Hurmatli Ozodbek Nazarbekov,
Jorabek Rahimov (Xorazm viloyati hokimi),
Xalqaro turk tashkilotlarining qadrli rahbarlari,
Hamkasblar,
Xonimlar va janoblar!

Avvalo, sizlarni Ozarbayjon Respublikasi Madaniyat vazirligi nomidan samimiy qutlayman va turk dunyosining qadimiy markazlaridan biri boʻlgan Xivada oʻtayotgan Forum ishiga muvaffaqiyatlar tilayman.

         Shu bilan birga, imkoniyatdan foydalanib, doʻst va birodar Oʻzbekistonning Madaniyat vazirligiga, shuningdek, Xorazm viloyati rahbariyatiga bizga koʻrsatgan e’tibor va yuksak mehmondoʻstlik uchun chuqur minnatdorlik bildiraman.
Bugun barcha sohalarda boʻlgani kabi madaniyat sohasida ham oʻzining yuksalish davrini boshdan kechirayotgan birodar Oʻzbekiston nafaqat mamlakat ichkarisida, balki butun turk geografiyasida ijobiy turtkilar berishda davom etmoqda.
Ikkinchi Turk Dunyoni Madaniyat Forumining Xalqaro Baxshi San’ati Festivali bilan bir kunda oʻtkazilishi har ikki tadbirning ahamiyatiga alohida rang va qadr bagʻishlaydi.

Xalqlarimizning muhim madaniy qadriyatlaridan biri boʻlgan Baxshi san’atining nufuzli xalqaro festival doirasida jonlantirilishi, shubhasiz, turk milliy oʻzligining saqlanishi, urf-odat va an’analarimizning yangi avlodga yetkazilishi nuqtai nazaridan nihoyatda katta ahamiyat kasb etadi.
Ushbu missiyaning muvaffaqiyatli amalga oshirilishi va Xalqaro Baxshi San’ati Festivalining tantanali ochilishi munosabati bilan birodar Oʻzbekistonni chin yurakdan tabriklayman.

Forum nufuziga alohida qadriyat qoʻshayotgan omillardan biri sifatida, men, shuningdek, yetakchi xalqaro tashkilotlarning, jumladan TÜRKSOY, Turk Madaniyati va Merosi Jamgʻarmasi, Turk Akademiyasi va Turk Davlatlari Parlament Assambleyasining sheriklik faoliyatini ham ta’kidlashni istardim.

Bugun Xiva shahri nafaqat navbatdagi nufuzli tadbirga mezbonlik qilmoqda, balki Turk dunyosining umumiy qadriyatlarini asrash, himoya qilish va xalqaro miqyosda targʻib qilish missiyasini oʻz zimmasiga olgan xalqaro tashkilotlar, davlat idoralari, ilmiy doiralar, madaniyat arboblari va ommaviy axborot vositalari vakillarini ham bir joyga jamlagan.

Ishonamizki, Forum doirasida olib boriladigan muhokamalar va qabul qilinadigan qarorlar Turk dunyosida madaniy hamkorligimizni chuqurlashtirish va birligimizni mustahkamlashga muhim hissa qoʻshadi.

 

Hurmatli Forum ishtirokchilari!

 

Ikki yil avval Turk va Islom dunyosining madaniyat poytaxti, Ozarbayjon madaniyatining durdonasi – azaliy va abadiy turk diyori boʻlgan Shusha shahrida birinchi marta Turk Dunyosi Madaniyat Forumi tashkil etilgan edi.

Turk madaniyatining kechagi kuni, buguni va ertasi konsepsiyasi asosida tashkil etilgan birinchi Forum turk davlatlarining hamkorlik tashkilotlari va ishtirokchi davlatlarning madaniyat institutlarini bir joyga toʻplagan, umumiy muammolarni muhokama qilish va ularni hal etish uchun platforma yaratgan edi.

Turli sohalarni ifodalovchi nufuzli ziyolilarimiz va mutaxassislarimiz 3 muhim mavzu – Umumiy Madaniy Meros, til va Yaratuvchi sanoatlar boʻyicha muhokamalar olib borgan va madaniyatimiz kelajagi uchun innovatsion yechimlar shakllantirgan edilar.

Birinchi Forumda Turk Akademiyasi koʻmagida ilk bor Turk Dunyosi Madaniy Yoʻnalish loyihasi taqdim etilgan, Madaniy meros rahbarlarining ilk uchrashuvi oʻtkazilgan va Turk Animatsiya Assotsiatsiyasini tashkil etish tashabbusi muhokama qilingan edi.

Quvonarlisi shundaki, bizning qoʻshma tashabbusimiz davlat rahbarlari tomonidan ham yuqori baholandi va oʻtgan yil noyabr oyida Bishkek shahrida boʻlib oʻtgan Turk Davlatlari Tashkilotining 11-sammitida davlat rahbarlarimiz 2025-yilda II Turk Dunyosi Madaniyat Forumini oʻtkazish muhimligini alohida ta’kidladilar.

Ishonchim komilki, Shushada boshlangan va bugun Xivada davom etayotgan uzoq muddatli va barqaror madaniy hamkorlik formati biz uchun yangi ufqlarni ochadi.

Alohida qayd etish joizki, I va II Forumlarga mezbonlik qilgan Shusha va Xiva shaharlari 2023-yil 24-fevraldan boshlab birodar shaharlarga aylangan.

