O‘zbekiston Respublikasi Millatlararo munosabatlar va xorijdagi vatandoshlar masalalari bo‘yicha qo‘mitasi

2025 yil davomida Qo‘mita tomonidan O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 10 ta Farmoni, 5 ta Qarori, 2 ta bayoni, 1 ta chora-tadbirlar dasturi, Vazirlar Mahkamasining 1 ta Qarori, 3 ta Farmoyishida belgilangan vazifalar hamda Prezident Administrasisi va Vazirlar Mahkamasining 100 dan ortiq topshirig‘i ijrosi ta’minlandi.

Jumladan, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025 yil 30 yanvardagi “O‘zbekiston-2030” strategiyasini “Atrof-muhitni asrash va “yashil iqtisodiyot” yilida amalga oshirishga oid davlat dasturi to‘g‘risida”gi
PF–16-son Farmoni, 2023 yil 11 sentyabrdagi “O‘zbekiston-2030” strategiyasini 2025 yilda sifatli va o‘z vaqtida amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PQ–300-son qarorda Qo‘mitaga yuklangan vazifalar to‘liq bajarildi.

Shuningdek, hisobot davrida Qo‘mita tomonidan O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti hamda Vazirlar Mahkamasining Farmon va qarorlarida belgilangan topshiriqlar, xususan O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025 yil 19 martdagi PF-52-son Farmoni hamda PQ-115-son Qarori ijrosi bo‘yicha qator ishlar amalga oshirildi.

I. Millatlararo munosabatlarni uyg‘unlashtirish, jamiyatda do‘stlik, o‘zaro hamjihatlik, bag‘rikenglik va birdamlikni mustahkamlash orqali yagona fuqaroviy o‘zlikni shakllantirish yo‘nalishida.

Ko‘pmillatli yagona oila tuyg‘usi muhitini mustahkamlash maqsadida 2025 yilning shu kuniga qadar Qo‘mita, Respublikamizda faoliyat ko‘rsatayotgan milliy madaniy markazlar va hamkor tashkilotlar bilan birgalikda ta’lim muassasalari hamda chegaradosh hududlarda 10 mingdan ortiq madaniy-ma’rifiy tadbir tashkil etildi.

Jumladan, “Navro‘z” umumxalq bayrami hamda Mustaqillik tantanalarini nishonlash doirasida 7 mingdan ortiq madaniy-ma’rifiy tadbir o‘tkazildi. “Yangi O‘zbekiston bog‘i”da nishonlangan tantanalarda Respublikamizda faoliyat yuritayotgan milliy madaniy markazlarning 200 nafar vakili jalb etildi.

Prezidentimizning tashabbuslari bilan Millatlararo munosabatlar qo‘mitasi hududida 22 ta milliy madaniy markazlar paviloni barpo etildi.

Ochilish marosimida mamlakatimizda faoliyat yuritib kelayotgan 3 ta xalqaro tashkilot hamda 10 ta davlat elchixonalari vakillari ishtirok etdi.

Milliy madaniy markazlar pavilonida jami 105 ta yirik ma’naviy-ma’rifiy tadbirlar o‘tkazilib, unda jami 60 mingga yaqin fuqaro qamrab olingan bo‘lsa, shundan 40 mingga yaqinini turli millat vakillari tashkil etdi.

Shuningdek, pavilon 20 ga yaqin – AQSh, Armaniston, Belarus, Vetnam, Gruziya, Gresiya, Isroil, Latviya, Rossiya, Qirg‘iziston, Tojikiston, Qozog‘iston, Turkiya, Ozarbayjon, Xitoy va Turkmaniston kabi davlatlardan tashrif buyurgan 200 dan ortiq xorijlik mehmonlarga tanishtirildi.

“30 iyul – Xalqlar do‘stligi kuni” munosabati bilan joriy yil
25-30 iyul kunlari butun mamlakatimiz bo‘ylab “Do‘stlik” festivali,
10-15 noyabr kunlari “Bag‘rikenglik haftaligi” keng nishonlandi. Unda 700 ming nafardan ortiq fuqarolarimiz, jumladan turli millatlar va konfessiyalarga mansub aholi vakillari faol ishtirok etdi.

Ushbu festival va haftalik doirasida mamlakatimizning barcha hududlarida ijodiy uchrashuv, xalq amaliy san’ati, hunarmandchilik ko‘rgazmalari, bolalar oromgohlarida ham do‘stlikni ulug‘lovchi tadbirlar, “Do‘stlik ohanglari”, “O‘zbekiston bag‘rikeng diyor” nomli konsert-madaniy dasturlar, sport tadbirlari, xorijlik ekspertlar ishtirokida xalqaro konferensiyalar o‘tkazildi.

“Eng faol milliy madaniy markaz” va “Eng faol do‘stlik jamiyati” onlayn tanlovlari tashkil etildi hamda uning g‘oliblari tantanali taqdirlandi.

