
Turizm hám Mádeniyat

Nazarbekov Ozodbek Axmadovich
Ózbekstan Respublikası mádeniyat ministrı

Aqqulov Abdulaziz Oralbaevich
Ózbekstan Respublikası Turizm komitetiniń baslıǵı
Ózbekstanda sońǵı jıllarda turizm tarmaqlarına qaratılıp atırǵan joqarı itibar nátiyjesinde jurtımızǵa kelip atırǵan jergilikli hám shet el qonaqlar hám de tarawda iskerlik júrgizip atırǵan isbilermenlik subektlarine qolay sharayatlar, turizm infrastrukturasın jáne de rawajlandırıwǵa jóneltirilgen keń kólemli jumıslar ámelge asırılıp atır.
Atap aytqanda, turizm tarmaqları hám jaylastırıw qurallarında xızmet kórsetiw túrleriniń sezilerli dárejede ósiwi hám joqarı xızmet kórsetiw potencialı baqlanbaqta.
Buǵan baylanıslı “Turistik xızmetlerdi sertifikatlastırıw hám turistik industriya obektlerin klassifikaciyalaw tártibi tuwralıǵı Qaǵıyda” tastıyıqlanǵan. Bul Qaǵıyda talaplarına qaray bolsa sertifikatlastırıw jumısların ámelge asırıw óziniń nátiyjesin berdi.
Sebebi turizm xızmetlerin sertifikatlastırıwdıń eski sisteması ózin aqlamaǵan bolsa, kóp jıllar dawamında turizm xızmetlerin sapa hám qáwipsizlik boyınsha standartlarǵa juwap bermes edi. Turizm xızmetlerin uzaq dáwirlerden qalǵan hám aktuallıǵın joǵatǵan, xalıq aralıq talaplarǵa juwap bermeytuǵın standartlar tiykarında sertifikatlastırılar edi.
Bunda Oray qasında Turizm xızmetlerin standartlastırıw salasındaǵı texnikalıq komitet islengen. Házirgi kunge shekem bul texnikalıq komitet tárepinen xalıq aralıq talaplar menen uyqaslastırılgan 14 mámleket standartı islep shıǵılǵan bolıp, sońǵı jıllarda olar tiykarında sertifikatlastırılgan jaylastırıw qurallarında kórsetiletuǵın xızmetlerdiń qáwipsizligi hám sapasın támiyinlew sezilerli dárejede astı.
Sonıń menen birge, miymanxana biznesi wákillerine qolaylıq jaratıw hám de xizmet kórsetiw sapasın jáne de asırıw maqsetinde miymanxana xızmetlerin kórsetiw boyınsha bazalıq kónlikpelerdi qáliplestiriwge kómek beretuǵın jaylastırıw quralları xızmetkerleri ushın tekst hám audio materiallarınan shólkemlesken mobil qosımsha islep shıǵılǵan.
Ózbekstan tárepinen YUNESKOning tarawǵa tiyisli 4 Konvenciyası ratifikatsiya etildi.
Samarqand, Buxara, Xiva hám Shaxrisabz qalalarınıń tariyxıy orayları Ulıwma xalıqlıq miyrasları dizimine, Shoshmaqom, Nawrız, Baysun materiallıq ortalıǵı, Askiya, Úlken qosıq, Palaw mádeniyatı hám dástúrı, Marǵilon ónermentshilik mektebiniń atlas hám adras toqıw texnologiyası sıyaqlı materiallıq emes miyraslar úlgileri YUNESKOnıń Insaniyat materiallıq emes miyraslarınıń reprezentativ dizimine kiritilgen. Sonıń menen birge, Usman Quranı, Abu Rayhan Beruniy atındaǵı Shıǵıstanıw institutınıń qol jazbalar kompleksi, Xiva xanlıǵı koncelariyasi hújjetleri “Dúnya yadı” programmasınan orın alǵan.
Ózbekstan Respublikasınıń 2019-jıl 18-iyuldegi “Turizm tuwrısında” O'RQ-549-san Nızamı qabıl etilgen.
Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2019 jıl 5 yanvardaǵı “Ózbekstan Respublikasında turizmdi jedel rawajlandırıwǵa tiyisli qosımsha ilajlar tuwralı” PF-5611-san pərmanı menen 2019 - 2025 jıllarda Ózbekstan Respublikasında turizm salasın rawajlandırıw Kontsepciyası tastıyıqlandi.
Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2023 jıl 27 iyuldagi "Basqarıw reformalar sheńberinde mədeniyat həm turizm salasında məmleket basqarıwdı nətiyjeli shólkemlestiriw ilajları tuwralı" gi PF-114-san Pərmanı qabıllandı.
Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2025 jıl 15 Maydaǵı “2025-2026-jıllarda sayaxatshılar aǵısın keskin kóbeytiw hám turistlik xızmetler kólemin jedel keńeytiw arqalı Turizmniń Ekonomikalıq ornı hám áhmiyetin asırıw ilajları tuwrısında” PF-87-san Pármanı qabıllandı.
Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2025 jıl 11 noyabrdegi “Ózbekstan Respublikası Turizm komiteti iskerligin shólkemlestiriw hám Turizm salasın jedel rawajlandırıw ilajları tuwrısında” PQ-348-san Qararı menen “Turizmdi jedel rawajlandırıw hám bul tarawda mámleket basqarıwdı jetilistiriw boyınsha YÓL kartası” tastıyıqlandı.
2025 jılda sayaxatshılar sanı 11 millionnan asıp, dúnyanıń 200 ta mámleketinen turistler sapar buyırǵan, turistlik xızmetler Eksport 4, 8 milliard dollarǵa jetken, sonıń menen birge, vizasız tártip engizilgen mámleketlerdiń sanı 94 shekem kóbeygen. Mámleketimiz Turizm potencialın AQSh, Parsı qoltıqı mámleketleri, Indiya, Kitay hám Skandinaviya sıyaqlı ústin turatuǵın bazarlarda ilgeri jıljıtıw boyınsha jańa marketing strategiyasın ámelge arttırıp atır. Ózbekstannıń xalıq aralıq turistlik platformalardaǵı qatnasıwı keńeytilmekte, cifrlı kontentti rawajlandırıw hám de iri media resursları hám pikir jetekshileri tartinmoqda.
Sońǵı jıllarda Ózbekstan xalıq aralıq mádeniyat mákanında óz dárejesin izbe-iz bekkemlenip barıp atır. Samarqandta UNESCO Bas Konferenciyasınıń 43-sessiya 190 mámleketten 3 mińnen aslam Delegatlar qatnasıwında tabıslı ótkerildi. Ilaj juwmaqlarına kóre, Ózbekstannıń mádeniy miyrastı qorǵaw, tálim hám kreativ ekonomika boyınsha baslamaların ámeliyatqa engiziw boyınsha “Jol kartası” islep shıǵıldı hám tastıyıqlandı.
Ózbekstan Respublikasınıń 2021-jıl 20-yanvardaǵı “ Mádeniy iskerlik hám mádeniyat shólkemleri tuwrısında”gi O'RQ-668-san Nızamı qabıl etilgen.
Buxarada birinshi Zamanagóy kórkem óner biyennalesi ótkerildi. 70 kún dawam etken ilaj 3, 5 gektar maydandı hám 14 Restavraciya etilgen mádeniy miyraslar obyektlerin qamtıp aldı. Biyennaleda 40 tan artıq mámleketten 70 dana dóretiwshi hám Gúrektor qatnastı. Ilajda qatnasqanlardıń sanı derlik 1, 8 million adamdı tashkil etip, atap aytqanda, 100 danadan artıq joqarı mártebeli shet el qonaq keldi. Ózbekstan 2021-jıldan berli Veneciya biennalesinde turaqlı túrde qatnasıwı bolsa Italiyadan sayaxatshılar aǵısınıń ósiwine xizmet etip atır.
Samarqandta “Samarqand miyras otıw jayı” joybarı jumıs jańadan baslap atır. Registon ansambl, Biybixanım hám Shahı Tiri komplekslerin hám de Mırza Ullıbek observatoriyasın 6, 6 kilometrlik birden-bir sayaxatshılıq baǵdarı óz-ara baylanıstıradı.
Ózbekstan Respublikası ministrler Mákemesiniń 2019-jıl 30 marttaǵı 265-san qararı menen “Materiallıq mádeniy miyraslar obyektleriniń qáwipsizlik etiliwi, Ásiralishi hám olardan paydalanıw ústinen mámleket qadaǵalawın ámelge asırıw tártibi tuwrısında”gi Qaǵıyda tastıyıqlanǵan.
Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2024-jıl 22 noyabrdegi “ Teatrlardıń jámiyet mádeniy ómirindegi áhmiyetin asırıw hám olar iskerligin jáne de qollap-quwatlaw ilajları tuwrısında” PQ-399-san Qararı.

