Ózbekstan sudlarına múrájat etiwde ashıq-aydınlıq
2026-02-05 17:00:00 / Министрлик
Ózbekstan sudlarına múrájat etiwde ashıq-aydınlıq
Búgingi kúnde Ózbekstan Respublikasında sud-huqıq sistemasın reformalaw mámleketlik siyasattıń tiykarǵı baǵdarlarınan biri bolıp, onda puqaralardıń sudlarǵa múrájat etiwinde ashıq-aydınlıq hám ádillik principlerin támiyinlew úlken áhmietke ie. Bul baǵdar tek ǵana puqaralardıń huqıqları menen erkinliklerin kepillew emes, al jámiette sud sistemasına bolǵan isenimdi bekkemlewge xızmet etedi.
Ózbekstan Respublikasınıń jańa redakciyadaǵı "Sudlar haqqında"ǵı Nızamında sudlardıń jumısında ashıq-aydınlıq penen puqaralardıń sudlarda kórilip atırǵan isler haqqında ǵalaba xabarǵa ie bolıwı kepillengen. Atap aytqanda, nızam dárejesinde sud processlerinde ashıq tıńlawlar principi belgilengen bolıp, bul sud qararları jámiechilik ushın ashıq halatta qabıl etiliwin támiyinleydi, sonday-aq, puqaralardıń sud qararlarına múrájat etiw hám olardı biliw huqıqı qorǵaladı.
Sonday-aq, Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2020-jıl 3-sentyabrdegi "Sud hákimiyatı uyımlarınıń jumısın sanlastırıw ilajları haqqında"ǵı qararı sudlardıń jumısın elektronlastırıwdı jolǵa qoyǵan hújjet sıpatında áhmietli orın ieleydi. Bul qarar "Sanlı sud" koncepciyasın engiziw arqalı sud processlerin sanlı platformalarda júrgiziwdi támiyinlep, puqaralarǵa óz jumısların elektron tárizde baqlaw, sud tıńlawlarında qatnasıw, sud qararların onlayn alıw imkaniyatın jaratadı.
Ámeliyatta bul ashıqlıq mexanizmleri tómendegishe ámelge asırılmaqta:
E-SUD elektron sud sisteması engizilip, sud islerin jedel hám ashıq-aydın júrgiziw imkaniyatı jaratıldı. Bul sistema arqalı puqaralar óz jumısların onlayn baqlawı, hújjetlerdi jiberiwi hám sud qararlarınan xabardar bolıwı múmkin.
Sud qararların turaqlı járiyalaw tártibi engizildi - Joqarı sud hám basqa da instanciyalardaǵı sud qararları internet tarmaǵında xalıqqa usınıladı, bul arqalı jámiechilik sud ámeliyatın baqlap baradı.
Videokonferencbaylanıs arqalı tıńlawlar jolǵa qoyılıp, puqara ózi ushın qolaylı jerden sud procesinde qatnasıwı múmkin. Bul ásirese shetki aymaqlarda jaslar hám belsendi puqaralar ushın qolaylıq jaratadı.
Prezident Shavkat Mirziyoevtiń baslaması menen sud sistemasınıń ashıq-aydınlıǵına baylanıslı konceptuallıq reformalar da dawam etpekte. Atap aytqanda, 2025-jıl 26-dekabr kúni Múrájatta sud sistemasın sanlastırıw hám puqaralarǵa huqıqtı ámelge asırıwda tolıq imkaniyat jaratıw mámleketlik reformalardıń tiykarǵı baǵdarı dep tán alındı.
Joqarıdaǵılardan kelip shıǵıp, ashıq-aydınlıq puqaralardıń sud sistemasına múrájat etiw huqıqların keńeytedi, sud processleri haqqında ǵalaba xabar alıwdı kepilleydi hám sanlı qurallar arqalı sud ieleri ushın ádil, operativ hám isenimli xızmetler kórsetedi.