“Do‘stlik” festivali materiallari 20 dan ortiq xorijiy ommaviy axborot vositalarida xususan, dunyoning eng nufuzli nashrlaridan biri 30 milliondan oshiq doimiy faol foydalanuvchilariga ega bo‘lgan Yevropaning xalqaro tedekanali “Euronews”da ham yoritildi.

Davlatimiz Mustaqilligining 34 yilligi munosabati bilan Qo‘mita va milliy madaniy markazlar tomonidang “Vatan uchun, millat uchun, xalq uchun!” shiori ostida katta madaniy-ma’rifiy tadbirlar tashkil etildi.

II. O‘zbekistonda yashovchi barcha millat va elatlarning huquqlari hamda qonuniy manfaatlarini ta’minlash orqali ularning umummilliy taraqqiyotga daxldorligini kuchaytirish yo‘nalishida.

2025 yil iyul-noyabr oylarida Qoraqalpog‘iston Respublikasi, Samarqand, Surxondaryo, Toshkent, Andijon, Farg‘ona, Namangan, Qashqadaryo, Xorazm va Buxoro viloyatlarida bo‘lib, turli millat vakillari istiqomat qiladigan mahallalar, chegaraoldi hududlarda sayyor uchrashuvlar, muloqotlar o‘tkazildi. Milliy taomlar festivallari, amaliy san’at va hunarmandchilik buyumlari ko‘rgazmalari, madaniy-ma’rifiy tadbirlar tashkil etildi.

2025 yildan boshlab ilk marotaba yozgi oromgohlarda har bosqichning
10-kunida “Millatlar do‘stligi” kuni etib belgilandi.

Qo‘mita milliy madaniy markazlar bilan birgalikda joriy yil oktyabr oyini O‘zbek tili oyligi deb e’lon qilindi.

“O‘zbek tiliga bag‘ishlangan eng yaxshi she’r ijrochisi” va “O‘zbek tilida ijro etilgan eng yaxshi qo‘shiq” onlayn tanlovlari, “O‘zbek tili barchamizni birlashtiradi!” shiori ostida tantanali tadbirlar o‘tkazildi.

Shu bilan birga, mamlakatimizda yashayotgan millatlar va elatlarga xos bo‘lgan milliy bayramlarni keng nishonlashga ham alohida e’tibor qaratildi. Xususan, Sabantuy, Chxusok, Oxi, Derviza, Qovun sayli, Abay Qo‘nonboev tavalludining 180 yilligi kabi bayram tadbirlari barcha milliy madaniy markazlar ishtirokida keng nishonlandi.

Jumladan, 25 may kuni Toshkent shahrida tatar va boshqird xalqlarining milliy bayrami – Sabantuyga bag‘ishlangan ommaviy-madaniy tadbirlari o‘tkazildi. Tadbirda Tatariston Bosh vazirining o‘rinbosari – Butunjahon tatarlar kongressi Milliy kengashi raisi V. Shayxraziev, Boshqirdiston Madaniyat vaziri o‘rinbosari G. Xamitova va boshqa xorijlik mehmonlar ishtirok etdi.

Millatlararo totuvlikni ta’minlash sohasidagi ishlarni ilmiy yondashgan holda chuqur tahlillar asosida olib borish maqsadida uzoq yillik tajriba va yuqori malakaga ega bo‘lgan 40 nafardan ortiq tarixchi, arxeolog, etnolog, filolog, sotsiolog, siyosatshunos kabi mutaxassis olimlar bilan doimiy muloqot platformasi yo‘lga qo‘yildi.

Millatlararo munosabatlar, umummilliy hamjihatlik va birdamlik yo‘nalishlarida faoliyat olib borayotgan va sohada chuqur bilimga ega 30 ga yaqin mutaxassislar ishtirokida ekspertlar guruhi shakllantirildi.

Millatlararo munosabatlar sohasida 102 ta ilmiy-ommabop maqola tayyorlandi hamda mahalliy va xorijiy nashrlarda e’lon qilindi.

Xususan, Qo‘mita bo‘lim boshlig‘i, t.f.d., proffesor S. Davlatova Hindistonning Multydisciplinary Journal of Science and Tecnology jurnalining joriy yildagi sonida “Uzbek Ethnofolklore: Methods of Collecting and Resaearching Materials” maqolasi e’lon qilindi.

O‘zbekiston Respulikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasida Millatlararo munosabatlar qo‘mitasi raisining “Mamlakatimizda umummilliy totuvlikni ta’minlash sohasida amalga oshirayotgan ishlari to‘g‘risida”gi axboroti eshitildi.

III. Xorijdagi vatandoshlar jamoalari va o‘zbek diasporalarining milliy o‘zligini saqlashga ko‘maklashish hamda ularning ijtimoiy va iqtisodiy salohiyatini Vatanimiz rivojiga safarbar etishni qo‘llab-quvvatlash yo‘nalishida.

