Fargʻona viloyatini 2024-yilda ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirish boʻyicha amalga oshirilgan ishlar

 

Iqtisodiy koʻrsatkichlar (2024-yil yakuni)

 

Yalpi hududiy mahsulot - 91,3 trln. soʻm (oʻsish-106,7%), sanoatda - 48,1 trln soʻm (107,6%), xizmatlarda - 55,2 trln. soʻm (112,3%), qishloq xoʻjaligida - 44,0 trln. soʻm (104,7 %).

2024-yilda 433,7 ming nafar aholi bandligi taʼminlandi, shundan, qishloq xoʻjaligida – 194,8 ming nafar, xizmat koʻrsatishda – 186,7 ming nafar, investitsiya hisobiga – 34,1 ming nafar, qurilishda – 18,1 ming nafar.

Kichik biznes subyektlari soni 2024-yilda – 57 127 ta. Shundan, sanoat korxonalari – 12859 ta, qishloq xoʻjaligi korxonalari – 3065 ta, xizmat koʻrsatish va savdo korxonalari – 36739 ta, qurilish korxonalari – 4464 ta.

Mahalliy byudjetga 2024-yilda qoʻshimcha tushum- 5 273,6 mlrd. soʻmga yetgan.

Oilaviy tadbirkorlik doirasida 2024-yilda 551 mlrd. soʻm kredit va 36 mlrd.soʻm subsidiya ajratildi.

 

Investitsiya boʻyicha koʻrsatkichlar

2024-yilda ishga tushirilgan investitsiya loyihalari: loyiha soni – 1182 ta, qiymati – 1 034 mln.dollar, yaratilgan ish oʻrni – 36,0 mingta.

2024-yilda 1 781,5 mln dollar toʻgʻridan-toʻgʻri xorijiy investitsiyalar jalb qilindi.

2024-yilga belgilangan 1,1 mlrd dollar eksport rejasi –haqiqatda 1,0 mlrd.dollarga yoki 91 foizga bajarildi.

“Qoʻqon” EIZ 925,5 gektar maydonda joylashgan. Jami 981,2 mln. dollarik 145 ta loyihalar joylashtirilgan bugungi kunda 538,0 mln. dollarik 108 tasi ishga tushirilgan (ish oʻrni - 10260 ta).

2024-yilda – 3,3 trln. soʻmlik sanoat mahsulotlari ishlab chiqarilgan. 114,9 mln. dollarlik eksport amalga oshirilgan.

Viloyatda 95 ta kichik va yoshlar sanoat zonalari mavjud. 825,5 gektar yer maydoni ajratilgan.

2024-yilda ishga tushirilgan investitsiya loyihalari – 136 ta, qiymati – 601,1 mln. soʻm, yaratilgan ish oʻrni – 1 785 ta.

 

Qurilish yoʻnalishida koʻrsatkichlar

Koʻp qavatli turar- joy binolari qurish boʻyicha

 

Fargʻona viloyatida 2024-yilda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 30-apreldagi PF-70-sonli Farmoniga asosan jami 220 ta 8 600 xonadonli koʻp qavatli uy-joylar qurish belgilangan.

Viloyatda joriy yilda  jami 198 ta 7 915 xonadonli koʻp qavatli uy-joylar foydalanishga topshirildi. Jumladan, “Yangi Oʻzbekiston” massivlarida 59 ta 2 173 xonadonli, boshqa hududlarda 139 ta 5 742 xonadonli koʻp qavatli uy-joylar foydalanishga topshirildi.  Shundan, “Yangi Oʻzbekiston” massivlarida jami 102 ta 3 952 xonadonli uy-joylar qurilishi rejalashtirilgan.

2024-yil yakunida “Yangi Oʻzbekiston” massivlarida 59 ta 2 173 xonadonli (Eko shaharda 37 ta 1493 xonadonli, Yangi Asr MFYda 14 ta 488 xonadonli, Yuqori Soyboʻyi MFYda 8 ta 192 xonadonli), koʻp qavatli uy-joylar bitkazilib foydalanishga topshirilgan.

Qolgan 43 ta 1 779 xonadonli uy-joylar 2025-yilga oʻtuvchi etib belgilash maqsadga muvofiq.

