Tog‘-kon va geologiya sohasida davlat xizmatlari: Shaffoflik va raqamlashtirishning yangi bosqichi
2026-03-24 09:45:00 / Yangiliklar

Tasavvur qiling, ulkan kon maydonida portlatish ishlari olib borilmoqda yoki yer ostidan qimmatli resurslar qazib olinmoqda. Har bir jarayon ortida inson hayoti va davlat boyligi yotibdi. Ilgari bunday murakkab jarayonlar uchun ruxsatnomalar olish haftalab vaqt va ko‘plab qog‘ozbozlikni talab qilgan bo‘lsa, bugun raqamlashtirish evaziga tizim mutlaqo o‘zgardi. Farmonda belgilanganidek, iqtisodiyotni "soya"dan chiqarishning eng samarali yo‘li — bu har bir xizmatni onlayn va nazorat ostida bo‘lishini ta’minlashdir.
Inspeksiya tomonidan bugungi kunda 20 ta asosiy yo‘nalishda davlat xizmatlari ko‘rsatilmoqda. Ushbu xizmatlar nafaqat yirik korxonalar, balki jismoniy shaxslarning ham huquqiy manfaatlarini himoya qilishga qaratilgan.
Elektron xizmatlar: Tezkorlik va xavfsizlik kafolati
Hozirda litsenziyalash va ruxsat berish jarayonlarining salmoqli qismi elektron shaklga o‘tkazilgan. Xususan, kon ishlarini rivojlantirish rejasini kelishish, neft va gaz quduqlarini o‘tkazish bo‘yicha xulosa olish hamda tog‘-kon ishlarini yuritish huquqini beruvchi ruxsatnomalar to‘liq elektron tartibda amalga oshirilmoqda. Bu tadbirkor va nazorat qiluvchi o‘rtasidagi bevosita muloqotni kamaytirib, korrupsion xavflarni bartaraf etadi.
Sanoat xavfsizligi masalasi doimiy e’tiborda. Portlovchi va zaharli moddalar bilan ishlash uchun litsenziya olish yoki xavfi yuqori bo‘lgan ob’ektlarning texnik qurilmalaridan foydalanishga ruxsatnoma olish endilikda shaffof onlayn monitoring tizimi orqali nazorat qilinadi. Bu esa PF-246-sonli Farmonda belgilanganidek, naqdsiz hisob-kitoblarni ommalashtirish va moliyaviy ochiqlikni ta’minlashga xizmat qiladi.
Pullik va bepul xizmatlar: Aniq mezonlar
Xizmatlar ro‘yxatida pullik va bepul asosda ko‘rsatiladigan turlar aniq belgilangan. Masalan, foydali qazilmalar bilan bog‘liq kon ajratish dalolatnomalari hamda yer qa’ridan foydalanuvchilarning choraklik hisobotlarini qabul qilish mutlaqo bepul amalga oshiriladi. Aksincha, maxsus ekspertiza yoki texnik muvofiqlikni tasdiqlashni talab etuvchi xizmatlar uchun qat’iy belgilangan to‘lovlar mavjud.
Tog‘-kon, geologiya va sanoat xavfsizligini nazorat qilish inspeksiyasi nazoratidagi ob’ektlarda elektr qurilmalarini sozlash yoki neft ombori xo‘jaligining sanoat xavfsizligi talablariga muvofiqligi to‘g‘risida xulosa berish kabi jarayonlar endilikda qat’iy nazorat ostida. Har bir berilgan xulosa va ruxsatnoma raqamli reestrga kiritilib, yashirin faoliyat yuritish imkoniyatini cheklaydi.
Kelgusi vazifalar: Sifat va nazorat
PF-246-sonli Farmonga muvofiq, 2026-yildan boshlab nazorat organlari faoliyatida bodi-kameralar joriy etilishi inspeksiya xodimlarining joylardagi tekshiruvlarini yanada shaffof qiladi. Bu esa xizmat ko‘rsatish jarayonida "inson omili"ni minimallashtirish va qonun ustuvorligini ta’minlashning asosiy mexanizmiga aylanadi.
Ushbu davlat xizmatlarining tizimli yo‘lga qo‘yilishi va raqamlashtirilishi tog‘-kon sanoatida nazorat tizimi yangi bosqichga chiqqanini ko‘rsatadi. Nazoratning kuchayishi nafaqat texnik xavfsizlikni, balki iqtisodiy barqarorlikni ham ta’minlaydi.
Qonuniylikning ta’minlanishi yashirin iqtisodiyot ulushini qisqartirib, davlat byudjetiga tushumlarning ko‘payishiga va pirovardida sohaning sarmoyaviy jozibadorligi oshishiga olib keladi. Bu esa har bir fuqaro uchun xavfsiz mehnat sharoiti va barqaror iqtisodiy kelajak demakdir.
