Joybarlardı ekspertizadan ótkeriw sistemasın jetilistiriw máseleleri dodalandı
2026-03-12 09:30:00 / Prezentaciyalar

Usı jılı elimiz aymaqları hám ekonomika tarmaqlarına 50 milliard dollardan aslam investiciya tartıw, sociallıq hám infrastrukturalıq obektlerdiń qurılısına 24 trillion sum byudjet qarjıların qaratıw, sonday-aq, mámleketlik satıp alıwlar sheńberinde 300 trillion sumnan aslam tovarlar, jumıslar hám xızmetlerdi satıp alıw rejelestirilgen. Bunday úlken kólemdegi joybarlardı ámelge asırıwda olardı ekspertizadan ótkeriw sistemasınıń jedel hám sapalı islewi úlken áhmiyetke iye.
Sonıń menen birge, ámeldegi tártip usı talaplarǵa tolıq juwap bermey atırǵanı, isbilermen hám investorlardıń qatań narazılıqlarına sebep bolıp atırǵanı atap ótildi. Sonıń ishinde, ótken jılı ekspertizaǵa kelip túsken 7 mıń 750 hújjettiń bir bólegi uzaq múddetlerde kórip shıǵılǵan. Ayırım jaǵdaylarda joybarlar áhmiyeti úlken bolmaǵan kemshilikler sebepli bir neshe márte qayta islewge jiberilgen.
Sonlıqtan, Prezident pármanı menen Joybarlar hám import shártnamaların kompleksli ekspertizalaw orayı jańadan dúzilgen Sanaat kooperaciyası hám mámleketlik satıp alıwlar agentligine ótkerildi hám onıń jumısın transformaciyalaw wazıypaları belgilep berildi.
Prezentaciyada tarawdaǵı mashqalalar hám olardı saplastırıw boyınsha islep shıǵılǵan usınıslar kórip shıǵıldı.
Oraydıń jumısı sanlastırılmaǵanı hám qáwip-qáterdi tallaw kózqarasınıń joqlıǵı sebepli bir xızmetkerge tuwra keletuǵın operaciyalıq júkleme artıp ketkeni atap ótildi. Orayda 130 xızmetker jumıs islese de, qáwpi tómen hám strategiyalıq áhmiyetli joybarlar bir-birinen ajıratılmaǵanı ushın hár bir xızmetkerge eki kúnde ortasha bir joybar tuwra kelmekte.
Ekspertizaǵa kelip túsip atırǵan hújjetlerdiń úlken bólegi bahası salıstırmalı túrde kishi bolǵan joybarlardan ibarat. Sonday-aq, kóplegen hújjetler aldın kórilgen joybarlarǵa uqsas bolsa da, olar qaytadan tolıq tártipte kórip shıǵılmaqta. Bul bolsa artıqsha waqıt hám resurs jumsalıwına sebep bolıp atırǵanı atap ótildi.
Prezentaciyada oraydıń jumısına aldınǵı tájiriybe hám ámeliyatlardı engiziw usınıs etildi.
Atap aytqanda, joybarlardı kórip shıǵıwda qáwip dárejesi hám bahasına qarap, differenciyalasqan tártipti engiziw usınısı bildirildi. Oǵan bola, joybaraldı hújjetlerdi ekspertizadan ótkeriwde texnikalıq tapsırmalar kórip shıǵılmaydı, tek ǵana 15 million dollardan joqarı bahadaǵı korporativ hám byudjet joybarları kórip shıǵıladı.
Iri hám megajoybarlardı parallel ekspertizadan ótkeriw, aldınǵılarına uqsas joybar kelip túskende, tezlestirilgen tártipte kórip shıǵıw, fizikalıq hám ruwxıy eskirgen úskenelerdi ápiwayılastırılǵan tártipte ekspertizadan ótkeriw, benchmarking usılın qollanıw baslamaları alǵa qoyıldı. Bul ekspertiza procesin optimallastırıp, oraydıń tiykarǵı itibarın strategiyalıq áhmiyetke iye iri investiciyalıq joybarlarǵa qaratıw imkaniyatın beredi.
Prezentaciyada ekspertiza procesiniń qatnasıwshıları ushın xoshametlewshi mexanizmlerdi engiziw máseleleri de kórip shıǵıldı. Sonıń ishinde, joybarlar boyınsha birinshi basqıshta-aq unamlı sheshim alınsa yamasa joybar boyınsha bildirilgen narazılıqlar múddetinen aldın saplastırılsa, buyırtpashılardı xoshametlew, ekspertiza processlerin tezlestiriw hám shegirmeler beriw sıyaqlı ilajlar usınıs etildi.
Oraydıń jumısın sanlastırıw máselesine de ayrıqsha itibar qaratıldı. Bunıń ushın salıq hám bajıxana uyımları, milliy statistika sisteması, ekologiya hám klimatqa baylanıslı maǵlıwmatlar bazaları, sonday-aq, qurılıs resurslarınıń milliy klassifikatorı hám mámleketlik satıp alıwlardıń elektron sistemaları menen integraciyalanǵan birden-bir málimleme platforması jaratıladı. Bul platforma arqalı joybarlarǵa baylanıslı hújjetler onlayn qáliplestiriliwi, tovarlar hám xızmetlerdiń bahaları jáne texnikalıq kórsetkishleri jasalma intellekt járdeminde tallanıwı belgilenbekte.
Mámleketimiz basshısı joybarlar ekspertizası investiciyalıq ortalıqtıń áhmiyetli buwını ekenin atap ótip, bul tarawda artıqsha byurokratiyalıq tosqınlıqlardı qısqartıw, processlerdi sanlastırıw, sapa hám jedellikti arttırıw boyınsha juwapkerlerge tiyisli tapsırmalar berdi.