Uy-joyga talab yuqori boʻlgan boshqa hududlarda jami 118 ta 4648 xonadonli uy-joylar qurilishi rejalashtirilgan. Shundan, bugungi kunda 139 ta 5742 xonadonli uy-joylar qurilib foydalanishga topshirildi.

 

Infratuzilmani rivojlantirish boʻyicha

Davlatimiz rahbarining 2023-yil 25-dekabrdagi “2024-2026-yillarda Oʻzbekiston Respublikasining ijtimoiy va ishlab chiqarish infratuzilmasini rivojlantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-404-sonli qarori hamda Vazirlar Mahkamasining Rayosati bayonlariga asosan jami 1 122,5 mlrd.soʻm mablagʻlar doirasida 157 ta obyektlarda qurilish-taʼmirlash ishlari amalga oshirilishi belgilangan.

Obyektlarda 959,5 mlrd.soʻmlik (QMI) qurilish-montaj ishlari bajarilgan va 928,5 mlrd.soʻm (QMI) mablagʻlar moliyalashtirilgan.

 

“Tashabbusli byudjet” boʻyicha

 

• Viloyatda “Tashabbusli byudjet” jarayoni 2024-yil 1-mavsumida jami 266 ta (204 ta qurilish-taʼmirlash loyixalarga 268,5 mlrd.soʻm, va 62 ta jixoz sotib olishga 72,1 mlrd.soʻm) loyihalar doirasida “Tashabbusli byudjet” jamgʻarmasidan 340,6 mlrd.soʻm mablagʻlar ajratilgan.

 

Avtomobil yoʻllari qurilishi boʻyicha

 

2024-yil mobaynida viloyat hududidagi avtomobil yoʻllari va koʻpriklarni qurish, qayta qurish va taʼmirlash boʻyicha jami 631,0 km yoʻllar va 13 ta koʻpriklarda 500,2 mlrd.soʻmlik qurilish-taʼmirlash ishlari amalga oshirildi,

 

Elektr energiyasi taʼminoti boʻyicha

 

Elektr taʼminotini yaxshilash maqsadida 206,8 mlrd.soʻm mablagʻ evaziga 411,1 km elektr tarmoqlari, 245 dona transformator punkti qurildi hamda Xitoydan 8 ta (40 000 kVA) va 1 dona (63 000 kVA) transformatorlarini oʻrnatildi hamda yechib olingan kuch transformatori boshqa podstansiyalarga koʻchirib oʻtkazish hisobiga qoʻshimcha 20 ta podstansiyada 326 ming.kVA quvvat zahirasi yaratildi.

Bundan tashqari, 2505 km elektr uzatish tarmoqlari hamda 908 dona transformator punktlari mukammal taʼmirlanib, ushbu ishlarga 11,2 mlrd.soʻm mablagʻ sarflandi.

Natijada 220 mingdan ortiq aholi xonadonlarining elektr taʼminoti yaxshilanishiga erishildi.

 

Tabiiy gaz taʼminoti boʻyicha

 

2024-2025-yillar kuz-qish mavsumiga tayyorgarlik koʻrish maqsadida 4.2 km (100.0%) mukammal taʼmirlandi, 42 dona (108%) gaz taksimlash qurilmalari (GTQ) mukammal taʼmirlandi, 6 810 dona (100%) Gaz taksimlash qurilmalari taftishdan oʻtkazildi, 265.4 km (103%) gaz tarmoqlari zichlikka sinaldi. 449.9 km (112.0%) Yer osti gaz quvurlarining holatini asboblar yordamida tekshirildi, 251.5 km (124.0 %) gaz quvurlari joriy taʼmirlandi

Natijada, tabiiy gaz taʼminotida muammolar yuzaga kelgan 85 dona MFYlardagi 44 760 dan ortiq xonadonlarning gaz taʼminoti yaxshilandi.

 

Ichimlik suv taʼminoti

2025-yil 1-yanvar holatida viloyat aholisining 80,1 foizi yoki 3 mln 302 ming nafari markazlashgan ichimlik suv bilan taʼminlangan (jami aholi soni 4 mln 123 ming) hamda 160,4 ming nafar aholi koʻcha kolonka, 660,1 ming nafar aholi uzoq masofadan suv qudugʻidan tashib kelib isteʼmol qiladi.

