O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining PF-33-sonli farmoni: ayollar, bolalar va yosh oilalarga e’tibor
2026-03-16 11:50:00 / Qonun va qarorlarga sharhlar

2026-yil 3-mart kuni O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tomonidan qabul qilingan PF-33-sonli farmon mamlakatimizda ayollar va bolalar huquqlarini himoya qilish, oilaviy zo‘ravonlik va tazyiq holatlarining oldini olish, shuningdek yosh oilalarni qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan muhim huquqiy hujjatlardan biridir.
Farmonning asosiy maqsadi jamiyatda sog‘lom ijtimoiy muhitni shakllantirish, oilaviy qadriyatlarni mustahkamlash va fuqarolarning huquqiy himoyasini kuchaytirishdan iborat. Shu bilan birga, hujjat yoshlarning erta nikohga kirishining oldini olish, talaba qizlarga ta’lim olishda qo‘shimcha imkoniyatlar yaratish kabi masalalarga ham alohida e’tibor qaratadi.
PF-33-son farmon doirasida ayollar huquqlarini himoya qilish tizimi yanada takomillashtiriladi. Ularning jamiyatdagi o‘rni va roli mustahkamlanib, iqtisodiy hamda ijtimoiy jihatdan qo‘llab-quvvatlash choralari kengaytiriladi. Shuningdek, ayollarga psixologik va huquqiy yordam ko‘rsatish tizimini rivojlantirish, zo‘ravonlik va tazyiq holatlarining oldini olishga qaratilgan chora-tadbirlar amalga oshiriladi.
Bolalar huquqlarini himoya qilish ham farmonning ustuvor vazifalaridan biri hisoblanadi. Farzandlarning xavfsizligi, sog‘lom rivojlanishi va barqaror muhitda tarbiyalanishi uchun maxsus chora-tadbirlar belgilangan. Bu borada davlat organlari, ta’lim muassasalari va jamoatchilik tashkilotlari o‘rtasidagi hamkorlik yanada mustahkamlanadi.
Erta nikohlarning oldini olish masalasi ham alohida e’tibor markazida. Erta nikohlar yoshlarning ta’lim olish imkoniyatlarini cheklaydi va ularning sog‘lig‘iga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Shu bois farmon orqali voyaga yetmagan shaxslarni turmushga majbur qilish holatlariga nisbatan javobgarlik kuchaytiriladi.
Farmonda yosh oilalarni qo‘llab-quvvatlashga ham katta ahamiyat berilgan. Xususan, nikoh shartnomasi tuzgan oilalarga muayyan imtiyozlar taqdim etish, yosh oilalarni moddiy va ijtimoiy jihatdan qo‘llab-quvvatlash choralari nazarda tutilgan. Bu esa oilaviy barqarorlikni mustahkamlash, turli nizolarning oldini olish va kelajak avlodlar uchun sog‘lom muhit yaratishga xizmat qiladi.
Shuningdek, talaba qizlar uchun ham qo‘shimcha imkoniyatlar yaratilmoqda. Homilador yoki farzandi bor talaba qizlar ta’limni davom ettirishi uchun sharoitlar yaratiladi. Bu esa ayollarning ta’lim olish huquqini ta’minlash, ularning jamiyatdagi faolligini oshirishga xizmat qiladi.
Farmonning eng muhim natijalaridan biri — jamiyatda sog‘lom ijtimoiy muhitni shakllantirish va huquqiy madaniyatni yuksaltirishdir. Fuqarolar o‘z huquq va majburiyatlarini yaxshi bilgan taqdirda, huquqbuzarliklar kamayadi, oilalarda tinchlik va o‘zaro hurmat muhiti mustahkamlanadi.
PF-33-sonli Prezident farmoni amalga oshirilishi natijasida:
-
ayollar va bolalarning huquqlari ishonchli himoya qilinadi;
-
oilaviy zo‘ravonlik holatlarining oldi olinadi;
-
yosh oilalar davlat tomonidan keng ko‘lamli qo‘llab-quvvatlanadi;
-
jamiyatda huquqiy madaniyat yanada yuksaladi.
Mazkur farmon bugungi kun va kelajak avlodlar uchun ijtimoiy adolatni ta’minlashga xizmat qiladigan muhim qadam hisoblanadi.
A.O‘ralov, Jinoyat ishlari bo'yicha Qamashi tumani sudi raisi
