Andijon viloyati hokimining birinchi oʻrinbosari A.Toʻlanovning viloyatni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning 2025-yil yakunlari yuzasidan HISOBOTI
2026-04-07 17:25:00 / Rahbariyatning bayonotlari va nutqlari
Joriy yilning 16-fevral kuni “Oʻzbekiston — 2030” strategiyasi hamda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Oʻzbekiston xalqi va Oliy Majlisga Murojaatnomasida belgilangan islohotlar ijrosini samarali tashkil etish maqsadida, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining PF-22-sonli Farmoni qabul qilingan.
2026-yilda “Mahallani rivojlantirish va jamiyatni yuksaltirish yili” davlat dasturi doirasida mahallalarni har tomonlama rivojlantirish, aholi bandligini taʼminlash va iqtisodiy oʻsishni jadallashtirishga qaratilgan keng koʻlamli islohotlar amalga oshirilmoqda.
Andijon viloyati boʻyicha mahallalarda “yangicha yondashuvlar” asosida rivojlantirish, aholi daromadini oshirish, barqaror ish oʻrinlarini yaratish orqali 489 ming nafar aholini doimiy ishga joylashtirish, daromadini oshirish va yashirin ish oʻrinlarini soyadan chiqarish, kambagʻallik (275 ta) va ishsizlikdan (344 ta) xoli mahallalar sonini 619 taga yetkazish rejalashtirilgan.
Shuningdek, mahallalar infratuzilmasini yaxshilash uchun 766 milliard soʻm (“Ogʻir” mahallaga 156 milliard soʻm, “Yangi Oʻzbekiston” qiyofasidagi mahallalarga 140 milliard soʻm, “Open” byudjetdan 440 milliard soʻm, “Mahalla” byudjeti hisobidan 30 milliard soʻm) mablagʻ yoʻnaltirilib, hududlardagi muammolarni 24/7 onlayn nazorat asosida tezkor hal qilish tizimi joriy etilmoqda.
Iqtisodiy islohotlar doirasida yalpi hududiy mahsulot hajmini 125,6 trillion soʻmga yetkazish, oʻsishni 8,0 foizga taʼminlash, inflyatsiyani 6–6,5 foizga tushirish belgilangan.
Shu bilan birga, 26 ming oilani kambagʻallikdan chiqarish orqali kambagʻallik darajasini 2,4 foizgacha kamaytirish maqsad qilingan.
Bundan tashqari, davlat boshqaruvi va sud-huquq tizimini takomillashtirish doirasida parlament nazoratini kuchaytirish, fuqarolik jamiyati institutlari bilan hamkorlikni kengaytirish, sud jarayonlarida jamoatchilik ishtirokini taʼminlash hamda korrupsiya, giyohvandlik va zoʻravonlikka qarshi kurashish tizimini yanada kuchaytirish nazarda tutilgan.
Joriy yil 16-fevral kuni "Oʻzbekiston – 2030" strategiyasining hozirgi umumjahon tendensiyalari, global oʻzgarishlar va yangi chaqiriqlarga uygʻunligini taʼminlash maqsadida, Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining PF-21-sonli Farmoni qabul qilingan.
Ushbu Farmonni qabul qilishdan koʻzlangan asosiy maqsadlar etib, "Oʻzbekiston – 2030" strategiyasi doirasida erishilgan yutuqlar va mavjud muammolarni hisobga olgan holda real sharoitga mos, oʻlchash va baholash imkoni mavjud samaradorlik koʻrsatkichlarini belgilash, strategiyasi bilan belgilangan oʻrta muddatga moʻljallangan maqsadlarning samaradorlik koʻrsatkichlarini yangi chaqiriqlar hamda shiddat bilan oʻzgarayotgan umumjahon tendensiyalariga muvofiq holda yangilash, strategiya maqsadlariga erishilishini monitoring qilish jarayonlarini toʻliq raqamlashtirish, soha, tarmoq va hududlarni rivojlantirish boʻyicha strategik rejalashtirish hujjatlarining "Oʻzbekiston – 2030" strategiyasi bilan uygʻunligini taʼminlash.
