"Ўзбеккосмос" агентлиги

Бугунги кунда “Ўзбеккосмос” агентлиги космик тадқиқотлар соҳасини янада ривожлантириш, ҳудудларда аэрокосмик технологияларни жорий этиш орқали иқтисодиёт тармоқларидаги муаммоларни аниқлаш, табиий ресурслардан оқилона фойдаланиш ва уларни бошқаришда самарадорликни ошириш каби қатор йўналишларда фаол ишларни олиб бормоқда.

Хусусан, бу борада асосий эътибор вазирлик ва идоралар, қолаверса, маҳаллий ҳокимликлар билан ўзаро ҳамкорлик алоқаларини йўлга қўйишга қаратилмоқда. Айни шу мақсадда агентлик вакиллари вилоятларда сайёр учрашувларни ўтказишмоқда.

Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси раиси билан бўлган мулоқотда ҳудуднинг долзарб муаммоларини замонавий космик технологиялар ёрдамида ҳал этиш, жумладан, Давлат космик мониторинги дастури доирасида Қорақалпоғистонда сунъий йўлдош кузатувларини фаоллаштириш, экология, геология, қишлоқ ва сув хўжаликлари ҳамда ер муносабатлари каби соҳаларда космик тасвирлардан самарали фойдаланиш масалалари муҳокама қилинди.

Мазкур учрашувнинг аҳамиятини бир нечта стратегик йўналишларда кўриш мумкин.

1. Экологик вазиятни аниқ баҳолаш:

Қорақалпоғистон экологик муаммолар бўйича Ўзбекистоннинг энг сезгир ҳудудларидан бири ҳисобланади. Орол денгизининг қуриши натижасида тупроқ шўрланиши, ўсимликлар қоплами қисқариши ва ҳавонинг чангланиши каби жараёнларни доимий кузатиб бориш талаб этилади. Бунда эса сунъий йўлдош тасвирларининг ўрни муҳимдир. Яъни чўлланиш жараёнининг реал суръати, ўрмонзорлар ва яшил ҳудудларнинг ҳолати, экологик хавф зоналари аниқ карталаштирилади. Бу эса ҳукуматга реал вазиятга мос тезкор экологик чораларни кўриш имконини беради.

2. Қишлоқ хўжалигида ҳосилдорликни ошириш ва сув танқислигини камайтириш:

Қорақалпоғистоннинг асосий иқтисодий йўналишларидан бири бўлган қишлоқ хўжалиги кўп жиҳатдан сувга боғлиқ. “Ўзбеккосмос” агентлигининг Давлат космик мониторинг тизими орқали экинларнинг вегетатсия ҳолати, сув тақсимоти самарадорлиги, ҳосилдорликни прогноз қилиш, далалардаги ноқонуний ёнғинларга қарши курашиш каби масалалар аниқ маълумотлар асосида таҳлил қилинади.

3. Ер муносабатларида шаффофлик ва тартибни таъминлаш: 

Ҳудудда ерларнинг мақсадли фойдаланиши ва ноқонуний ўзлаштириш ҳолатларини назорат қилиш муҳим масалалардан биридир. Космик кузатувлар ёрдамида ер майдонларининг ҳақиқий ҳолати, қишлоқ хўжалиги ерларидан фойдаланиш даражаси, ноқонуний қурилишлар ёки талон-тарож ҳолатларини тезда аниқлаш имконияти яратилади.

4. Геологик хавфларни эрта аниқлаш:

Ҳудудда тупроқ силжиши, шўрланиш даражаси, ер ости сувлари ҳаракатини мониторинг қилиш геология соҳасида муҳим аҳамиятга эга. Сунъий йўлдошлар орқали геологик жараёнларнинг динамикасини кузатиш, табиий хавфларнинг олдини олиш, инфратузилма лойиҳаларини тўғри режалаштириш имкони пайдо бўлади.

5. Кадрлар тайёрлаш – барқарор фаолият калити

Учрашувда муҳокама қилинган асосий масалалардан яна бири кадрларни қайта ўқитиш бўлди. Сабаби космик тасвирлардан самарали фойдаланиш учун ҳудудий идораларда малакали мутахассислар бўлиши талаб этилади. Бу орқали янги технологияларни тезкор жорий этиш, маълумотларни таҳлил қилиш сифатини яхшилаш ва геоахборот тизимларни интегратсия қилиш жараёнларини жадаллаштириш мумкин бўлади.  

Шунингдек, учрашув давомида Президентнинг 2026-йил 26-сентабрдаги “Иқтисодиёт тармоқларида аэрокосмик маълумотлардан фойдаланишни кенгайтириш ва қишлоқ хўжалиги қуйи бўғинида бошқарув тизимини такомиллаштиришга доир қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида”ги Фармони мазмун-моҳияти тушунтирилиб, унда белгиланган вазифалар ижросига тўхталиб ўтилди.

“Ўзбеккосмос” агентлиги Ахборот хизмати.