 

 

Qishloq xoʻjaligida koʻrsatkichlar

Viloyatda 2024-yilda yetishtirilgan yalpi qishloq xoʻjaligi mahsulotlari 43 trln. 974 mlrd. soʻmni tashkil etib, oʻtgan yilga nisbatan oʻsish surʼati 104,7 foizni tashkil etdi.

Joriy yilda 4,8 mln tonna mahsulot yetishtirildi, jumladan, 998,5 ming tonna don mahsulotlari, 281 ming tonna paxta, 2,8 ming tonna pilla, 3510 ming tonna meva-sabzavot, 1384 ming tonna goʻsht va sut mahsulotlari, 659 mln.dona tuxum hamda 14,1 ming tonna baliq yetishtirildi.

2024-yilda qishloq xoʻjaligi va oziq-ovqat sanoatini rivojlantirish boʻyicha qiymati 2,1 trln soʻmlik 462 ta loyixalar amalga oshirildi, 60,3 mln dollar XMI kreditlari va xorijiy investitsiya mablagʻlari oʻzlashtirildi, 11200 ta ish oʻrinlari yaratildi.

Joriy yilda eksportyorlar, agroklasterlar va fermer xoʻjaliklari tomonidan  315 million dollarlik qishloq xoʻjaligi mahsulotlari eksport qilinib, oʻtgan yilga nisbatan 1,5 barobarga koʻpaydi.

Qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalashtirishni davom ettirgan holda 406 mlrd soʻmlik 1137 ta texnikalar sotib olindi. Jumladan, 146 ta lazerli tekislagich, 50 ta yuqori unumli xaydov texnikasi, 22 ta don oʻrish kombaynlari, 58 ta paxta terish mashinalari, 70 ta yuqori unumli chigit ekish seyalkasi, 126 ta chopiq traktori va kultivatorlar xarid qilindi.

Qishloq xoʻjaligida amalga oshirilayotgan isloxotlar natijasida hosildorlik yildan-yilga oshib bormoqda.

Misol uchun, Buvayda tumanida “Alqor agrotexnika” f/x 110 sentner, Beshariq tumanida “Kenjaboy Madaminov” f/x 107 sentner, Furqat tumanidagi “Zar javoxir zamini” f/x 105 sentner, Toshloq tumanidagi “Boymat Shermatov saxovati” f/x 102 sentner, Oʻzbekiston tumanidagi “Xadichabeim Madinabonu” f/x 100 sentnerdan ortiq gʻalla hosili olib barcha oʻrnak va namuna boʻldi.

Shuningdek, paxtachilikda 37 ta fermer xoʻjaliklari har gektar maydondan 50 sentnerdan 70 sentnergacha hosil olganini alohida taʼkidlab oʻtmoqchiman. Xususan, Bogʻdod tumanidagi “Ikromjon Nazarov”, Buvayda tumanidagi “Xilol koʻl”, Yozyovon tumanidagi “Mezon”, Rishton tumanidagi “Furqat”, Uchkoʻprik tumanidagi “Tursunzoda”, Furqat tumanidagi “Raʼnoxon Gʻaniyeva” fermer xoʻjaliklari 60 sentnerdan yuqori hosil olib barchaga namuna boʻldi.

Klasterlarimizda ham qayta ishlashni toʻliq siklini yoʻlga qoʻyish jadallik bilan amalga oshirilmoqda.

Uch, toʻrt yil oldin paxtani ip kalavaga aylantirish 100 foizdan ortiq boʻlgan boʻlsada, ipdan keyingi bosqichlar 5 foizdan oshmagan.

Joriy yil yakuni bilan viloyatimizda mato ishlab chiqarish 105,2 ming tonnaga (127 foizga), matoni boʻyash 24,2 ming tonnaga (29 foizga), tayyor mahsulot ishlab chiqarish 30,7 ming tonnaga (39 foizga) oshmoqda.

Aholini daromadini oshirish va ish bilan bandligini taʼminlash maqsadida oʻtgan uch yil davomida 25 ming gektar paxta va gʻalla maydonlari qisqartirilib, ochiq elektron auksion orqali aholiga dehqon xoʻjaligi uchun tarqatib berildi. Natijada, 110 mingdan ortiq yangi dehqon xoʻjaliklari tashkil etilib, 220 ming dan ortiq doimiy va mavsumiy ish oʻrinlari yaratildi.

