Korrupsiya — jamiyat taraqqiyotining tizimli kushandasi
2026-01-06 14:25:00 / Korrupsiyaga qarshi kurashish

#Korrupsiya_dastur
#Maqola
Korrupsiya — jamiyat taraqqiyotining tizimli kushandasi
Korrupsiya zamonaviy jamiyat oldida turgan eng murakkab va xavfli ijtimoiy-siyosiy muammolardan biri bo‘lib, u nafaqat alohida sohalar faoliyatiga, balki butun davlat tizimining barqaror rivojlanishiga jiddiy putur yetkazadi. Mazkur illat jamiyatning huquqiy, iqtisodiy va ma’naviy asoslarini izdan chiqarib, demokratik tamoyillarni zaiflashtiradi. Shu bois korrupsiyani jamiyat taraqqiyotining tizimli kushandasi sifatida baholash mumkin.
Avvalo, korrupsiya huquq ustuvorligi tamoyiliga zid hodisadir. Qonunlar ishlamaydigan, adolat pul yoki mansab orqali sotib olinadigan jamiyatda fuqarolarning davlat institutlariga bo‘lgan ishonchi keskin pasayadi. Bu esa huquqiy nigilizmning kuchayishiga, ya’ni qonunlarga befarq munosabat shakllanishiga olib keladi. Natijada jamiyatda tartib-intizom emas, shaxsiy manfaat va manfaatlar to‘qnashuvi ustuvor bo‘lib qoladi.
Ikkinchidan, korrupsiya iqtisodiy rivojlanish jarayonlarini izdan chiqaruvchi omil hisoblanadi. Davlat resurslarining samarasiz taqsimlanishi, tender va loyihalarda shaffoflikning yo‘qligi, poraxo‘rlik asosida qabul qilinadigan qarorlar iqtisodiy samaradorlikni keskin pasaytiradi. Bunday muhitda sog‘lom raqobat shakllanmaydi, innovatsion tashabbuslar cheklanadi, xorijiy investitsiyalar oqimi susayadi. Oqibatda mamlakatning raqobatbardoshligi pasayib, ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish sekinlashadi.
Shuningdek, korrupsiya jamiyatning ma’naviy-axloqiy qiyofasiga ham jiddiy zarar yetkazadi. Halollik, vijdon, mas’uliyat kabi qadriyatlar o‘rnini manfaatparastlik, loqaydlik va befarqlik egallay boshlaydi. Ayniqsa, yoshlar ongida muvaffaqiyat bilim va mehnat orqali emas, balki noqonuniy yo‘llar orqali erishiladi degan xavfli tasavvur shakllanishi jamiyat kelajagi uchun katta tahdid hisoblanadi.
Korrupsiyaga qarshi kurash kompleks va uzluksiz jarayon bo‘lishi lozim. Bu borada faqat jazolash choralarini kuchaytirish yetarli emas. Davlat boshqaruvida ochiqlik va shaffoflikni ta’minlash, fuqarolik jamiyati institutlari rolini kuchaytirish, huquqiy madaniyatni yuksaltirish muhim ahamiyat kasb etadi. Eng asosiysi, har bir fuqaro korrupsiyaga murosasiz munosabatda bo‘lishni o‘zining fuqarolik pozitsiyasi deb bilishi zarur.
Xulosa o‘rnida aytish mumkinki, korrupsiya jamiyatni ichidan yemiradigan, taraqqiyot yo‘lini to‘sadigan xavfli illatdir. Unga qarshi kurash faqat davlatning emas, balki butun jamiyatning umumiy mas’uliyati bo‘lib, faqat halollik, adolat va qonun ustuvorligi asosida barqaror va taraqqiy etgan jamiyatni barpo etish mumkin.
✍️Jarqo‘rg‘on tumani Yoshlar ishlari bo‘limi boshlig‘i Normatov Baymat Yulbayevich
