“Yangi O‘zbekistonda” korrupsiyani oldini olish bo‘yicha islohotlar
2026-02-26 09:05:00 / Yangiliklar
Yangi O‘zbekiston so‘nggi yillarda keng ko‘lamli o‘zgarishlar davrini boshdan kechirmoqda. Mamlakatda korrupsiyaga qarshi kurashish, ishbilarmonlik muhitini va mehnat sharoitlarini yaxshilash, sud-huquq tizimini isloh qilish, inson huquqlarini himoya qilish, ma’muriy hamda davlat boshqaruvi samaradorligini oshirishga qaratilgan yirik islohotlar amalga oshirildi.
Bu islohotlarning markazida mustahkam qonunlar va strategik rejalar bilan takomillashtirilgan korrupsiyaga qarshi keng qamrovli dastur turibdi. Islohotlar turli sohalarga qaratilgan bo‘lib, davlat boshqaruvini takomillashtirish, sifatli davlat xizmatlari va axborotdan foydalanishni ta’minlash, sud-huquq tizimini modernizatsiya qilishga alohida e’tibor qaratilmoqda. So‘nggi yillarda O‘zbekiston o‘z xalqining davlat va xususiy sektor rahbarlarining shaffof va axloqiy ish olib borayotganiga ishonchini his qilishiga yordam berish uchun katta sa’y-harakatlarni amalga oshirdi.
Ma’lumki, ushbu sohadagi xalqaro standartlar korrupsiyaning oldini olish va unga qarshi kurashish bo‘yicha chora-tadbirlar samaradorligini oshirish maqsadida quyidagi elementlarga qaratilgan:
jumladan,
-davlat xizmatchilari uchun qo‘shimcha cheklovlarni joriy etish;
-xususiy sektorda shaffoflikni oshirish;
-korrupsiyaga qarshi kurashda moliyaviy nazorat bo‘linmalarining rolini kuchaytirish;
-korrupsiyaga oid huquqbuzarliklar uchun korporativ va jismoniy shaxslarning javobgarligini kuchaytirish;
-kollektiv choralar ko‘rish tashabbuslarini qo‘llab-quvvatlash.
Yuqoridagi standartlarga muvofiq, 2020 yilda Prezident Shavkat Mirziyoevning 6013-sonli farmoni bilan Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi tashkil etildi va uning vazifalari qatoriga korrupsiyani o‘rganish, fuqarolik jamiyati bilan o‘zaro hamkorlik va shaffoflikni oshirish etib belgilandi. so‘nggi yillarda korrupsiyaning oldini olishga qaratilgan ma’muriy islohotlar misolida mazkur sohada 70 dan ortiq qabul qilingan konseptual me’yoriy hujjatlar asosida baholash mumkin. Bugungi kunda ochiqlik va oshkoralik, jamoatchilik nazorati tamoyillarini ta’minlashda muhim ahamiyat kasb etmoqda, bular korrupsiyaga qarshi kurashish va oldini olishning eng samarali vositalaridir. Litsenziyalash va ruxsat berish tartib-taomillari ham tubdan takomillashtirildi, bu esa tadbirkorlik va investitsiya muhitini tubdan yaxshilash, ortiqcha byurokratik to‘siqlar va eskirgan me’yoriy hujjatlarni bartaraf etish imkonini berdi. 2022 yilda kuchga kirgan “Davlat xizmati to‘g‘risida”gi qonunga ko‘ra, davlat xizmatchilariga sovg‘alar qabul qilish, tadbirkorlik faoliyati bilan shug‘ullanish, xorijiy banklarda hisob raqamlarini ochish va chet elda ko‘chmas mulk sotib olish taqiqlandi. Shuningdek, davlat xizmatchilarining mol-mulki va daromadlarini majburiy deklaratsiya qilish tizimi joriy etildi.
Qayd etilgan va boshqa chora-tadbirlar mamlakatimizda korrupsiyaga qarshi kurashni yaxshilashga xizmat qilib, bu O‘zbekistonni so‘nggi yillarda korrupsiyaga qarshi kurash tizimi yangilanib, mamlakatimiz Transparency Internationals Corruption Perceptions Index (CPI) reytingida o‘z o‘rnini bir necha pog‘onaga yaxshiladi.
O‘zbekistonda korrupsiyaga qarshi kurashishning samarali moliyaviy, huquqiy va institutsional mexanizmlarini yaratish yo‘li o‘z samarasini berdi desak bo‘ladi. Ammo shuni ta’kidlash kerakki, korrupsiyaga qarshi kurash faqat bir necha yillik vazifa emas. Bu to‘xtovsiz jarayondir va O‘zbekiston hukumati bu boradagi xalqaro standartlarga muvofiq korrupsiyaga qarshi islohotlarning muvaffaqiyatli amalga oshirmoqda.
A.Xolboev
Jinoyat ishlari bo‘yicha Paxtachi
tuman sudining raisi