Navoiyda noqonuniy oltin qazib oluvchi yashirin sexlar va jinoiy guruhlar faoliyatiga chek qo‘yildi
2026-04-13 09:25:00 / Yangiliklar
Dastlabki aniqlangan holat Karmana tumanida qayd etildi. Samarkand viloyatining Paxtachi tumanida istiqomat qiluvchi, 1988-yilda tug‘ilgan fuqaro S. boshchiligidagi guruh parranandachilik xo‘jaligiga ixtisoslashgan binoni ijaraga olgan. Ushbu bino niqobi ostida oltin tarkibli rudalarni kimyoviy usulda qayta ishlovchi yashirin laboratoriya va sex tashkil etilgan. Tadbir davomida voqea joyidan 200 kg yarim tayyor oltin mahsuloti, 200 qopga joylangan oltin zarrachalari bo‘lgan qum va toshlar, 300 kg turli kimyoviy moddalar hamda maxsus texnik uskunalar, jumladan, tegirmon va laboratoriya jihozlari dalil sifatida olindi.
Hisob-kitoblarga ko‘ra, ushbu noqonuniy faoliyat natijasida davlat manfaatlariga va mintaqa ekologiyasiga 7 milliard so‘mdan ortiq zarar yetkazilgan. Hozirda fuqaro S.ga nisbatan O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining 196²-moddasi bilan jinoyat ishi qo‘zg‘atilib, tergov harakatlari olib borilmoqda. Ushbu modda yer osti boyliklarini qonunga xilof ravishda qazib olish va ulardan foydalanish bilan bog‘liq huquqbuzarliklar uchun javobgarlikni nazarda tutadi.
Navbatdagi qonunbuzarlik Navbahor tumanida fosh etildi. Mahalliy mas’uliyati cheklangan jamiyat rahbari J. soxta hujjatlar tayyorlab, “Sarmishsoy” davlat muzey-qo‘riqxonasi hududiga o‘zboshimchalik bilan kirgan. U 8 gektar maydonni egallab, 19 nafar fuqaroni oltin qazib olish ishlariga noqonuniy jalb qilgan. Qo‘riqxona hududidagi tabiiy va madaniy merosga zarar yetkazish orqali 6,1 milliard so‘mlik qazilma boyliklar talon-toroj qilingani aniqlandi.
Ushbu holat yuzasidan o‘tkazilgan tezkor harakatlar natijasida 6 kg yarim tayyor oltin, 430 tonnadan ziyod ruda, kimyoviy vositalar va 8 ta og‘ir texnika, jumladan, yuk avtomobillari hamda traktorlar musodara qilindi. Mutaxassislar tomonidan ayni paytda laboratoriya tahlillari o‘tkazilmoqda va tabiatga yetkazilgan zararning yakuniy miqdori hisoblanmoqda. Bu kabi holatlar qat’iy huquqiy baho berish va aybdorlarni qonuniy javobgarlikka tortish uchun asos bo‘ladi.
Bunday tezkor tadbirlarning muntazamligi mamlakatda mineral xomashyo bazasini muhofaza qilish va yer osti boyliklaridan oqilona foydalanish ustidan nazorat kuchayganidan dalolat beradi. Noqonuniy oltin qazib olish nafaqat iqtisodiy yo‘qotish, balki yer qatlamining buzilishi va zaharli kimyoviy moddalar orqali ekologik tizimning emirilishiga sabab bo‘ladi. Nazorat mexanizmlarining samarali ishlashi davlat mulki daxlsizligini ta’minlash hamda qonun ustuvorligini mustahkamlashga xizmat qiladi.