Bolalarni zo‘ravonlikning barcha shakllaridan himoya qilish mexanizmini shakllantirishda tashlangan qadamlar mohiyatiga nazar
2026-03-19 13:50:00 / Yangiliklar

Bugungi kunda mamlakatimizda ballarni barkamol rivojlanishi yo‘lida ko‘plab ishlar olib borilmoqda.
Xususan ballarni maktabgacha ta’lim tizimiga qamrab olish, o‘rta ta’lim va o‘rta maxsus ta’lim muassasalarida mukammal bilim olishi va kelajakda ularni jamiyatga yetuk kadr bo‘lib yetishishida barcha kuch va vositalar safarbar qilinmoqda.
Shu bilan bir vaqtda davlat bolalarni rivojlanishiga katta ta’sir qiluvchi ularga nisbatan sodir etiladigan zo‘ravonlikning barcha shakllaridan himoya qilish mexanizmini ishlab chiqish kabi muhim masalani ham chetda qoldirgani yo‘q.
Jumladan, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “2026–2030 yillarga mo‘ljallangan Bolalarni zo‘ravonlikning barcha shakllaridan himoya qilish strategiyasini tasdiqlash to‘g‘risida”gi 2025-yil 24-dekabrdagi PF-256-sonli Farmoni bilan 2026-yil 1-sentabrdan boshlab, zo‘ravonlikdan jabrlangan bolalarga va zo‘ravonlikka guvoh bo‘lgan bolalarga ular tegishli prosessual xatti-harakatlarga jalb etilgan vaqtdan e’tiboran davlat hisobidan yuridik yordam ko‘rsatilishi, bolalarga nisbatan ularning qonuniy vakillari yoki boshqa qarindoshlari tomonidan zo‘ravonlik holatlari bo‘yicha ishni sudga qadar yuritish va sud muhokamasi jarayonlaridagi barcha prosessual harakatlarni amalga oshirishda vasiylik va homiylik organi vakili majburiy tartibda ishtirok etish, zo‘ravonlikdan jabrlangan bolalarning dastlabki ko‘rsatuvlari majburiy tartibda videoyozuv orqali qayd etilishi, mulkchilik shaklidan qat’iy nazar ta’lim, sog‘liqni saqlash va aholini ijtimoiy himoya qilish tashkilotlari xodimlari tomonidan bolalarga nisbatan zo‘ravonlik bilan bog‘liq aniqlangan faktlar haqida xabar bermaganlik uchun ma’muriy javobgarlik belgilash belgilandi.
Shuningdek, mas’ul davlat idoralari tomonidan 2026-yil 1-aprelga qadar Ijtimoiy himoya milliy agentligining “Yagona milliy ijtimoiy himoya” axborot tizimida ijtimoiy himoyaga muhtoj bolalar hamda zo‘ravonlik sodir etgan yoki uni sodir etishga moyil bo‘lgan shaxslar haqidagi ma’lumotlarni almashish va ular to‘g‘risidagi ma’lumotlarni o‘z ichiga olgan yagona elektron platforma (keyingi o‘rinlarda – platforma)ni ishlab chiqish va bunda:
platforma davlat organlari va tashkilotlarining axborot tizimlari hamda “112” qisqa raqam orqali fuqarolarning chaqiruvlarini qabul qilish va avtomatlashtirilgan tarzda qayta ishlash imkonini beruvchi yagona dispetcherlik xizmati bilan “Raqamli hukumat” tizimining idoralararo integratsiyalashuv platformasi orqali integratsiya qilinadi;
bolalarga nisbatan sodir etilgan zo‘ravonlik holatlarining yagona statistika hisobi va hisobotini yuritish, statistika organlariga taqdim etish, shuningdek, bolalarga nisbatan zo‘ravonlik holatlari bo‘yicha amalga oshiriladigan chora-tadbirlarning har bir bosqichini kuzatib borish imkoniyati yaratish belgilangan.
Yuqoridagilardan kelib chiqib, shuni aytish mumkinki bugungi kunda mamlakatimizda bollarni har qanday tahdiddan samarali himoya qilish mexanizmini ishlab chiqishda katta qadamlar tashlandi.
Jinoyat ishlari bo‘yicha Shirin shahar sudi
sudyasi R.Korabayev