2026-yilda asosiy yoʻnalishlarda 489,5 ming aholini bandligini taʼminlash va daromadini oshirish boʻyicha mahallalar kesimida hamda oyma-oy reja-grafik ishlab chiqilgan boʻlib, 86 ming 674 nafar aholini doimiy ishga joylashtirish, 66 ming 390 ta norasmiy ish oʻrinlarini “soyadan” chiqarish, 336 ming 398 nafar aholining daromadi oshiriladi.
Oʻtgan yanvar-fevral oylari uchun belgilab olingan 39 663 nafar aholini daromadli mehnat bilan band qilish rejalashtirilgan boʻlib, amalda 57 738 nafar bandligi taʼminlangan aholini maʼlumotlari yangiish.mehnat.uz platformasiga kiritilib, oylik reja ijrosi 146 foizga bajarilmoqda.
Jumladan, doimiy ishga joylashtirish orqali 9 742 nafar (227 foiz), norasmiy sektordagi 19 175 nafar (307 foiz) aholini ish oʻrnilarini legallashtirish, hamda 28 821 nafar (112 foiz) aholini daromadli mehnat bilan band qilingan.
Joriy yilning yanvar-fevral oylarida jazoni ijro etish muassasalaridan ozod etilgan 125 nafar shaxslarning ijtimoiy moslashuvi hamda bandligini taʼminlash boʻyicha bir qator ishlar amalga oshirilgan.
Xususan, 107 nafar fuqarolar (85,6%) daromadli mehnat bilan band qilingan (shundan, 16 nafari mavjud boʻsh ish oʻrinlariga joylashtirildi, 91 nafari oʻz kasbi va sohasi boʻyicha bandlik holatini davom ettirishga koʻmaklashildi).
14 nafari (11,2%) obyektiv sabablarga koʻra mehnatga layoqatsiz deb topilgan (shundan, 1 nafari imkoniyati cheklangan shaxs, 4 nafari pensioner va 9 nafari salomatligini tiklash (davolanish) jarayonidagi fuqarolar).
Qolgan 4 nafar shaxslar turli sabablarga koʻra (koʻchib ketganligi yoki qayta sudlanganligi) hisobdan chiqarilgan.
Viloyatda ishsizlik darajasi 2026 yil boshiga 4,8 foizni tashkil qilib, hududlarda “yangicha yondashuvlar” asosida rivojlantirish orqali aholi daromadini oshirish, barqaror ish oʻrinlarini yaratib, yil yakuni bilan ishsizlik darajasi 3,6 foizga tushiriladi.
Narx-navoni barqarorligini taʼminlash boʻyicha har kuni shaharlar va tumanlar hokimlari va Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departament rahbarlari bozorlarga kirgan holda, joyida kunlik nazorat ishlari olib borilmoqda.
Viloyatda “Ichki isteʼmol bozorida narxlar barqarorligini saqlash, inflyatsiya darajasini pasaytirish boʻyicha chora-tadbirlar” rejasi ishlab chiqilib, tasdiqlangan. Unga koʻra 2026-yilda inflyatsiya darajasini 6,5 foizdan oshirmaslik yuzasidan barcha zaruriy choralar koʻriladi.
Muborak Ramazon oyining boshlanishi munosabati bilan, shaharlar va tumanlardagi dehqon bozorlarida “Daladan dasturxongacha” tamoyili asosida arzonlashtirilgan oziq-ovqat yarmarkalari tashkil etilgan.
Yarmarkalarga shahar va tumanlarda faoliyat koʻrsatayotgan dehqon, fermer xoʻjaliklari, chorvachilik, parrandachilik va baliqchilik yoʻnalishidagi fermer xoʻjaliklari hamda oziq-ovqat va qishloq xoʻjaligi mahsulotlari ishlab chiqaruvchi va yetishtiruvchi tadbirkorlar biriktirilgan.
