Turizm hám Mádeniyat

Sońǵı jıllarda turizm infrastrukturasına qaratılıp atırǵan ayrıqsha itibardıń nátiyjesinde Ózbekstanda jergilikli hám sırt elli miymanlar, tarawda jumıs alıp barıp atırǵan isbilermenlik subektleri ushın qolaylı sharayatlar jaratıwǵa qaratılǵan keń kólemli jumıslar ámelge asırılmaqta.

Atap aytqanda, turizm tarmaqları hám waqtınsha jaylasıw orınlarında xızmet kórsetiw kóleminiń sezilerli dárejede ósiwi hám joqarı servis potencialı baqlanbaqta.

Bizge belgili, "Turizm xızmetlerin sertifikatlastırıw hám turizm industriyası obektlerin klassifikaciyalaw tártibi haqqında"ǵı qaǵıyda tastıyıqlandı. Usı Qaǵıyda talaplarına muwapıq, sertifikatlastırıwdı engiziw effektiv nátiyjeler berdi.

Sebebi turizm xızmetlerin sertifikatlastırıwdıń eski sisteması ózin aqlamaǵan bolsa, kóp jıllar dawamında turizm xızmetlerin sapa hám qáwipsizlik boyınsha standartlarǵa juwap bermes edi. Turizm xızmetlerin uzaq dáwirlerden qalǵan hám aktuallıǵın joǵatǵan, xalıq aralıq talaplarǵa juwap bermeytuǵın standartlar tiykarında sertifikatlastırılar edi.

Bunda, Oray janında turizm xızmetlerin standartlastırıw boyınsha texnikalıq komitet dúzildi. Házirgi kúnge shekem Texnikalıq komitet tárepinen xalıq aralıq talaplarǵa sáykes 14 mámleketlik standart islep shıǵılıp, sońǵı jılları olar tiykarında sertifikaciyalanǵan xanalarda kórsetilip atırǵan xızmetlerdiń qáwipsizligi hám sapası sezilerli dárejede jaqsılandı.

Sonıń menen birge, miymanxana biznesi wákillerine qolaylıq jaratıw hám de xizmet kórsetiw sapasın jáne de asırıw maqsetinde miymanxana xızmetlerin kórsetiw boyınsha bazalıq kónlikpelerdi qáliplestiriwge kómek beretuǵın  waqtınsha jaylasıw orınlarında xızmetkerleri ushın tekst hám audio materiallarınan shólkemlesken mobil qosımsha islep shıǵılǵan.

Ózbekstan tárepinen YUNESKOning tarawǵa tiyisli 4 Konvenciyası ratifikatsiya etildi.

Samarqand, Buxara, Xiywa hám Shahrisabz qalalarınıń tariyxıy orayları Dúnya miyrası dizimine, Shoshmaqam, Nawrız, Baysın mádeniy ortalıǵı, mádeniy miyras úlgileri - Askiya, Katta ashula, Palaw mádeniyatı hám dástúrleri, Marǵulan ónermenchilik mektebi - atlas hám adras tayarlaw texnologiyası YUNESKOnıń Insaniyattıń materiallıq emes mádeniy miyrası reprezentativ dizimine kirgizilgen. Sonday-aq, Usman Quranı, Abu Rayxan Beruniy atındaǵı Shıǵıstanıw institutınıń qoljazbalar toplamı, Xiywa xanlıǵı kancelyariyasınıń hújjetleri "Dúnya júzilik yad" baǵdarlamasına kirgizilgen. 

Ózbekstan Respublikasınıń 2019-jıl 18-iyuldegi "Turizm haqqında"ǵı ÓRQ-549-sanlı Nızamı qabıl etildi.

Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2019 jıl 5 yanvardaǵı “Ózbekstan Respublikasında turizmdi jedel rawajlandırıwǵa tiyisli qosımsha ilajlar tuwralı” PF-5611-san pármanı menen 2019 - 2025 jıllarda Ózbekstan Respublikasında turizm salasın rawajlandırıw Kontsepciyası tastıyıqlandı.

2023-jıl 27-iyul kúni Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń "Hákimshilik reformalar sheńberinde mádeniyat hám turizm tarawında mámleketlik basqarıwdı nátiyjeli shólkemlestiriw ilajları haqqında"ǵı PP-114-sanlı Pármanı qabıllandı.

Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2025-jıl 15-maydaǵı "2025-2026-jıllarda turistler aǵımın keskin arttırıw hám turistlik xızmetler salasın jedel keńeytiw arqalı turizmniń ekonomikadaǵı ornı hám áhmiyetin arttırıw ilajları haqqında"ǵı PP-87-sanlı Pármanı qabıl etildi.

Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2025-jıl 11-noyabrdegi "Ózbekstan Respublikası Turizm komitetiniń iskerligin shólkemlestiriw hám turizm tarawın jedel rawajlandırıw ilajları haqqında"ǵı PQ-348-sanlı qararı menen "Turizmdi jedel rawajlandırıw hám bul tarawda mámleketlik basqarıwdı jetilistiriw boyınsha jol kartası" tastıyıqlandı.

2025-jılı turistler sanı 11 millionnan asıp, dúnyanıń 200 mámleketinen turistler kelgen, turizm xızmetleriniń eksportı 4,8 milliard dollarǵa, puqaraları ushın vizasız tártip engizilgen mámleketler sanı 94 ke jetken. Mámleketimiz turizm potencialın AQSh, Persiya qoltıǵı mámleketleri, Hindstan, Qıtay, Skandinaviya sıyaqlı tiykarǵı bazarlarda úgit-násiyatlaw boyınsha jańa marketing strategiyasın ámelge asırmaqta. Ózbekstannıń xalıq aralıq turizm platformalarındaǵı qatnasıwı keńeymekte, sanlı kontent islep shıǵılmaqta, iri media resurslar hám jámiechilik pikir jetekshileri tartılmaqta.
 

 Keyingi jıllarda Ózbekstan xalıq aralıq mádeniy maydandaǵı ornın izbe-iz bekkemlemekte. Samarqandta YUNESKO Bas konferenciyasınıń 43-sessiyası tabıslı ótkerildi Onda 190 mámleketten 3 mıńnan aslam delegat qatnastı. Onıń juwmaqları boyınsha Ózbekstannıń mádeniy miyrastı qorǵaw, bilimlendiriw hám kreativ industriya tarawlarındaǵı baslamaların ámelge asırıw boyınsha "Jol kartası" islep shıǵıldı hám tastıyıqlandı.

Ózbekstan Respublikasınıń 2021-jıl 20-yanvardaǵı "Mádeniy iskerlik hám mádeniyat shólkemleri haqqında"ǵı Nızamı qabıl etildi.

Buxarada birinshi zamanagóy kórkem óner biyennalesi ótkerildi. 70 kún dawamında 3,5 gektar maydanda restavraciyalanǵan 14 mádeniy miyras obekti iske qosıldı. Biyennaleda 40 tan aslam mámleketten 70 qılqálem ustası hám kurator qatnastı. Ilajǵa 1 million 800 mıńǵa shamalas adam, sonıń ishinde, 100 den aslam joqarı mártebeli sırt el miymanları keldi. Ózbekstannıń 2021-jıldan berli Veneciya biennalesinde turaqlı túrde qatnasıp atırǵanı Italiyadan sayaxatshılar aǵımınıń artıwın hám xalıq aralıq kásiplik baylanıslardıń keńeyiwin támiyinledi.

Samarqandta "Samarqand miyrası soqpaǵı" joybarı baslanbaqta. Ulıwma uzınlıǵı 6,6 kilometr bolǵan birden-bir turistlik marshrut Registan ansambli, Bibixonim, Shohi Zinda kompleksleri hám Mırza Ulıǵbek observatoriyasın baylanıstıradı.

Ózbekstan Respublikası Ministrler Kabinetiniń 2019-jıl 30-marttaǵı 265-sanlı qararı menen "Materiallıq mádeniy miyras obektlerin qorǵaw hám olardan paydalanıwǵa baylanıslı ayrıqsha normativlik-huqıqıy hújjetlerdi tastıyıqlaw haqqında"ǵı reje tastıyıqlanǵan.

Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2024-jıl 22-noyabrdegi "Jámiyettiń mádeniy turmısında teatrlardıń rolin arttırıw hám olardıń jumısın bunnan bılay da qollap-quwatlaw ilajları haqqında"ǵı PQ-399-sanlı qararı.