O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Atom energiyasi agentligi

O‘zbekiston va Rossiya prezidentlari ishtirokida O‘zbekistondagi birinchi integratsiyalashgan atom elektr stansiyasi qurilishiga start berildi.

Bo‘lajak energoblok poydevoriga “birinchi beton” quyildi.

2026-yil 4-iyun kuni O‘zbekiston Respublikasi Jizzax viloyatining Forish tumanida integratsiyalashgan atom elektr stansiyasining birinchi energoblokiga tamal toshi qo‘yishga bag‘ishlangan tantanali marosim bo‘lib o‘tdi. “Birinchi beton”ning ramziy quyilishi mintaqa uchun noyob bo‘lgan yuqori texnologiyali energetika obyektining rasman qurila boshlaganini anglatadi.

Marosim O‘zbekistondagi qurilish maydonini Sankt-Peterburg shahri bilan bog‘lagan teleko‘prik formatida o‘tkazildi. Qurilishning boshlanishiga O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev va Rossiya Federatsiyasi Prezidenti Vladimir Putin ruxsat berdi. Tadbir ishtirokchilariga Atom energiyasi xalqaro agentligi (AEXA) Bosh direktori Rafael Grossi tabrik nutqi bilan murojaat qildi.

O`zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Atom energiyasi agentligi direktori Azim Axmedxadjayev va “Rosatom” davlat korporatsiyasi rahbariyati marosim ishtirokchilariga loyihaning amalga oshirilishi borasidagi ishlar haqida axborot berdi.

Ma’ruzalardan so‘ng O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev, “O‘zatom” direktori Azim Axmedxadjayev, “Rosatom” rahbariyati, AEXA Bosh direktori Rafael Grossi va MMFI Milliy tadqiqot yadro universiteti Toshkent filiali talabalari ramziy tugmani bosib, integratsiyalashgan AESning birinchi energoblogi qurilishiga rasman start berdilar.

“O‘zatom” agentligi direktori Azim Axmedxadjayev ushbu muhim voqeani sharhlar ekan, quyidagilarni ta’kidladi:

“Bugun biz shunchaki atom stansiyasi poydevoriga birinchi betonni qo‘yayotganimiz yo‘q. Biz O‘zbekiston Respublikasining porloq va barqaror kelajagiga poydevor qo‘ymoqdamiz.

Ushbu integratsiyalashgan AES mamlakatimizning yangi texnologik bosqichi – energetik mustaqillik, sanoat o‘sishi va ekologik xavfsizlik bosqichining ramzi bo‘ladi. Prezident Shavkat Miromonovich Mirziyoyevning rahbarligi ostida O‘zbekiston o‘z suverenitetini mustahkamlagan holda, innovatsiyviy rivojlanish uchun yangi ufqlarni ochib, jahon energetikasining ilg‘or marralarini dadil zabt etmoqda. Bugun faqat elektr stansiyasini qurilmayapti, balki O‘zbekistonning kelajak avlodlari uchun farovon, texnologiya jihatdan yetakchi va barqaror yangi davriga zamin yaratilmoqda”.

Birinchi betonning quyilishi (boshlang‘ich bosqichda 133 m³ qorishma, umumiy hajmi — 10 ming m³ dan ortiq) AEXA xalqaro standartlariga muvofiq obyektga qurilayotgan atom elektr stansiyasi rasmiy maqomini beradi.

Bu tadbirdan avval juda muhim ishlar amalga oshirildi: O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Sanoat, radiatsiya va yadro xavfsizligi qo‘mitasi tomonidan “Atom elektr stansiyasini qurish direksiyasi” davlat muassasasiga Rossiyaning RITM-200N rusumli yadro qurilmasiga ega AES energoblokini barpo etish uchun litsenziya berildi. Qaror Qo‘mita Kengashi yig‘ilishida loyiha hujjatlari, texnik yechimlar va xavfsizlikni asoslovchi materiallar Radiatsiya va yadro xavfsizligi ilmiy-texnik markazida to‘liq kompleks ekspertizadan o‘tkazilganidan so‘ng qabul qilindi. Ekspertiza milliy qonunchilik, XAEAning xalqaro tavsiyalari asosida hamda xorijiy ekspertlar, jumladan, Rossiyaning tegishli sohadagi markazining yetakchi mutaxassislari jalb etilgan holda o‘tkazildi. Bundan avval, 23-mart kuni yadroviy qurilmalarni joylashtirish maydonidan foydalanishga ruxsatnoma berilgan edi. Qo‘mita qurilishning butun davri mobaynida litsenziyaning barcha shartlari hamda yadroviy va radiatsiyaviy xavfsizlik talablariga rioya etilishi ustidan doimiy davlat nazoratini amalga oshiradi.