“Bir mahalla – bir mahsulot” tamoyili asosida 740 ta mahalla ixtisoslashtirilib, 2-3-marta hosil olish hisobiga 41 ming gektar tomorqada 1,4 mln tonna mahsulot yetishtirildi.

Aholi xonadonlaridagi jami 56 mingta issiqxonalarning 11 mingtasida limon, 45 mingtasida sabzavot yetishtirilmoqda.

Rossiyaning “Semena Stavropolya” kompaniyasi bilan hamkorlikda Yozyovon tumanida 10 gektar maydonda 56 xil gʻalla navlari ekilib, sinov-tajriba dalasi tashkil qilindi.

 

Ijtimoiy sohadagi koʻrsatkichlar

Maktabgacha taʼlim - viloyatdagi 4195 ta bogʻchalarga 287 ming 947 nafar 3-7 yoshli bolalar qamrab (86,6 foiz) olingan.

Maktabgacha va maktab taʼlimi - 1076 ta, shundan, 955 ta umumiy oʻrta taʼlim maktab, 1 ta Prezident maktabi, 20 ta ixtisoslashgan maktab, 100 ta xususiy maktablar hamda 1 ta ijod maktabida jami 721 209 ming nafar oʻquvchilar taʼlim olmoqda (navbatlilik koeffitsenti - 1,2).

2024-yilda Milliy reytingda viloyat oʻrnini yaxshilash maqsadida, Yaponiya modeli asosida tuman(shahar)larda 1 tadan 19 ta maktablarda pilot loyihasi sifatida taʼlim jarayoni tashkil etildi.

Oliy taʼlim muassasasida - 13 ta (shundan 9 ta davlat, 3 ta nodavlat, 1 ta xorijiy) OTMlarda jami 90.5 ming nafar talabalar taʼlim olmoqda. Viloyat boʻyicha 63ta (shundan, 35 ta politexnikum, 28 ta texnikum) kasbiy taʼlim tashkilotlarida jami 48.7 ming nafar oʻquvchi yoshlar taʼlim olmoqda.

Sogʻliqni saqlash boʻyicha - viloyatda jami 1578 ta davolash-profilaktika muassasalar faoliyat olib bormoqda. (stotsionar shifoxona 61 ta, KTMP 19  ta, OSHP 171  ta, OP 135 ta, SEO va JSB 20 ta, Dezstansiya 20 ta, boshqa muassasalar - 28 ta). Xususiy tibbiyot muassasalari 1125 ta. Shahar va tumanlarda bugungi kunga qadar 135  ta oilaviy poliklinika va 171 ta oilaviy shifokor punktlari, 110 ta mahalla tibbiy puntlari faoliyati tashkil etilib, jami birlamchi muassasalar soni 327 taga yetkazilib, 4 061 mln nafar aholiga birlamchi tibbiy xizmat yaqinlashtirildi.

Ijtimoiy himoya boʻyicha:

Viloyatda mavjud 1 063 ta mahallalarda 273 657 nafar ijtimoiy himoyaga muhtoj shaxslar mavjud. Viloyatda 95 361 nafar nogironlar (1-guruh 8 750 nafar, 2-guruh 62 914 nafar, 3-guruh 7952 nafar), 15 747 nafar nogironligi boʻlgan bolalar mavjud. Shundan, 69 110 nafari mehnatga layoqatli ekanligi aniqlanib, 4-mart holatiga 975 nafarining mehnat tavsiyalari berilgan, 71 nafari kasbga yoʻnaltirilgan, 622 nafari parasportga jalb etilgan. 859 nafari reabilitatsiya texnik vositalar, 375 nafari protez ortopediya moslamalari bilan taʼminlangan. Viloyatdagi 1 458 195 nafar voyaga yetmaganlarning 3 989 nafari ijtimoiy himoyaga olingan, 2722 nafari vasiylikka berilgan, 1 698 nafariga homiylik belgilangan,  80 nafari patronatga berilgan, shundan 15 ta oilaviy bolalar uyida 65 nafar bolalar joylashtirilgan. Oʻzgalar parvarishiga muhtoj yakka-yolgʻizlar soni 2028 nafarni, xizmat koʻrsatuvchi ijtimoiy xodim assistentlari soni 272 nafarni tashkil qiladi.

