lar faoliyati bilan tanishdilar. Ushbu bog‘lar Davlat rahbarining viloyatga tashrifi doirasida taqdim etilgan zamonaviy bog‘dorchilik loyihalari hisoblanadi.
“O‘zbekkosmos” agentligi mutaxassislari tomonidan sun’iy yo‘ldosh tasvirlari orqali bog‘larning rivojlanish dinamikasi, ekin maydonlari holati hamda vegetatsiya ko‘rsatkichlari muntazam monitoring qilinmoqda. Bu esa bog‘larning samaradorligini masofadan turib baholash, muammolarni erta aniqlash hamda hosildorlikni oshirish bo‘yicha ilmiy asoslangan tavsiyalar ishlab chiqish imkonini bermoqda. Mazkur yondashuv meva yetishtirish hajmini oshirish, eksport salohiyatini kengaytirish va yer resurslaridan yanada samarali foydalanishga xizmat qilmoqda.
Shuningdek, media-tur ishtirokchilari Karkidon, Qo‘rg‘ontepa va Markaziy Farg‘ona suv omborlarida amalga oshirilayotgan kosmik monitoring ishlari bilan ham tanishdilar.
Mutaxassislar tomonidan batimetrik o‘lchovlar yordamida suv omborlarining haqiqiy sig‘imi aniqlanmoqda. O‘nlab yillar davomida to‘plangan loyqa oqiziqlar natijasida suv omborlari hajmining qanchalik o‘zgargani ilmiy asosda baholanmoqda.
Radar sun’iy yo‘ldosh tasvirlari orqali to‘g‘onlarning deformatsiya holati, akvatoriya dinamikasi hamda suv sathining o‘zgarishi muntazam kuzatib borilmoqda. Bunday monitoring gidrotexnik inshootlar xavfsizligini ta’minlash, favqulodda vaziyatlarning oldini olish hamda suv resurslarini samarali boshqarishda muhim ahamiyat kasb etadi.
Media-tur davomida jurnalistlarga dronlar, maxsus qayiqlar va zamonaviy geodezik uskunalar yordamida olib borilayotgan o‘lchov ishlari haqida ma’lumot berildi.
Shu bilan birga, “O‘zbekkosmos” agentligi mutaxassislari Farg‘ona viloyatining barcha tuman va shaharlari kesimida qishloq xo‘jaligi ekinlarining suv iste’moli hajmlarini (evapotranspiratsiya) aniqlash bo‘yicha ham keng ko‘lamli dala ishlari olib borilayotganligi haqida OAV vakillariga ma’lumot berishdi.
Sug‘orish tarmoqlari, gidromeliorativ inshootlar va kanallar to‘g‘risidagi ma’lumotlar yig‘ilib, har bir ekin turi bo‘yicha suv sarfi ilmiy metodika asosida hisoblab chiqildi. Yakuniy natijalar “Space Water Monitoring” subplatformasiga integratsiya qilinmoqda.
Mazkur loyiha suv tanqisligi sharoitida har bir gektar yerning haqiqiy suv ehtiyojini aniqlash, sug‘orish tizimini optimallashtirish hamda suv resurslarini adolatli taqsimlash imkonini yaratmoqda. Bu esa oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlash va qishloq xo‘jaligida suv tejamkor texnologiyalarni keng joriy etishda muhim ahamiyatga ega.
Media-turning yana bir yo‘nalishi ekologik monitoringga bag‘ishlandi. Mutaxassislar o‘rimdan keyin somon qoldiqlarini yoqish holatlari sun’iy yo‘ldosh tasvirlari orqali tezkor aniqlanayotganini namoyish etdilar.
Kosmik monitoring noqonuniy yer yoqish holatlarini qisqa vaqt ichida aniqlash, atmosfera havosining ifloslanishini nazorat qilish, tuproq unumdorligini saqlash hamda millionlab so‘mlik iqtisodiy zararlarning oldini olish imkonini bermoqda.
Jurnalistlarga real kosmik tasvirlar asosida aniqlangan holatlar hamda ularning ekologik oqibatlari batafsil tushuntirildi.
Media-tur doirasida Farg‘ona viloyati tashkilotlari mutaxassislari uchun “Space Gov Monitoring” (SGM) platformasidan foydalanish bo‘yicha amaliy trening ham tashkil etildi. Avval Toshkent shahrida malaka oshirgan mutaxassislar platformadan amaliy foydalanish ko‘nikmalarini yanada mustahkamladilar.
Mazkur platforma orqali mahalliy davlat boshqaruvi organlari kosmik ma’lumotlardan kundalik faoliyatida foydalanmoqda. Natijada qaror qabul qilish tezlashmoqda, byurokratik jarayonlar qisqarmoqda hamda hududlarni boshqarishda raqamli tahlil imkoniyatlari kengaymoqda.
Media-tur davomida barcha loyihalar bo‘yicha mutaxassislar jurnalist va blogerlarning savollariga javob berib o‘tdilar. Xususan, kosmik monitoring natijalari, geoaxborot platformalari, sun’iy yo‘ldosh tasvirlari va interaktiv xaritalar real vaqt rejimida namoyish etildi.
Bu esa ommaviy axborot vositalari vakillariga kosmik texnologiyalarni nafaqat nazariy, balki amaliy jihatdan ham chuqur tushunish imkonini berdi.
“O‘zbekkosmos” agentligi Axborot xizmati









