Taqiqlangan ro'yxat
Taqiqlangan ro‘yxat-2026 ga kiritilgan asosiy o‘zgarishlar
O‘zbekiston Milliy antidoping agentligi tomonidan 2026-yilgi “Sportda taqiqlangan moddalar va usullar ro‘yxati” hamda mazkur ro‘yxatga 2026-yilda kiritilgan asosiy o‘zgarishlar sharhi o‘zbek tiliga tarjima qilindi. Mazkur ro‘yxat WADA Ijroiya qo‘mitasi tomonidan 2025-yil 11-sentyabrda bo‘lib o‘tgan yig‘ilishida tasdiqlangan.
Ushbu ro‘yxat Butunjahon antidoping kodeksini imzolagan barcha mamlakatlar uchun majburiy bo‘lgan sakkizta xalqaro standartlardan biri bo‘lib, unda musobaqa hamda musobaqadan tashqari vaqtlarda, shuningdek, muayyan sport turlarida qaysi moddalar taqiqlanganligi ko‘rsatilgan.
2026-yilgi ro‘yxatda qanday asosiy o‘zgarishlar bo‘lgan?
2026-yil uchun asosiy o‘zgarishlar va tushuntirish eslatmalarida ko‘rsatilganidek, 2026 yil uchun asosiy o‘zgarishlarga quyidagilar kiradi:
o Sportchilarga va ularni qo‘llab-quvvatlovchi shaxslarga taqiqlangan moddalarni yaxshiroq aniqlashga yordam berish uchun quyidagi moddalar sinflariga qo‘shimcha misollar yoki tushuntirishlar qo‘shilgan. Xususan:
o S1. Anabolik vositalar,
o S2. Peptid gormonlari, o‘sish omillari, ularga o‘xshash moddalar va mimetiklar,
o S4. Gormon va metabolik modulyatorlar, shuningdek
o S6. Stimulyatorlar.
o Salmeterolni qabul qilish intervallari, garchi maksimal sutkalik doza saqlanib qolgan bo‘lsa-da, uni mumkin bo‘lgan ergogen taʼsirlarini oldini olish uchun o‘zgartirilgan.
o Qon va uning tarkibiy qismlarini olishni taqiqlash to‘g‘risida batafsil maʼlumot berilgan.
o Uglerod oksidi (CO)dan diagnostik bo‘lmagan maqsadlarda foydalanish taqiqlangan usullar ro‘yxatiga yangi M1.4 bo‘lim sifatida kiritilgan. Bunda umumiy gemoglobin massasini o‘lchash yoki o‘pkaning diffuziya qobiliyatini aniqlash kabi diagnostika maqsadida uglerod oksididan foydalanish taqiqlanmaydi.
o Hujayra tarkibiy qismlari (masalan, mitoxondriya va ribosomalar kabi yadrolar va organellalar) mavjud normal yoki genetik modifikatsiyalangan hujayralardan foydalanishni taqiqlash usuliga qo‘shilgan.
o Glyukokortikoidlarning organizmdan chiqib ketish jadvaliga, ularni uzoq muddatli qo‘llash organizmda tizimli so‘rilish tufayli tanadan chiqish davridan keyin ham glyukokortikoidlar darajasining oshishiga olib kelishi mumkinligi tufayli, o‘zgarishlar kiritilgan.
