O‘zbekiston Respublikasi Oila va xotin-qizlar qo‘mitasi

O‘zbekiston Milliy matbuot markazida O‘zbekiston Respublikasi Oila va xotin-qizlar qo‘mitasi tomonidan “Oila va xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan normativ-huquqiy hujjatlar: ustuvor vazifalar hamda amalga oshirilayotgan ishlar” mavzusida matbuot anjumani o‘tkazildi.

Matbuot anjumanida Yangi O‘zbekistonda oila institutini mustahkamlash, xotin-qizlarning huquq va manfaatlarini himoya qilish, ularning ijtimoiy-iqtisodiy faolligini oshirish hamda jamiyat hayotidagi rolini kuchaytirish bo‘yicha amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar haqida batafsil ma’lumot berildi.

Ta’kidlanganidek, mamlakatimizda oila va xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlash davlat siyosatining ustuvor yo‘nalishlaridan biri sifatida belgilangan. Xususan, 2026-yil 16-fevraldagi PF–21-son Farmon bilan mamlakat taraqqiyotining 2030-yilgacha mo‘ljallangan ustuvor yo‘nalishlari doirasida islohotlarni yangi bosqichga olib chiqishga qaratilgan qo‘shimcha chora-tadbirlar belgilandi. Shu sana bilan qabul qilingan PF–22-son Farmon esa “Mahallani rivojlantirish va jamiyatni yuksaltirish” yilida amalga oshiriladigan islohotlar dasturlari hamda “O‘zbekiston – 2030” strategiyasi ijrosining huquqiy asoslarini mustahkamladi.

Shuningdek, 2026-yil 3-martdagi PF–33-son Farmon bilan ayollar va bolalar huquqlarini himoya qilish, ularga nisbatan tazyiq va zo‘ravonlik holatlarining oldini olish bo‘yicha qo‘shimcha tashkiliy-huquqiy mexanizmlar joriy etilib, mazkur yo‘nalishdagi ishlar sifat jihatidan yangi bosqichga ko‘tarildi.

“O‘zbekiston – 2030” strategiyasining 25-maqsadi doirasida xotin-qizlarni har tomonlama qo‘llab-quvvatlash, ularning bandligini ta’minlash, iqtisodiy va ijtimoiy faolligini oshirish hamda oilani mustahkamlashga qaratilgan 11 ta asosiy samaradorlik ko‘rsatkichlari belgilangan. Jumladan, yoshlarni oilaviy hayotga tayyorlash kurslari bilan qamrov darajasini 80 foizga yetkazish, boshqaruv lavozimlarida xotin-qizlar ulushini 35 foizga, davlat fuqarolik xizmatida 40 foizga yetkazish, axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanishga jalb etilgan xotin-qizlar sonini 500 ming nafarga yetkazish, shuningdek, xotin-qizlar bandligini ta’minlash, ularni kasb-hunar va tadbirkorlik ko‘nikmalariga o‘qitish bo‘yicha keng ko‘lamli vazifalar belgilangan.

Oila va xotin-qizlar qo‘mitasi tomonidan ushbu maqsadli ko‘rsatkichlar ijrosini ta’minlash maqsadida metodologik yondashuvlar asosida tegishli “pasportlar” ishlab chiqilmoqda hamda aniq amaliy mexanizmlar joriy etilmoqda.

Xususan, 2026-yilda 124 mingdan ortiq xotin-qizlarni kasb-hunarga o‘qitish, 210 ming nafardan ziyod xotin-qizlarni ish bilan ta’minlashga ko‘maklashish hamda 43 ming nafardan ortiq xotin-qizlarni tadbirkorlik faoliyatiga o‘qitish rejalashtirilgan. Shuningdek, xotin-qizlar bandligini ta’minlash va salomatligini mustahkamlashga qaratilgan 1 091 ta markazni tashkil etish, axborot texnologiyalari sohasida 100 ming nafar xotin-qizning savodxonligini oshirish, innovatsion loyihalarni qo‘llab-quvvatlash hamda milliy hunarmandchilikni rivojlantirishga qaratilgan tanlov va dasturlarni amalga oshirish belgilangan.

Yilning dastlabki ikki oyida ham ushbu yo‘nalishda qator amaliy ishlar bajarildi. Mahallalarda xotin-qizlarni daromadli mehnatga jalb etish maqsadida 5 mingdan ortiq biznes loyihalar shakllantirilib, ular orqali joriy yilda 236 ming nafardan ortiq ishsiz xotin-qizning bandligini ta’minlash rejalashtirilmoqda.

Shuningdek, ehtiyojmand, og‘ir ijtimoiy ahvolga tushib qolgan, migratsiyadan yoki jazoni ijro etish muassasalaridan qaytgan 29 mingdan ortiq xotin-qiz uchun qisqa va o‘rta muddatli kasbiy o‘quvlar tashkil etish bo‘yicha manzilli ro‘yxatlar shakllantirildi.

Oilalarni mustahkamlash va sog‘lom oilaviy muhitni ta’minlash yo‘nalishida ham tizimli ishlar amalga oshirilmoqda. Nizoli oilalar bilan ishlashning yangi mexanizmi sifatida “Ayol.gov.uz” platformasida “Oila” profili joriy etilib, u orqali mahallalarda oilaviy nizolarni barvaqt aniqlash hamda ularni manzilli hal etish mexanizmlari yo‘lga qo‘yildi. Bundan tashqari, “Oila va xotin-qizlar maskan”larida 34 mingdan ortiq oilaviy ta’lim va maslahat xizmatlari ko‘rsatildi.

Matbuot anjumanida so‘zga chiqqan Oila va xotin-qizlar qo‘mitasi boshqarma boshlig‘i Mavluda Nizomova xotin-qizlarni qo‘llab-quvvatlash borasida amalga oshirilayotgan ishlarning mazmun-mohiyatiga to‘xtalib, quyidagilarni ta’kidladi:

“Bugungi kunda xotin-qizlarning iqtisodiy faolligini oshirish, ularni kasb-hunar va tadbirkorlikka keng jalb etish hamda oilalarda barqaror daromad manbalarini shakllantirish davlat siyosatining muhim ustuvor yo‘nalishlaridan biridir. Shu bois mahallalarda xotin-qizlarni daromadli mehnatga jalb etish, tadbirkor ayollarni qo‘llab-quvvatlash, ularning eksport salohiyatini oshirish va innovatsion loyihalarini rag‘batlantirishga qaratilgan yangi mexanizmlar joriy etilmoqda. Bu esa xotin-qizlarning jamiyatdagi o‘rni va nufuzini yanada mustahkamlashga xizmat qiladi”, — dedi Mavluda Nizomova.

Shuningdek, anjumanda Oila va xotin-qizlar qo‘mitasi bo‘lim boshliqlari Rahima Mirholiqova va O‘g‘iloy O‘razova ham ishtirok etib, ommaviy axborot vositalari vakillarining savollariga atroflicha javob berdilar hamda sohaga oid dolzarb masalalar yuzasidan tushuntirishlar berdilar.

Xulosa o‘rnida ta’kidlanganidek, Oila va xotin-qizlar qo‘mitasi tomonidan amalga oshirilayotgan barcha chora-tadbirlar oilani mustahkamlash, xotin-qizlarning huquq va manfaatlarini himoya qilish, ularning bandligini ta’minlash, salohiyatini ro‘yobga chiqarish hamda jamiyat hayotidagi faolligini oshirishga qaratilgan bo‘lib, mazkur yo‘nalishdagi ishlar kelgusida ham izchil davom ettiriladi.