Sociallıq qamsızlandırıw: Jańa sistemada neler ózgerdi?
2026-05-04 10:05:00 / Министрлик
Proaktiv xızmet: Endi hújjet jıynap júrilmeydi
Jańa sistemanıń eń áhmietli tárepi - proaktiv (avtomatikalıq) xızmet kórsetiw bolıp tabıladı. Burın xızmetker napaqa alıw ushın jumıs beriwshige múrájat etiwi hám hár qıylı maǵlıwmatnamalar usınıwı kerek edi. Endi bolsa:
Barlıq maǵlıwmatlar "Sanlı húkimet" sisteması arqalı avtomatikalıq túrde alınadı.
Napaqa tayınlaw ushın puqaranıń múrájatı talap etilmeydi.
Qarjılar tikkeley puqaranıń bank kartasına ótkeriledi.
Kimler qamtıp alınadı?
Qararǵa bola, qamsızlandırıw sisteması eki formada ámelge asırıladı:
Májbúriy tártipte: Rásmiy islep atırǵan barlıq xızmetkerler dáramat salıǵınıń bir bólegi esabınan.
Íqtıyarıy tártipte: Ózin-ózi bánt etken shaxslar hám rásmiy emes sektorda islewshiler (ayına BEMniń 5 procenti muǵdarında tólem tólew arqalı).
Tólemler muǵdarı hám stajǵa baylanıslı
Jańa tártipke bola, napaqa muǵdarı puqaranıń qamsızlandırıw stajına (salıq tólegen dáwirine) baylanıslı boladı. Bul sistema adamlardı rásmiy islewge hám sociallıq qamsızlandırıw tólemlerin tólewge xoshametleydi.
Hámiledarlıq hám tuwıw napaqası (2026-jıl 1-yanvardan):
10 aydan 24 ayǵa shekem staj bolsa - 75%;
25 aydan 60 ayǵa shekem staj bolsa - 85%;
61 aydan joqarı staj bolsa - 100%.
Waqıtsha miynetke jaramsızlıq (nawqaslıq beti) (2026-jıl 1-iyulden):
6 aydan 96 ayǵa shekem staj - 60%;
96 aydan joqarı staj - 80% muǵdarında tólenedi.
Ne ushın bul áhmiyetli?
Bul qarar jumıs beriwshiniń moynındaǵı sociallıq júkti azaytadı (sebebi napaqalardı endi isbilermen emes, mámleketlik qor tóleydi) hám xızmetkerlerdiń sociallıq qorǵalıwın kepilleydi. Sonday-aq, hayal-qızlardı jumısqa alıwda "erteń tuwıw dem alısına shıqsa, pulın kim tóleydi?" degen qáweterlerge shek qoyadı.
Juwmaq ornında: 796-sanlı qarar - bul tek ǵana byurokratiyanı azaytıw emes, al hár bir miynet etip atırǵan puqaranıń keleshegi ushın mámleket tárepinen berilgen bekkem kepillik bolıp esaplanadı.
Qamsızlandırılǵan shaxslar nızamshılıqta belgilengen tártipte qamsızlandırıw stajları yamasa ámelge asırılǵan qamsızlandırıw tólemleri yamasa basqa da máseleler boyınsha tikkeley "Insan" sociallıq xızmetler orayları yamasa "Birden-bir milliy sociallıq qorǵaw" málimleme sisteması arqalı jamg`armaǵa múrájat etiwi múmkin.
