КОРРУПЦИЯ - ТАРАҚҚИЁТ КУШАНДАСИ
2026-02-27 16:00:00 / Янгиликлар

Маълумки, коррупция ҳар қандай жамиятнингсиёсий ва иқтисодий ривожланишига зараретказади, давлатнинг конституциявий асослариниҳамда жамиятнинг маънавий-ахлоқий асослариниемиради, демократик институтлар ва қонунустиворлигини кучсизлантиради, фуқароларнингҳуқуқ ва эркинликларини жиддий тарздабузилишига олиб келади. Коррупция уюшганжиноятчиликни, терроризмни ва инсониятхавфсизлигига қарши қаратилган бошқатаҳдидларнинг ўсишига ёрдам беради.
Коррупция бу — жамиятни турли йўллар биланисканжага оладиган даҳшатли иллатдир. Мазкуриллат демократия ва ҳуқуқ устуворлиги асосларигапутур етказади, инсон ҳуқуқлари бузилишига олибкелади, бозорлар фаолиятига тўсқинлик қилади, ҳаёт сифатини ёмонлаштиради ва одамлархавфсизлигига таҳдид соладиган уюшганжиноятчилик, терроризм ва бошқа ҳодисалар илдизотиб, гуллаши учун шароит яратиб беради.
Таъкидлаб ўтиш ўринлики, ушбу зарарлиҳодиса катта ва кичик, бадавлат ва камбағалбўлишидан қатъий назар, барча мамлакатлардаучрайди. Ушбу зарарли иллатни бартараф этишбўйича жаҳон ҳамжамияти томонидан бир қаторсамарали ишлар амалга оширилаётган бўлсада, ҳанузгача у бартараф этилмаяпти.
Дунёнинг етакчи динларида ҳам биринчинавбатда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларнингпорахўрлиги қаттиқ қораланади. Жумаладан, Инжилда “Совғаларни қабул қилма, чунки совғакўрни кўрадиган қилади ва ҳақиқатни ўзгартиради” дейилган бўлса, Қуръони Каримда “Бошқаларнингмулкини ноҳақ йўл билан олмангиз ва бошқаларгатегишли бўлган нарсаларни олиш учун ўзмулкингиздан ҳокимларингизга пора қилибузатмангизлар” дейилган.
ХVIII асрнинг иккинчи ярмига келиб жамиятдавлат бошқарув аппаратининг иш сифатига тоборокўпроқ таъсир кўрсата бошлади. Бу ўша даврдақабул қилинган бир қатор қонун ҳужжатларида ўзаксини топган. Жумладан, 1787 йилда қабулқилинган АҚШ Конституциясида пора олиш АҚШпрезидентини импечментга тортиш мумкин бўлганикки жиноятнинг бири сифатида кўрсатиб ўтилган. Сиёсий партияларнинг вужудга келиши вауларнинг мамлакат ҳаётидаги ўрнининг ошиббориши ХIХ-ХХ асрларда ривожлангандавлатларда коррупциянинг дунёнинг бошқамамлакатларига нисбатан анча камайишига олибкелди.
Коррупция – иллат, коррупция – тараққиёткушандаси. Мамлакатимизда мустақилликйилларида ушбу иллатга қарши кураш қатор чоратадбирлар комплекси ишлаб чиқилиб, самаралиамалга оширилиб келинмоқда.
Бугунги кунда мамлакатимизда амалгаоширилаётган ислоҳотлар натижасида юртимиздакорруцсияга қарши курашиш йўналишидамустаҳкам ҳуқуқий база ва аниқ тизим шаклланган. Айтиш жоизки, ҳозирги кунда дунё миқёсида ҳалэтилиши лозим бўлган энг бирламчи масалаларданбири коррупция муаммосидир. Шу боис унгақарши кураш халқаро миқёсга кўтарилиб, жаҳонсиёсатининг муҳим масалаларидан бирига айланди. Бинобарин, ушбу иллат нафақат ислоҳотлар йўлигажиддий тўсиқ бўлиши, балки ўтиш давридабелгиланган мақсадларга эришишга ҳам бевоситатаҳдид туғдириши барчага маълум. Мамлакатимизда мазкур муаммога қарши курашмасаласига мустақилликнинг дастлабкикунлариданоқ жиддий эътибор қаратиб келинаётир. Ўтган давр мобайнида коррупция важиноятчиликка қарши курашиш ҳамда унинголдини олишга қаратилган мустаҳкам ҳуқуқий базава тизимли амалиёт шаклланди. Энг аввало, республикамизда Бирлашган МиллатларТашкилоти ҳомийлигида қабул қилинганЭКОСОСнинг Коррупцияга қарши курашрезолюцияси, Давлат мансабдор шахсларинингхалқаро ахлоқ кодекси, халқаро тижоратташкилотларида коррупция ва порахўрликка қаршикураш ҳақидаги декларация, Миллатлараро уюшганжиноятчиликка қарши кураш конвенцияси вабошқа халқаро ҳужжатларнинг қабул қилинганимазкур иллатга қарши курашда муҳим омилвазифасини ўтамоқда.
Жиноят ишлари бўйича Сирдарё тумансудининг раиси
Б.Қораев
