O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Energiya samaradorligi milliy agentligi

2026-yil 16-fevral kuni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining PF-22-sonli “Mahallani rivojlantirish va jamiyatni yuksaltirish” yilida ustuvor yoʻnalishlar boʻyicha islohotlar dasturlari va “Oʻzbekiston – 2030” strategiyasini amalga oshirish boʻyicha davlat dasturi toʻgʻrisida”gi Farmoni eʼlon qilindi.

Mazkur hujjatga muvofiq, iqtisodiyotni texnologik va innovatsion oʻsish modeliga oʻtkazish hamda ichki bozorda talabni ragʻbatlantirish boʻyicha sanoatda mehnat unumdorligi va energiya samaradorligini ikki karra oshirish vazifasi belgilandi.

Farmon doirasida sanoatda mehnat unumdorligi koʻrsatkichini oshirish, jumladan, korxonalarda ishlab chiqarish jarayonlarini avtomatlashtirish, xodimlar malakasini oshirish, zamonaviy texnologiyalar transfertini qoʻllab-quvvatlash choralari koʻzda tutilgan. Shu bilan birga:

• energiya auditini oʻtkazish xarajatlarining 50 foizi, biroq bir korxona uchun 100 million soʻmdan oshmagan miqdorda subsidiya ajratiladi;
• energiya samaradorligi tadbirlari uchun ajratiladigan kreditlar boʻyicha 18 foizdan yuqori qismi, ammo 6 foizlik banddan oshmagan qismi tijorat banklariga qoplab beriladi.

Dasturda “yashil iqtisodiyot”ga oʻtish, qayta tiklanuvchi energiya manbalari ulushini 34,8 foizga yetkazish vazifasi qoʻyilgan. Shu maqsadda:

• qayta tiklanuvchi energiya manbalari qurilmalarini oʻrnatgan korxona va tashkilotlar, aholi turar-joylarida manbaning ishlash samaradorligini va erishilgan natijalarni doimiy monitoring qilinadi;
• koʻp kvartirali uylarning ichki issiqlik tizimini yanada takomillashtirish va ularda “yashil” energiya manbalardan foydalanishni kengaytirish yoʻnalishida issiqlik tizimini energiya tejamkor texnologiyalar asosida modernizatsiya qilish chora-tadbirlari ishlab chiqiladi;
• 2026-yil ikkinchi yarmida quyosh panellari va geotermal quvvatdan foydalanish pilot loyihalar amalga oshiriladi;
• yil yakuniga kelib joriy etilgan tizimlarda energiya tejash samaradorligi baholanadi.

Shuningdek, koʻp kvartirali uy-joylarning energiya samaradorligini oshirish va energiya yoʻqotishlarini kamaytirishga qaratilgan chora-tadbirlar, “yashil energiya” texnologiyalarini keng joriy qilish doirasida nasos stansiyalarining yillik elektr energiyasi isteʼmolini 6 400 milliard kVt/soatga yetkazish choralari belgilangan.

2026-yilda Energiya samaradorligi milliy agentligi tomonidan “Nol energiya sarfli binolar” konsepsiyasi ishlab chiqiladi. Mazkur konsepsiya asosida ijtimoiy soha obyektlari va davlat muassasalari binolarini bosqichma-bosqich modernizatsiya qilish hamda energiya tejamkor texnologiyalarni keng joriy etish rejalashtirilgan.

Shu bilan birga, mamlakatning Energiya samaradorligini oshirish milliy strategiyasini ishlab chiqishi belgilanmoqda.

Ushbu Farmon mamlakatimizda energiya samaradorligini oshirish, “yashil iqtisodiyot”ni rivojlantirish va barqaror iqtisodiy oʻsishni taʼminlash yoʻlida muhim huquqiy asos boʻlib xizmat qiladi. Belgilangan vazifalar ijrosi sanoat raqobatbardoshligini kuchaytirish, resurslardan oqilona foydalanish va aholi farovonligini yuksaltirishga xizmat qiladi.