“Daladan dasturxongacha” yarmarkalarida asosiy turdagi oziq-ovqat va qishloq xoʻjaligi mahsulotlari aholiga 25-30 foizgacha arzon narxlarda sotish yoʻlga qoʻyilgan.
Bugungi kungacha Hindiston davlatidan keltirilgan 140 tonna muzlatilgan mol goʻshti, Mongoliyadan keltirilgan 48 tonna qoʻy goʻshti arzonlashtirilgan narxlarda sotilgan.
Bundan tashqari, 84 tonna mahalliy mol goʻshti (70-75 ming soʻmdan) va 400 tonna kartoshka (4,5-5 ming soʻmdan) sotilgan.
Shu bilan birga, aholiga qoʻshimcha shart-sharoitlar yaratish maqsadida, tumanlarning chekka va olis hududlarda istiqomat qiluvchi fuqarolarga koʻchma savdo yarmarkalari tashkil qilinmoqda.
Narx-navo barqarorligini saqlash hamda qish-bahor mavsumida narxlarni keskin ortib ketishini oldini olish maqsadida 2025-2026-yillar qish-bahor mavsumi uchun jami 62 ming 629 tonna (reja 105 foiz) mahsulotlari shundan, kartoshka 13 ming 606 tonna (101 foiz), piyoz 22 ming 886 tonna (112 foiz),
guruch 7 ming 510 tonna (105 foiz) va sabzi 18 ming 627 tonna (101 foiz) zaxiraga jamgʻarilgan.
Bugungi kun holatiga jami 28,8 ming tonna mahsulotlar grafik asosida dehqon bozorlarda tashkil etilgan arzonlashtirilgan yarmarkalarga savdoga chiqarilmoqda.
Jamgʻarilgan qishloq xoʻjaligi mahsulotlari belgilangan grafikka asosan 2026-yil 1-iyunga qadar savdoga chiqariladi.
Bundan tashqari, viloyat hokimligi huzuridagi “Oziq-ovqat xavfsizligi” jamgʻarmasi mablagʻlari hisobidan “And bozor muruvvat” MCHJ tomonidan 1 500 tonna kartoshka, 500 tonna piyoz, 300 tonna sabzi, 50 tonna guruch, 30 tonna oʻsimlik yogʻi va 60 tonna goʻsht mahsulotlari zaxirasi yaratilib, grafik asosida yarmarkalarda arzon narxlarda sotilmoqda.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining joriy yil 5-fevraldagi “2026-yilda hududlarni yangicha yondashuv asosida rivojlantirish orqali daromadini oshirish, barqaror ish oʻrinlarini yaratish hamda kambagʻallikni qisqartirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-49-son qarorining 5-ilovasiga asosan hamda ayrim iqtisodiy koʻrsatkichlar tahlili, foydalanilmagan imkoniyatlar sababli ogʻir tumanlar toifasiga viloyatdan Boʻston, Ulugʻnor va Paxtaobod tumanlari kiritilgan.
Ushbu tumanlarni rivojlantirish uchun 2026-yilda har biriga 60 milliard soʻmdan (shundan, respublika byudjetidan 50 milliard soʻm va mahalliy byudjetdan 10 milliard soʻm) mablagʻlar ajratiladi.
Mazkur tumanlarning ixtisoslashuvi, geografik joylashuvi, tabiiy xomashyo va yer resurslari, shuningdek infratuzilmaviy imkoniyatlaridan kelib
chiqqan holda ularning qiyosiy (solishtirma) ustunlik omillari aniqlandi. Solishtirma ustunliklariga asosan manzilli loyihalar ishlab chiqilgan.
