Шавкат Мирзиёев Марказий Осиёда муҳим минераллар бўйича альянс тузишни жадаллаштиришни таклиф этди
2026-10-09 08:50:00 / Янгиликлар
Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев Марказий Осиё давлатларининг муҳим минераллар бўйича альянсини ташкил этишни тезлаштириш ҳамда минтақадаги минерал ресурслар захираларининг ягона рақамли харитасини ишлаб чиқиш ташаббусини илгари сурди.
Бу ҳақда давлат раҳбари Туркманистоннинг Аваза шаҳрида бўлиб ўтган Марказий Осиё ва Озарбайжон давлат раҳбарларининг саккизинчи Маслаҳат учрашувида маълум қилди.
Ташаббус минтақа мамлакатларининг минерал-хомашё салоҳиятидан биргаликда фойдаланиш, инвестицияларни жалб этиш ва энергетика соҳасидаги ҳамкорликни кенгайтиришга қаратилган.
Президент таъкидлаганидек, Марказий Осиё мамлакатлари замонавий саноат, энергетика ва янги технологиялар учун зарур бўлган минерал ресурсларнинг катта захираларига эга. Бу имкониятлардан самарали фойдаланиш учун давлатлар ўртасида мувофиқлаштирилган ҳамкорликни йўлга қўйиш таклиф этилди.
«Мамлакатларимиз замонавий саноат, энергетика ва янги технологиялар учун зарур бўлган хомашёнинг катта захираларига эга. Бу борада биргаликда ҳаракат қилишимиз муҳим», — деди Шавкат Мирзиёев.
Ҳамкорликнинг дастлабки йўналишларидан бири сифатида минтақадаги муҳим минераллар захираларининг ягона рақамли харитасини яратиш таклиф қилинди.
Бундай харита мамлакатларнинг минерал-хомашё салоҳияти ҳақидаги маълумотларни тизимлаштириш, мавжуд ресурсларни баҳолаш ва истиқболли инвестиция лойиҳаларини шакллантиришга хизмат қилиши мумкин.
Шунингдек, ягона ахборот базаси халқаро инвесторларнинг минтақадаги минерал ресурслар, уларнинг жойлашуви ва саноат мақсадларида фойдаланиш имкониятлари ҳақидаги маълумотлардан фойдаланишини енгиллаштириши кутилмоқда.
Давлат раҳбари учрашувда энергетика масалаларига ҳам тўхталди. Марказий Осиё мамлакатлари углеводород ресурслари билан бир қаторда гидроэнергетика, қуёш ва шамол энергиясини ишлаб чиқариш имкониятларига эга экани қайд этилди.
Президентнинг фикрича, минтақа давлатларининг энергетик ресурслари ва ишлаб чиқариш имкониятлари бир-бирини тўлдириши мумкин. Шу сабабли энергетика тизимларини ривожлантиришда ўзаро мувофиқлаштирилган ёндашув зарур.
Шавкат Мирзиёев Марказий Осиё мамлакатлари ва Озарбайжоннинг кам углеродли энергетика салоҳияти бўйича қўшма концепция ишлаб чиқишни таклиф этди.
Концепция янги электр энергияси ишлаб чиқариш қувватларини барпо этиш, энергияни сақлаш тизимларини ривожлантириш ҳамда давлатлараро энергетика йўлакларини шакллантириш бўйича ҳамкорликни мувофиқлаштиришга қаратилиши назарда тутилмоқда.
Муҳим минераллар бўйича альянс ташкил этилиши ва ягона рақамли хаританинг ишлаб чиқилиши геологик маълумотларни тизимлаштириш, минерал ресурслардан фойдаланишни режалаштириш ҳамда давлатлараро ахборот алмашинувини ривожлантириш учун қўшимча имконият яратиши мумкин.
Шу билан бирга, бундай ҳамкорлик доирасида ер қаъридан оқилона фойдаланиш, саноат хавфсизлиги, экологик талаблар ва минерал ресурсларни ҳисобга олиш механизмларининг уйғунлиги ҳам аҳамият касб этади. Бу йўналишлар Тоғ-кон саноати ва геология соҳасини назорат қилиш инспекцияси фаолияти билан ҳам бевосита боғлиқ.
Таклиф этилган ташаббусларнинг амалий натижаси мамлакатлар ўртасида келишувларга эришилиши, геологик маълумотлар алмашинуви тартибининг белгиланиши ва қўшма лойиҳаларнинг ишлаб чиқилишига боғлиқ бўлади.
Минерал ресурслар ҳақидаги маълумотларнинг аниқлиги, улардан фойдаланишда қонунчилик талабларига риоя этилиши ҳамда назорат механизмларининг самарадорлиги инвестиция лойиҳаларининг шаффофлиги ва иқтисодий барқарорлигига таъсир кўрсатадиган омиллар ҳисобланади.