Jámiyetlik qáwipsizlikti támiyinlew sistemasın jetilistiriw boyınsha usınıslar kórip shıǵıldı
2026-04-09 09:40:00 / Prezentaciyalar

Mámleketimiz basshısı búgingi qáwipli zamanda elimizde jámiyetlik qáwipsizlikti isenimli támiyinlew eń tiykarǵı wazıypalardan biri ekenin atap ótti. Usı maqsette Ishki isler ministrliginde Jámiyetlik qáwipsizlik departamenti shólkemlestirilgen bolıp, onıń quramına huqıqbuzarlıqlar profilaktikası, jámiyetlik tártipti saqlaw, jol háreketi qáwipsizligi hám probaciya xızmetleri birlestirilgen.
Házirgi waqıtta bul departament IIM jeke quramınıń derlik 30 procentin quraydı.
Atap ótilgenindey, bunday úlken hám quramalı sistemanı nátiyjeli basqarıw hám qatań qadaǵalaw jańasha kózqarastı talap etedi. Usı múnásibet penen prezentaciyada tarawda zamanagóy basqarıw hám sanlı qadaǵalaw mexanizmlerin engiziw, nátiyjelilik kórsetkishlerin “Jazalawshı sistemadan – xalıqqa xızmet kórsetiwshi sistemaǵa” principi tiykarında qayta islep shıǵıw boyınsha usınıslar dodalandı.
Máhállelerde profilaktika jumısların shólkemlestiriw jaǵdayına ayrıqsha itibar qaratıldı. Búgingi kúnde respublikamızdaǵı derlik 9 mıń máhállede 10 mıńnan aslam profilaktika inspektorı xızmet kórsetip kelmekte. Ótken jılı olar xalıqtan kelip túsken 2,5 millionnan aslam arzanı kórip shıǵıp, 470 mıńnan aslam jaǵday boyınsha materiallar sudqa jiberilgen. Sonıń menen birge, profilaktika inspektorlarınıń jumısı ústinen artıqsha basqarıw buwınlarınıń kóbeyip ketkeni aqıbetinde máhálle qáwipsizligi hám jınayatshılıq profilaktikasına jeterli itibar qaratılmay atırǵanı atap ótildi.
Usı múnásibet penen profilaktika inspektorların artıqsha wazıypalardan azat etip, olardı tikkeley ózine júklengen jumısqa – máhállede qáwipsizlikti támiyinlew, huqıqbuzarlıqlardıń aldın alıw hám xalıqtıń mashqalaları menen mánzilli islesiwge tolıq baǵdarlanǵan sistema jaratıw zárúr ekenligi atap ótildi.
Sonıń ishinde, kúndelikli onlayn instruktaj ótkeriw, “Meniń inspektorım” elektron sisteması arqalı xızmetti shólkemlestiriw, sud-medicinalıq ekspertiza mákemeleri menen elektron maǵlıwmat almasıwdı engiziw, profilaktika inspektorların jumıstan ajıratpaǵan halda onlayn oqıtıw hám mamanlıǵın arttırıw, máhállede qáwipsizlikti támiyinlewge járdemlesetuǵın “jámiyetlik járdemshisi” toparlarınıń jumısın jolǵa qoyıw usınıs etildi.
Inspektorlarǵa ayırım huqıqbuzarlıqlar boyınsha qarar qabıl etiw wákilligin beriw, 6 kem áhmiyetli qılmıs boyınsha hákimshilik eskertiw sistemasın engiziw usınıs etildi.
Bul arqalı inspektordıń máhálleden shıqpastan jumıs alıp barıwı, nátiyjeliligi artıwı hám kóbirek xalıq penen tıǵız islesiw imkaniyatı jaratılatuǵını atap ótildi.
Huqıqbuzarlıqlar profilaktikası boyınsha úzliksiz islesiw sistemasın jolǵa qoyıw, bul ushın profilaktika inspektorları, mekteplerdegi inspektor-psixologlar hám máhállelerdegi hayal-qızlar máseleleri boyınsha inspektorlardı máhálle dárejesinde óz-ara baylanıstıratuǵın, jaslar, hayal-qızlar hám shańaraq mashqalalarınıń erte aldın alıwǵa xızmet etetuǵın bir pútin sistema jaratıw zárúr ekenligi atap ótildi. Olar real waqıt rejiminde málimleme almasıwı hám birden-bir maǵlıwmatlar bazasınan paydalanıwı ushın profilaktikalıq málimleme sisteması engiziledi.
Kadrlar tayarlaw máselesine de ayrıqsha itibar qaratıldı. Jámiyetlik qáwipsizlik xızmetkerlerin tayarlaw sisteması ámeliyat penen tıǵız baylanısqan mánzilli dual bilimlendiriw tiykarında qayta kórip shıǵılıp atırǵanı atap ótildi. Atap aytqanda, Ishki isler ministrligi akademiyası hám Jámiyetlik qáwipsizlik universiteti arasında profilaktika inspektorları, probaciya inspektorları, patrul-post, jol-patrul hám qorǵaw xızmeti qánigelerin maqsetli tayarlaw boyınsha jańa sistema usınıs etildi. Onda teoriya hám ámeliyat úylestirilip, oqıwdıń birinshi kursında 80/20, ekinshi kursında 60/40 hám úshinshi kursında bolsa 50/50 qatnasında shólkemlestiriledi.
Bilimlendiriw procesinde sociallıq profilaktikanı ámelge asırıw, processual háreketler, standart emes jaǵdaylarda durıs qarar qabıl etiw, jawıngerlik tayarlıq, psixologiyalıq shıdamlılıq, qatnas mádeniyatı, qatardaǵı bólimlerdi basqarıw sıyaqlı ámeliy kompetenciyalar qáliplestiriledi.
Tıńlawshı hám studentler stajyor lawazımına tayınlanadı, erkin jumıs júrgiziw hám qarar qabıl etiw wákilligine iye bolıp, trenerdiń qadaǵalawı hám juwapkershiligi astında is júrgizedi. Pitkeriwden keyingi 5 jıl dawamında monitoring etilip, qánigeligi turaqlı arttırıp barıladı.
Prezidentimiz usınıslardı maqullap, jámiyetlik qáwipsizlikti isenimli támiyinlew, máhállelerde huqıqbuzarlıqlardıń aldın alıw, puqaralardıń múrájatlarına jedel juwap beriw hám xızmetkerlerdiń jumıs nátiyjeliligin arttırıw boyınsha anıq sheshimler islep shıǵıw boyınsha juwapkerlerge tapsırmalar berdi.

