Profilaktika inspektorlarınıń jumısın hám jámiyetlik qáwipsizlikti támiyinlew sistemasın bunnan bılay da jetilistiriw máseleleri dodalandı

Atap ótilgenindey, jol-patrul, patrul-post hám qorǵaw xızmetiniń xızmetkerleri xızmet baǵdarı hám aymaǵına qaramastan xalıqtıń múrájatına operativ múnásibet bildiriwi oǵada áhmiyetli. Jınayatshılıqtıń aldın alıwda huqıqbuzarlıq faktorların erte anıqlaw, olardı saplastırıw hám qáwip toparına kiretuǵın shaxslar menen mánzilli islesiw eń nátiyjeli profilaktika bolıp esaplanadı.

Sonıń menen birge, jınayatshılıqtı bahalawda sanlar hám kórsetkishlerdi salıstırıw ámeliyatınan tolıq waz keshilmegeni kórsetip ótildi. Sol sebepli, kriminogen jaǵdaydı bahalawda tek ǵana statistikalıq kórsetkishlerge súyeniw emes, al xalıqtıń isenimi, huqıqbuzarlıqlardıń qayta isleniwi, qáwip toparındaǵı shaxslar menen islesiw nátiyjeliligi tiykarǵı ólshem bolıwı zárúr ekenligi atap ótildi.

Prezentaciyada jámiyetlik qáwipsizlik bólimleri jumısınıń nátiyjeliligin bahalaw normaları “xalıqqa xızmet kórsetiwshi sistema” principi tiykarında belgileniwi usınıs etildi. Bas maqset – xalıqtıń jámiyetlik qáwipsizlikti támiyinlew tarawında ámelge asırılıp atırǵan ilajlardan razılıǵı hám isenimine erisiw bolıp tabıladı.

Bunıń ushın profilaktika inspektorları, jol-patrul, patrul-post hám qorǵaw xızmetleriniń jumısın óz-ara úylestiriw, olardıń xalıq múrájatlarına operativ múnásibet bildiriw, puqaralar menen ashıqtan-ashıq sóylesiw, qáwip toparına kiretuǵın shaxslar menen mánzilli islesiw baǵdarındaǵı wazıypaların birden-bir sistemaǵa birlestiriw názerde tutılmaqta.

Sonıń ishinde, jol háreketi qáwipsizligin támiyinlewde ayırım funkciya hám wákilliklerdi patrul-post jáne qorǵaw xızmetlerine, jámiyetlik tártipti saqlawdaǵı ayırım wákilliklerdi bolsa jol-patrul xızmetine beriw názerde tutılmaqta.

Búgingi kúnde elimizdegi 9 mıńǵa shamalas máhállede 10 mıńnan aslam profilaktika inspektorı xızmet etpekte. Mámleketimiz basshısı bul úlken kúsh ekenin atap ótip, jınayatshılıqtı jılawlawda, bárinen burın, profilaktika inspektorınıń jumısın durıs shólkemlestiriw zárúr ekenligin kórsetip ótti.

Ámelde profilaktika inspektorlarına tán bolmaǵan 50 ge shamalas qosımsha wazıypa júklengeni, ayırım jaǵdaylarda olardıń máhálleme-máhálle júrip, jınayatshılıqtı jılawlaw hám xalıqtıń mashqalaların sheshiwdiń ornına basqa jumıslar menen bánt bolıp qalıp atırǵanı atap ótildi.

Usı múnásibet penen islep shıǵılǵan “Ishki isler uyımları profilaktika inspektorınıń statusı haqqında”ǵı nızam joybarı haqqında málimleme berildi. Onda profilaktika inspektorınıń huqıqıy statusı, wazıypaları, huqıqları, minnetlemeleri, kásiplik jumıs kepillikleri, sociallıq-huqıqıy qorǵawı, xoshametlew hám juwapkershilik ilajları anıq belgileniwi názerde tutılǵan.

Nızam joybarına bola, profilaktika inspektorınıń tiykarǵı maqseti xalıqtıń isenimine joqarı dárejege erisiw hám xızmet aymaǵında jınayatshılıqtı saplastırıwdan ibarat boladı. Ol xızmet aymaǵında tergewge shekem tekseriw hám profilaktikani ámelge asırıwshı lawazımlı shaxs esaplanadı.

Profilaktika inspektorına tek ǵana nızam menen belgilengen wazıypalar júklenedi. Onıń huqıqları, abırayı, qádir-qımbatı hám issheńlik abırayı mámleket qorǵawında boladı.

Joybarǵa bola, profilaktika inspektorınıń kásiplik jumısına aralasıw, oǵan baylanıslı bolmaǵan tapsırmalar hám tiykarsız júklemeler beriw qadaǵan etiledi.

Profilaktika inspektorı huqıqbuzarlıqlar profilaktikası túrin erkin túrde tańlaydı, májbúriy profilaktikalıq kórsetpeler beredi, usınıs kirgizedi hám orınlanıwın talap etedi, óziniń profilaktikalıq ilajlar usılın islep shıǵadı hám wákilligi sheńberinde tiyisli hújjetlerdi rásmiylestiredi.