 

Qadrli ishtirokchilar,

         Soʻnggi yillarda turk davlatlari oʻrtasida ikki tomonlama va koʻp tomonlama hamkorlik barcha sohalarda, jumladan, madaniyat sohasida ham sifat va miqyos jihatidan yangi bosqichga koʻtarildi. Bu, avvalo, davlat rahbarlarimizning uzoqni koʻra biluvchi siyosati, irodasi va ular yaratgan samimiy ishbilarmonlik muhitining natijasidir. Shu munosabat bilan TÜRKSOY, Turk Madaniyati va Merosi Jamgʻarmasi hamda Turk Akademiyasining samarali faoliyatini ham alohida ta’kidlamoqchiman.

Ozarbayjon Respublikasi Prezidenti janob Ilhom Aliyev rahbarligida olib borilayotgan milliy madaniyat siyosatining markazida turk davlatlari, tashkilotlari va xalqlari bilan hamkorlikni chuqurlashtirish hamda umumiy qadriyatlarimizni birgalikda targʻib qilish maqsadi turibdi. Prezident janob Ilhom Aliyevning “Bizning oilamiz – Turk dunyosi” degan soʻzlari Ozarbayjonning barcha davlat idoralari, jumladan, Madaniyat vazirligi uchun ham bosh shiorga aylangan.

Bundan tashqari, oʻtgan yilning iyul oyida Shusha shahrida oʻtkazilgan Turk Davlatlari Tashkilotining Davlat rahbarlari norasmiy Sammiti chogʻida janob Prezident Ilhom Aliyev tomonidan ilgari surilgan "XXI asr – Turk dunyosining taraqqiyot asri boʻlishi kerak" degan ifoda bizning faoliyatimizning asosiy maqsadi va gʻoyasiga aylangan.

Fahru gʻurur bilan ta’kidlaymizki, Ozarbayjon Respublikasi Turk dunyosining barcha tashkilotlari va birodar mamlakatlari bilan madaniyat sohasida koʻp qirrali va yaqin hamkorlik munosabatlarini yoʻlga qoʻygan. Bu hamkorlik aniq loyihalar va tashabbuslar doirasida amalga oshirilmoqda.

Ozarbayjonning ishgʻoldan ozod etilgan hududlarida olib borilayotgan tiklash va qayta qurish ishlariga birodar mamlakatlar tomonidan koʻrsatilayotgan hissa umumiy tarixiy-madaniy merosimizga hurmatning yorqin namunasidir.
Fuzuliy shahrida Oʻzbekiston tomonidan Mirzo Ulugʻbek nomidagi 1-sonli umumta’lim maktabining qurilishi, Qozogʻiston tomonidan Qurmangʻazi nomidagi Bolalar ijod markazining barpo etilishi, Agʻdam tumanining Xıdırli qishlogʻida Qirgʻiz Respublikasi tashabbusi bilan umumta’lim maktabining qurilishi birodarlik va birdamlikning yaqqol ifodasidir.

Bunday loyihalar nafaqat infratuzilmani rivojlantiradi, balki turk dunyosining umumiy xotirasini tiklashga ham xizmat qiladi.

 

 

Hurmatli ishtirokchilar!

 

Turk sivilizatsiyasi dunyoning eng qadimgi sivilizatsiyalaridan biri sifatida tarix davomida insoniyat madaniyati va ilm-fanining rivojiga mislsiz hissa qoʻshgan.
Nizomiy Ganjaviy, Yunus Emre, Alisher Navoiy, Imodiddin Nasimiy, Muhammad Fuzuliy, Abay Qunanbayev, Chingiz Aytmatov kabi mutafakkirlar turk elatlari tafakkurining shakllanishi va milliy-ma’naviy ongning rivojlanishida ulkan rol oʻynaganlar.

Forumning ahamiyati kontekstida ta’kidlashni istardimki, turk madaniy areali faqat bugungi turk davlatlari bilan chegaralanmaydi va madaniy integratsiya jarayonlari kengroq geografiyani qamrab olishi lozimki, turk madaniyatining global miqyosdagi nufuzi yanada ortsin.

Turk dunyosining etno-madaniy xaritasini tuzish, shuningdek, unutilib borayotgan urf-odatlar va nomoddiy madaniy meros namunalari reyestrini yaratish kelajak avlodlar uchun bebaho meros boʻladi. Bu sohada ham birgalikdagi faoliyat samarali natijalar berishiga ishonamiz.

Turk dunyosida madaniy birdamlik va oʻzaro integratsiya gʻoyasi mustahkam asoslar ustiga qurilgan va biz uning yanada mustahkamlanishiga xizmat qilishda qat’iymiz.

Ozarbayjon ushbu Forum doirasida taqdim etiladigan barcha taklif va tashabbuslarni amalga oshirish uchun ham texnik, ham institutsional jihatdan faol ishtirok etishga tayyor.

Forumning muvaffaqiyatli oʻtkazilishiga koʻrsatgan koʻmagi uchun Oʻzbekiston Madaniyat vazirligiga va shaxsan janob Ozodbek Nazarbekovga, TÜRKSOYga va shaxsan Bosh kotib janob Sultan Rayevga, shuningdek, boshqa hamkasblarimga, tashkilot rahbarlariga va mehnati singan barcha ishtirokchilarga chuqur minnatdorlik bildiraman.

Yana bir bor, Ozarbayjon Respublikasi Madaniyat vazirligi nomidan har biringizni madaniy hamkorligimizning ushbu muhim yutugʻi bilan samimiy tabriklayman va Forum ishiga ulkan muvaffaqiyatlar tilayman!

E’tiboringiz uchun rahmat!