Sport boʻyicha - boshqarma tasarrufida 31 ta sport-taʼlim muassasalar, 1 ta Markazi, 4 ta ISM, 26 ta SM faoliyat yuritmoqda. Sport-taʼlim muassasalarida 1 422 nafar trenerlar boʻlib, shundan 232 nafari oʻrindosh trenerlarni tashkil etadi. Bugungi kunda, sport-taʼlim muassasalarda ERP platformasidan roʻyxatdan oʻtgan jami 51989  nafar oʻquvchi-sportchilar sportning  53 ta  turi (30 tasi olimpiya sport, 3 tasi milliy sport, 14 tasi para olimpiya  6 tasi boshqa sport turlari) bilan muntazam shugʻullanmoqda. Shundan; SMlarda 48601 nafar, ISMlarda 2 908 nafar, Markazda 480 nafar.

Yoshlar boʻyicha - viloyatdagi 1 063 ta mahallalarda oʻtkazilgan xatlov orqali 1 mln 13 ming 224 nafar yoshlarning (shundan, 494 399 nafar xotin-qizlar) maʼlumotlari shakllantirildi. “Yoshlar balansi” asosida yoshlar 3 ta “yashil”, “sariq”, “qizil” toifalarga ajratilgan. Xususan, “yashil” toifadagi yoshlar soni 672 ming 790 nafar (66,4 foizi), “sariq” toifadagilar 332 ming 781 nafar (32,8 foizi), “qizil” toifadagilar 12 ming 601 nafarni tashkil etadi. 2025-yilda “Yoshlar daftari”ga 3 059 nafar yoshlar kiritilib, 1 102 nafar ga amaliy yordam koʻrsatilgan. (2024-yilda 16 ming 371 nafar yoshlarga amaliy yordam koʻrsatilgan)

Mahalla boʻyicha – viloyat boʻyicha xonadonlar soni  815 252 ta, oilalar soni 1 310 227 ta, 48 ta mahalla binosi mavjud emas (Quvasoyda 5 ta, Margʻilonda 3 ta, Qoʻqonda 2 ta, Fargʻona shahrida 1 ta, Beshariq tumani 4 ta, Dangʻara tumanida 1 ta, Buvaydada 5 ta, Bagʻdod tumanida 1 ta, Oʻzbekiston tumanida 3 ta, Fargʻona tumanida 13 ta, Quvada, Oltiariq va Soʻx tumanlarida 2 tadan, Rishton, Qoʻshtepa va Furqatda 1 tadan). Hozirda 9 ta mahalla raisi lavozimi vakant. (Margʻilon va Fargʻona shaharda 2 tadan, Oltiariq va Furqat tumanida 1 tadan, Oʻzbekiston tumanida 3 ta).

Viloyatda ishlab chiqarishni mahalliylashtirish sohasida koʻrsatkichlar

Talab yuqori boʻlgan yangi mahsulotlarni ishlab chiqarish va mavjud quvvatlarni kengaytirish boʻyicha manzilli dasturga muvofiq viloyatga import qilinayotgan tovarlarni mahalliylashtirish maqsadida, 2024-yilda 162 ta loyihalar hisobiga jami 2 trln 934 mlrd soʻmlik import oʻrnini bosuvchi mahsulotlar ishlab chiqarilib, 230 mln dollar atrofida xorijiy valyutaning tejalishiga erishildi.

Shuningdek, loyihalar doirasida jami 588 nafar yangi ish oʻrinlari yaratilib, 31 ta loyihalar tomonidan 28,6 mln dollarlik mahsulotlar eksport qilindi hamda 29 turdagi yangi mahsulotlar oʻzlashtirildi.

Yangi mahsulot turlarini oʻzlashtirilishi hisobiga oʻtgan yilning oʻzida viloyatda muqobil tovarlar importini 58 mln.dollarga qisqartirishga erishildi.

Dastur doirasida 138 ta mahalliy korxonalar tomonidan jami 660 nafar yangi ish oʻrinlari hamda 35 mln.dollarlik qoʻshimcha eksport salohiyati yaratilishi kutilmoqda.

Joriy yilda loyihalar doirasida 43 turdagi yangi mahsulotlar ishlab chiqarilishi oʻzlashtiriladi.