Suw resursların basqarıw sistemasın jetilistiriw boyınsha usınıslar kórip shıǵıldı

Búgingi kúnde elimizde 50 mıń kilometrlik suwǵarıw tarmaqları bolıp, 1,6 mıń nasos stanciyası hám 10 mıńnan aslam suw obektleri jumıs alıp barmaqta. Keyingi jılları elimizde suw xojalıǵı sistemasın reformalaw, irrigaciya infrastrukturasın jańalaw hám suw resurslarınan únemli paydalanıw baǵdarında izbe-iz ilajlar kórilmekte. Biraq tómengi buwındaǵı basqarıw sistemasında, sonıń ishinde, xızmet kórsetiw nátiyjeliligi, esap-sanaqlardıń ashıq-aydınlıǵı hám finanslıq erkinlik penen baylanıslı ele sheshimin kútip atırǵan mashqalalı máseleler bar.

Prezentaciyada tarawda ámelge asırılıp atırǵan sanlastırıw processlerin tereńlestiriw hám xızmet kórsetiw sistemasın bunnan bılay da jetilistiriwge qaratılǵan ilajlar dodalandı.

Jańa qatnas tiykarında suw esabın júrgiziw tolıq elektron túrge ótkeriledi. “Suv hisobi” málimleme platforması arqalı paydalanılǵan suw muǵdarı anıq esaplanadı hám tutınıwshılarǵa elektron tárizde málim etiledi. Bul sistema esap-sanaqlarda insan faktorın azaytadı, artıqsha qaǵazpazlıqtı saplastıradı hám resurslardan paydalanıw nátiyjeliligin arttıradı.

Maǵlıwmatlardıń anıqlıǵın támiyinlew maqsetinde “Sanlı awıl xojalıǵı” platforması menen integraciya jolǵa qoyıladı.
Usı arqalı suwǵarılatuǵın jerler, egin túrleri hám suw limitleri haqqındaǵı maǵlıwmatlar avtomatikalıq túrde jańalanıp barıladı.
Sonday-aq, tarawdaǵı barlıq maǵlıwmatlardı bir sistemada jıynaw ushın Suw xojalıǵı ministrliginiń “Suw xojalıǵın sanlastırıw hám monitoring orayı” shólkemlestiriledi. Oray suw balansı, nasos stanciyaları hám suw sarpı boyınsha maǵlıwmatlardı tallaydı, qarar qabıl etiw processlerin avtomatlastırıw imkaniyatın jaratadı.

Bunnan bılay suw xojalıǵı tarawın sanlastırıw máseleleri menen ayrıqsha ministrdiń orınbasarı shuǵıllanadı.
Tarawda “Mámleketlik suw kadastrı” málimleme sisteması jaratıladı. Ol arqalı suw resurslarına baylanıslı maǵlıwmatlar tiyisli ministrlikler hám uyımlardan jıynalıp, birden-bir bazada qáliplestiriledi. Bul, óz gezeginde, maǵlıwmat almasıw procesin ápiwayılastırıp, esabatlardı qaǵazda júrgiziw ámeliyatın qısqartadı. “Mámleketlik suw kadastrı” sistemasın 2026-jıl aprelge shekem tolıq iske qosıw rejelestirilgen.

Tómengi buwında xızmet kórsetiw sistemasın jetilistiriw máseleleri de dodalandı. Talap hám máwsimlik sharayattan kelip shıǵıp, xızmetlerde shtatlardıń ózgeriwsheń basqarıw sisteması engiziledi. Xızmetlerdiń nátiyjeliligi KPI kórsetkishleri tiykarında bahalanadı.

2026-jıldan baslap xızmetkerlerdi xoshametlew sisteması ámeliy nátiyjelerge baylanıslı boladı, yaǵnıy jetkerip berilgen suw muǵdarı hám paydalanılǵan kólem arasındaǵı ózgeshelik tiykarında anıqlanadı.

Mákemelerdiń finanslıq erkinligin arttırıw maqsetinde suw salıǵınan túsken qarjılardıń 40 procentin óziniń materiallıq-texnikalıq bazasın bekkemlewge baǵdarlawına ruqsat beriledi.

Suw xojalıǵı nasos stanciyaların mámleketlik-jeke menshik sheriklik tiykarında basqarıw ámeliyatı keńeytiledi. 2026-jılı Jizzaq, Qashqadárya, Nawayı, Namangan, Samarqand hám Sırdárya wálayatlarındaǵı nasos stanciyalarınıń 50 procenti, 2027-jılǵa barıp bolsa Namangan wálayatındaǵı barlıq nasos stanciyaların jeke menshik sheriklikke beriw rejelestirilmekte.

Bul baǵdarda Namangan wálayatınıń CHortoq rayonında “bir nasos – bir sistema” principi tiykarında “CHortoq tájiriybesi” ámelge asırıladı. Onda jeke menshik sherik tutınıwshılardı suw limiti sheńberinde suw menen támiyinleydi, nasoslarǵa baylanǵan maydanlardan esaplanǵan suw salıǵınıń 40 procenti jeke menshik sherikke tólep beriledi. Usı qarjılar esabınan suw esabın avtomatlastırıw hám nasos stanciyaların basqıshpa-basqısh modernizaciyalaw jolǵa qoyıladı.

Tájiriybeniń mazmun-mánisin hám abzallıqların diyqan hám fermerlerge jetkeriw maqsetinde “Suwshılar mektebi” joybarı sheńberinde 2025-2026-jıllarda hár bir rayonda birewden “oqıw dala-poligonı” shólkemlestirilip, jámi 141 rayonda 3,5 mıń gektar maydan qamtıp alınadı.

Prezidentimiz juwapkerlerge tarawda sanlastırıwdı jedellestiriw, esap-sanaq processlerin tolıq avtomatlastırıw, tómengi buwında xızmet kórsetiw nátiyjeliligin arttırıw, mámleketlik-jeke menshik sheriklikti keńeytiw hám xızmetkerlerdiń juwapkershiligin kúsheytiw boyınsha anıq tapsırmalar berdi hám bul baǵdardaǵı tiyisli hújjetlerge qol qoydı.