O‘zbekiston Respublikasi Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi

16-iyun kuni boshlangan V Toshkent Xalqaro Investitsiya Forumi doirasida bugun ham sessiyalar dolzarb mavzularda qizg‘in davom etmoqda. Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi muvofiqlashtiruvida tashkil etilgan TXIF‑2026ning ikkinchi kuni, 17 iyunda, “Savdo aloqalarining qayta shakllanishi va ta’minot zanjiri geografiyasi: yangi global arxitekturada Markaziy Osiyoning o‘rni qayerda?” mavzusida katta panel sessiyasi o‘tkazildi.

Tadbirda bugungi kundagi murakkab geosiyosiy vaziyat, iqtisodiy savdo urushlari, yirik bozorlarning parchalanishi va ishlab chiqarish quvvatlarining iste’molchilarga yaqin hududlarga ko‘chirilishi xalqaro ta’minot zanjirlarini qanday qilib tubdan qayta shakllantirayotgani chuqur tahlil qilindi.

Mazkur nufuzli strategik muhokamada xalqaro tashkilotlar vakillari, hukumat a’zolari va yirik transmilliy kompaniyalar rahbarlari ishtirok etdilar:

• Suvra Chakraborty – “AMC Overseas FZE” kompaniyasi direktori va Birlashgan Millatlar Tashkiloti (BMT) maslahatchisi (Moderator)
• Ibrohim Ergashev – O‘zbekiston Respublikasi Investitsiyalar, sanoat va savdo vaziri o‘rinbosari
• Elisabeth Tuerk – BMTning Yevropa iqtisodiy komissiyasi (UNECE) Iqtisodiy hamkorlik va savdo bo‘limi direktori
• Joachim Fritz – Germaniya xalqaro hamkorlik jamiyatining (GIZ) mamlakat bo‘yicha direktori
• Kanokpan Lao-Araya – Osiyo taraqqiyot bankining (OTB) O‘zbekiston bo‘yicha mamlakat direktori
• Johan Pelissier – “Airbus Europe” kompaniyasi prezidenti
• Wang Jianhong – Xitoy Paxta assotsiatsiyasi prezidenti
• Abdulaziz Abdurahmanov – “Centrum Holding” kompaniyasi asoschisi va bosh ijrochi direktori
• Hamad Mubarak Al-Hajri – “Snoonu” kompaniyasi asoschisi va bosh ijrochi direktori

Sessiyada so‘zga chiqqan O‘zbekiston Respublikasi investitsiyalar, sanoat va savdo vaziri o‘rinbosari Ibrohim Ergashev bugungi kunda global savdo yo‘nalishlari va ta’minot zanjirlari tubdan o‘zgarayotganini ta’kidlab, O‘zbekistonning geografik joylashuvi, rivojlanayotgan logistika infratuzilmasi va xalqaro transport yo‘laklari mamlakatni mintaqadagi eng jozibador investitsiya platformalaridan biriga aylantirayotganini qayd etdi.

“Bugungi kunda savdo yo‘nalishlari o‘zgarib, ta’minot zanjirlari qayta shakllanayotgan bir paytda, O‘zbekiston Markaziy Osiyoda savdo, logistika va sanoat investitsiyalari uchun eng jozibador platformalardan biriga aylanmoqda”, – dedi u.

Indoneziya Savdo vazirligi vakili Dia Roro Esti Widya Putri bugungi kunda global savdo tizimi geosiyosiy o‘zgarishlar, texnologik taraqqiyot va yangi investitsiya oqimlari ta’sirida qayta shakllanayotganini ta’kidladi. Uning fikricha, tez o‘zgarayotgan dunyoda barqarorlik yakkalanishdan emas, balki diversifikatsiya, innovatsiyalar va hamkorlikdan kelib chiqadi.

“Savdoning kelajagi faqat tashqi sharoitlar bilan belgilanmaydi. U biz qabul qiladigan qarorlar, yo‘lga qo‘yadigan hamkorliklar va birgalikda intiladigan maqsadlar bilan shakllanadi”, –  deya ta’kidladi Dia Roro Esti Widya Putri.

Osiyo taraqqiyot bankining O‘zbekistondagi mamlakat direktori Kanokpan Lao-Araya bugungi kunda global savdo va ta’minot zanjirlarida narxdan ko‘ra ishonchlilik, barqarorlik hamda xatarlarni boshqarish omillari ustuvor ahamiyat kasb etayotganini ta’kidladi. Uning qayd etishicha, Markaziy Osiyo mavjud savdo va logistika markazlariga raqobatchi sifatida emas, balki tobora diversifikatsiyalanayotgan global ta’minot tizimining muhim bo‘g‘ini sifatida shakllanib bormoqda.

Shuningdek, ishtirokchilar tomonidan ushbu shiddatli o‘zgarishlar fonida Markaziy Osiyo mintaqasi o‘zining qulay geografik joylashuvidan samarali foydalanib, Yevropa, Xitoy va Janubiy Osiyo o‘rtasidagi eng asosiy hamda ishonchli transport-logistika markazi sifatida o‘z o‘rnini qanday mustahkamlayotgani muhokama qilindi.

Muhokamalar davomida BMTning Yevropa iqtisodiy komissiyasi (UNECE) Iqtisodiy hamkorlik va savdo bo‘limi direktori Elisabeth Tuerk O‘zbekiston nafaqat qulay geografik joylashuvi va boy tabiiy resurslari, balki xalqaro standartlarni shakllantirish hamda joriy etishdagi faol ishtiroki bilan ham ajralib turishini ta’kidladi.

Sessiyada ma’ruza qilgan “Centrum Holding” asoschisi va bosh ijrochi direktori Abdulaziz Abdurahmanovning qayd etishicha, global ta’minot zanjirlari qayta shakllanayotgan hozirgi sharoitda O‘zbekiston uchun ko‘plab yangi imkoniyatlar ochilmoqda. “O‘zbekistonning geografik joylashuvi katta ustunlik, biroq asosiy vazifa bu imkoniyatni iqtisodiy qiymatga aylantirishdir. Bunga esa zamonaviy multimodal logistika infratuzilmasi orqali erishish mumkin”, –  dedi u.

Tadbirning yana bir ma’ruzachisi “Snoonu” kompaniyasi asoschisi va bosh ijrochi direktori Hamad Mubarak Al-Hajri O‘zbekistonning asosiy ustunligi faqat geografik joylashuv bilan cheklanmasligini ta’kidladi. “Biz O‘zbekistonda katta salohiyatni ko‘ryapmiz. Bu yerda mehnatsevar, intizomli va katta maqsadlarni ko‘zlaydigan insonlar yashaydi. Investorlar uchun aynan inson kapitali eng muhim omillardan biridir”, –  deya O‘zbekistonning malakali kadrlar va istiqbolli tadbirkorlar salohiyatiga yuqori baho berdi.

Sessiya yakunida global savdo va ta’minot zanjirlaridagi o‘zgarishlar Markaziy Osiyo uchun yangi imkoniyatlar eshigini ochayotgani qayd etildi. Mutaxassislar fikricha, O‘zbekiston o‘zining strategik joylashuvi, izchil iqtisodiy islohotlari, rivojlanayotgan logistika salohiyati va raqobatbardosh inson kapitali bilan ushbu jarayonlarning faol ishtirokchisiga aylanib, mintaqaning yangi iqtisodiy o‘sish nuqtalaridan biri sifatida shakllanmoqda.