MILLIY LIBOSLARIMIZ QADR-QIMMATIMIZ
2025-04-23 10:40:00 / Yangiliklar

MILLIY LIBOSLARIMIZ QADR-QIMMATIMIZ
O‘zbek milliy liboslari ko‘plab qadimiy an’analarga asosan yaratilgan bo‘lib, Markaziy Osiyo mintaqasidagi qadimiy davrlar, jumladan, Buxoro, Samarqand, Xiva va boshqa shaharlarning o‘ziga xos madaniyatlarini aks ettiradi. O‘zbeklarning milliy kiyimlarida sharq madaniyatining nozikliklari va zamonaviy ko‘rinish bilan uyg‘unlashgan desak, aslo mubolag‘a bo‘lmaydi. Milliy liboslarimiz erkaklar va ayollar uchun turlicha bo‘lib, har biri o‘zining tarixiy va ijtimoiy ma’nosiga ega.
O‘zbek ayollarining milliy kiyimlari ko‘pincha boy naqshlar, yorqin ranglar va turli bezaklar bilan ajralib turadi. Eng mashhur ayollar liboslaridan biri «kamzul» bo‘lib, bu uzun yengli, keng va rang-barang ko‘ylakdir.
Kamzul, ko‘pincha ipak, atlas yoki jarobadan ishlangan bo‘lib, uning ustiga chiroyli tikuvlar va naqshlar solingan. Kamzulning ustiga ayollar ko‘pincha bosh kiyimlar kiyadilar. Ayollar kiyimida naqsh va bezaklar ko‘p bo‘lib, har bir naqshning o‘ziga xos ma’nosi bor.
Erkaklar liboslari, odatda, «chopon», «do‘ppi» kabi kiyimlardan iborat. Chopon bu uzun, keng va asosan atlasnusxa matodan yoki paxtadan tikilgan kiyimdir. Chopon hamda do‘ppi erkakning ijtimoiy mavqeini, yoshini va turmush tarzini ko‘rsatadi. Erkaklar kiyimlarida ham naqshlar va bezaklar mavjud, ammo ularning dizayni ko‘proq soddalikka e’tibor qaratadi.
O‘zbek to‘ylarida va bayramlarda kiyiladigan liboslar yanada tantanali va boy bezatilgan bo‘ladi. Ayollar ko‘pincha rang-barang atlas va ipakdan tikilgan to‘y liboslarini kiyadilar, erkaklar esa marosimga mos ravishda mukammal tarzda kiyimlarni tanlaydilar. Bugungi kunda o‘zbek milliy liboslari faqatgina tarixiy va madaniy meros sifatida emas, balki modada ham qayta tiklanmoqda. O‘zbek dizaynerlari va hunarmandlari o‘zlarining zamonaviy talqinlari bilan milliy liboslarni yangilamoqdalar. Shuningdek, milliy kiyimlar nafaqat mahalliy bozor, balki xalqaro maydonda ham tan olinmoqda. Milliy liboslar dizayni va uslubi ko‘plab moda ko‘rgazmalarida namoyish etilishi, o‘zbek madaniyatini dunyo bo‘ylab tanitishga yordam bermoqda.
O‘zbek milliy liboslari bu mamlakatimizning boy tarixi, madaniyati va an’analari rivojini aks ettiradigan ajralmas qismidir. Har bir kiyim, naqsh va bezak faqat tashqi ko‘rinish emas, balki o‘zbek xalqining qadr-qimmati, urf-odatlari va umumbashariy qadriyatlarni ham ifodalaydi. Shu bilan birga, milliy liboslar bugungi kunda o‘zining zamonaviy talqinlari bilan ham ajralib turadi, bu esa o‘zbek madaniyatining jahon sahnasida tan olinishi va rivojlanishiga katta hissa qo‘shdi.
Zuhra G‘OZIEVA,
Xalq deputatlari tuman Kengashi deputati, «Xonbandi» mahallasidagi 7-son DMTT mudirasi.