Sonıń menen birge, profilaktika inspektorına ishki isler uyımları xızmetkerleriniń kásiplik mádeniyat hám xızmet tártibi kodeksine qatań ámel etiw, huqıqbuzarlıqlar haqqında puqaralardıń hár qanday túrdegi múrájatların qabıl etiw hám operativ túrde múnásibet bildiriw, huqıqbuzarlıq júz bergen orınǵa dárhal jetip keliw hám tekseriw, jábirlengen puqaralarǵa birinshi medicinalıq yamasa basqa túrdegi járdem kórsetiw sıyaqlı minnetlemeler júklenedi.

Nızam joybarında profilaktika inspektorlarınıń sociallıq-huqıqıy qorǵalıwı da kúsheytilmekte. Hákimliklerge olardı xızmet bólmesi hám turaq jay menen támiyinlew minnetlemesi júkleniwi, jumısına tosqınlıq etkeni ushın hákimshilik juwapkershilik belgileniwi, uzaq jıl miynet etken xızmetkerler ushın pensiya támiynatı boyınsha qosımsha kepillikler názerde tutılmaqta.

Profilaktika inspektorlarına qosımsha wákillikler de beriliwi rejelestirilgen. Sonıń ishinde, ayırım hákimshilik huqıqbuzarlıqlar boyınsha hákimshilik jaza qollanıw wákilligi keńeytiledi, ayırım statyalar boyınsha hákimshilik eskertiw jazasın qollanıw imkaniyatı jaratıladı.

Prezentaciyada jámiyetlik qáwipsizlikti támiyinlew ushın zamanagóy, watansúyiwshi hám hár tárepleme jetik kadrlardı tayarlaw máselesine de ayrıqsha itibar qaratıldı. Sebebi máhálle hám rayon dárejesinde islep atırǵan xızmetkerler hár qanday jaǵdayda durıs qarar qabıl ete alatuǵın bilim, tájiriybe hám kónlikpege iye bolıwı shárt.

Usı maqsette Jámiyetlik qáwipsizlik universitetin transformaciyalaw, kúndizgi bilimlendiriw kvotasın 600 ge, aralıqtan bilimlendiriw kvotasın 300 ge shekem arttırıw usınıs etildi.

Universitette huqıqbuzarlıqlar profilaktikası, jol háreketi qáwipsizligi, jámiyetlik tártipti saqlaw hám qorǵaw jumısı baǵdarlarında kadrlar tayarlanadı. “Huqıqbuzarlıqlar profilaktikası jumısı” baǵdarı hám kafedrası shólkemlestirilip, hayal-qızlar, jaslar hám jas óspirimler, bazar hám sawda kompleksleri boyınsha profilaktika inspektorları oqıtıladı.

Bilimlendiriw procesine qáwip-qáter analizi, geomálimleme sistemaları, dron hám robototexnika, profayling, konfliktologiya, mashqalalı sociologiya, ashıq dereklerden paydalanǵan halda sanlı tallaw, shańaraqlıq mediaciya sıyaqlı jańa innovaciyalıq pánlerdi kirgiziw rejelestirilmekte.

Ishki isler uyımlarında kadrlar tayarlawdıń bilimlendiriw klasteri de qáliplestiriledi. Bul processte ulıwma orta bilimlendiriwden baslap uyımlıq qánigelestirilgen mektep-internat, akademiyalıq liceyler, ishki isler texnikumları, Ishki isler ministrligi akademiyası hám mamanlıq arttırıw institutlarına shekemgi úzliksiz sistema jolǵa qoyıladı.

Kásiplik bilimlendiriw sistemasın engiziw sheńberinde Namangan hám Samarqand texnikumlarında orta-arnawlı maǵlıwmatqa iye oficer hám áskerler tayarlanadı. Oqıw procesinde yuridikalıq-texnikalıq bilimlendiriw, fizikalıq shıdamlılıq, jawıngerlik tayarlıq, sanlı texnologiyalar, kásiplik bilimlendiriw, birinshi medicinalıq járdem, dron hám IT platformalar menen islesiw sıyaqlı baǵdarlarǵa ayrıqsha itibar qaratıladı. Dual bilimlendiriw tiykarında teoriya hám ámeliyat úylestiriledi.

Ishki isler ministrligi akademiyasın da transformaciyalaw usınıs etildi. Akademiyanıń jumısı “tálim – izertlew – ámeliyat” shınjırı tiykarında qayta shólkemlestirilip, jámiyetlik qáwipsizlikti támiyinlew, operativ-izlew jumısı, kiberjınayatlarǵa qarsı gúresiw, ekspert-kriminalistika hám sociallıq reabilitaciya baǵdarlarında qánigelesken mektepler qáliplestiriledi.

Jańa dual tálim matricası tiykarında kursantlar “oqıw – ámeliyat – jumıs” principi boyınsha tayarlanadı. Basshı kadrlardıń mamanlıǵın arttırıw sisteması túp-tiykarınan jetilistiriledi.

Prezidentimiz usınıslardı maqullap, profilaktika inspektorların artıqsha wazıypalardan azat etiw, olardıń huqıqıy statusın hám sociallıq qorǵalıwın bekkemlew, jámiyetlik qáwipsizlik sistemasın sanlastırıw jáne kadrlar tayarlawdı zamanagóy talaplar tiykarında shólkemlestiriw boyınsha juwapkerlerge tapsırmalar berdi.