Jumladan, Paxtaobod tumanida 8 ta, Boʻston tumanida 16 ta va Ulugʻnor tumanida 8 ta loyihalar amalga oshiriladi
Belgilab berilganidek, hududlarda zaruriy infratuzilmasi mavjud emasligi, kambagʻallik va ishsizlik koeffitsiyenti yuqoriligi kabi bir qator koʻrsatkichlar hisobiga viloyat boʻyicha jami 52 ta mahalla “ogʻir” mahalla sifatida tanlab olingan.
Ushbu mahallalar rivojlantirish uchun 2026-yilda Dastur loyihasiga asosan viloyat boʻyicha 156 milliard soʻm mablagʻlar shu jumladan, respublika byudjetidan 104 milliard soʻm (har biriga 2 milliard soʻmdan) mahalliy byudjetdan 52 milliard soʻm (har-biriga 1 milliard soʻm) dastlabki hisob-kitoblarga koʻra qoʻyidagi yoʻnalishlarga taqsimlangan.
Mazkur mablagʻlarni sarflanishi boʻyicha hududlarda xokimlar hamda shahar (tuman) Kengashlari birgalikda mahallalarda yechimini kutayotgan masalalarni atroflicha koʻrib chiqilib, viloyat shtabiga manzilli loyihasini taqdim etilgan.
Bunga koʻra, bajariladigan ishlar mahallalarda 233 ta obyektlarni tashkil qildi va ularni buyurtmachilar kesimida taqsimlab olingan.
Bundan tashqari, ogʻir mahallalarda 300 kVt quvvatga ega kichik fotoelektr-stansiyalarni qurish uchun zarur yer maydonlari aniqlab olingan. Jumladan, 52 ta mahallalarda jami 14,2 gektar yer maydonlarida (oʻrtacha 20-25 sotix) kichik fotoelektr-stansiyalarni qurish rejalashtirilmoqda.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 8-oktyabrdagi “Alohida tuman (shahar) va mahallalarni aholining yashashi va tadbirkorlik faoliyati bilan shugʻullanishi uchun namunali hududga aylantirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ-298 sonli qarori qabul qilingan.
Mazkur qaror loyihasiga Shahrixon va Asaka tumanlarida birinchi navbatda aholi yashashi va tadbirkorlik faoliyati bilan shugʻullanishi uchun namunali hududga aylantirish maqsad qilingan.
Maqsadga koʻra, ushbu hududlarni namunali hududga aylantirish uchun “Taraqqiyot va yetakchilik maskani” Dasturi ishlab chiqilib, dastur loyihasiga jami 130 milliard soʻm mablagʻ ajratilgan.
Ishlab chiqilgan Dasturda tanlangan obyektlarda zarur infratuzilma bilan taʼminlash uchun Shahrixon tumaniga respublika byudjetidan 100 milliard soʻm
ajratilgan boʻlib, mazkur mablagʻlar hududdagi 9 ta obyektlarni infratuzilmasini yaxshilashga sarflanadi. Asaka tumaniga respublika byudjetidan 30 milliard soʻm ajratilgan boʻlib, mazkur mablagʻlar hududdagi 7 ta obyektlarni infratuzilmasini yaxshilashga sarflanadi.
Mazkur yoʻnalishlar boʻyicha viloyat 14 ta tumandan tanlab olingan 28 ta mahallalarga “Yangi Oʻzbekiston qiyofasidagi mahalla” maqomi berilib, qarorga asosan ushbu mahallalarga shahar muhiti va yashash sharoitlarini olib kirish boʻyicha yangicha yondashuvlar amaliyotga joriy qilinishi belgilangan.
Ushbu mahallalar rivojlantirish uchun 2026-yilda Dastur loyihasiga asosan viloyat boʻyicha 140 milliard soʻm mablagʻlar shu jumladan, - respublika byudjetidan 140 milliard soʻm (har -biriga 5 milliard soʻmdan) dastlabki hisob-kitoblarga koʻra qoʻyidagi yoʻnalishlarga taqsimlangan.