Xorijdagi vatandoshlar bilan madaniy, ta’lim va iqtisodiy aloqalarni mustahkamlashga qaratilgan “Assalom O‘zbekiston”, “O‘zbekistonlik bitiruvchilar” va “Yangi avlod” kabi yangi dasturlar, shuningdek “Butunjahon o‘zbekistonliklar birdamligi kuni”ni belgilash bo‘yicha loyiha ishlab chiqildi.

2026 yilda o‘tkazilishi rejalashtirilayotgan “Vatandoshlar butunjahon qurultoyi”ga tayyorgarlik ko‘rish maqsadida Yevropa Ittifoqi, AQSh va Kanada, Birlashgan Arab Amirligi hamda MDH davlatlarida 4 marotaba Vatandoshlar mintaqaviy forumi tashkil etildi. Tadbirlarda 10 mingga yaqin vatandoshlar qamrab olindi hamda ijtimoiy iqtisodiy yo‘nalishdagi mingga yaqin takliflar olindi.

Shuningdek, Buyuk Britaniya, Koreya Respublikasi, Rossiya, Xitoy, Ozarbayjon va Turkiya davlatlariga amalga oshirilgan xizmat safarlari davomida vatandoshlar bilan muloqotlar o‘tkazildi va ular ishtirokida milliy bayramlar, o‘zbek tili va madaniyatiga oid 100 dan ortiq tadbirlar o‘tkazildi.

Joriy yil davomida 12 ta davlatga xizmat safarlari amalga oshirilib, ular ishtirokida turli darajadagi tadbirlar o‘tkazish bilan bir qatorda, ular duch kelayotgan muammolar va yuzaga kelayotgan qiyinchiliklar o‘rganildi.

Shuningdek, xorijiy davlatlar rasmiy vakillari bilan uchrashuvlar tashkil etilib, vatandoshlarimizni har tomonlama qo‘llab-quvvatlash va ularga ko‘mak ko‘rsatish masalalari muhokama etildi.

Xususan, O‘zbekiston delegatsiyasining Rossiya Federatsiyasi Primore o‘lkasi hamda Tatariston va Boshqirdiston Respublikalariga tashrifi davomida hududlar rahbarlari, vazirlik va idoralar boshliqlari, yirik va kichik ish beruvchilar, shuningdek ta’lim olayotgan va mehnat qilayotgan vatandoshlarimiz va o‘zbek jamoat tashkilotlari rahbarlari bilan uchrashuvlar o‘tkazildi.

Uchrashuvlar natijasida bir qator kelishuvlarga erishildi. Jumladan:

Samarqand-Vladivostok, Farg‘ona-Vladivostok va Buxoro-Vladivostok shaharlari, shuningdek Jizzax-Naberejnie Chelni, Qarshi-Nijnekamsk va Samarqand-Ufa shaharlari o‘rtasida birodarlik aloqalarini o‘rnatish;

Qo‘mita hamda Tatariston va Boshqirdiston xalqlari assambleyasi o‘rtasida hamkorlik aloqalarini mustahkamlash.

O‘zbekiston Mustaqilligining 34 yilligiga bag‘ishlab AQShning 12 ta shahrida bayram tadbirlari, AQSh va Kanadada istiqomat qilayotgan vatandoshlar uchun “Vatandoshlar mintaqaviy forumi”, Nyu-Yorkning “Wall Street” ko‘chasida vatandoshlar, o‘zbek jamiyatlari va shahar meriyasi rasmiylari ishtirokida Davlat bayrog‘ini tantanali ko‘tarish marosimi, tadbirkor va faol vatandoshlarimiz va ularni jamoat tashkilotlari bilan 30 ga yaqin uchrashuv, 9 ta madaniy va sport tadbirlar (jumladan, “Zakovat” intellektual o‘yini, “Milliy palov” tanlovi, viktorinalar, o‘zbek hunarmandlari ko‘rgazmasi, yosh rassomlar tanlovi, sport musobaqalari hamda “Mustaqillik kubogi” futbol turniri) tashkil etildi.

Shuningdek, tashrif doirasida vatandoshlar jamiyatlari (o‘zbek diaspora tashkilotlari) AQShning Penselvaniya, Massachusets, Nyu-york, Virjiniya shtatlari va Kanadada istiqomat qilayotgan 56 nafar yirik tadbirkor va yuqori natijalarga erishgan malakali vatandoshlarimiz ishtirokida davra suhbati o‘tkazildi. Uchrashuvda O‘zbekistonda yangi investitsiya loyihalarini amalga oshirish istiqbollari muhokama qilindi hamda vatandoshlarimiz taklif va fikrlari o‘rganildi.

Uchrashuvlar natijasida, Qo‘mita va “Vatan”, “Yurtdosh”, “Uzbek society of America”, “Turkiston Amerika Assotsiatsiyasi” va “Mahalla USA” jamoat tashkilotlari bilan hamkorlik memorandumlari imzolandi.

Shu bilan birga, ish, o‘qish, sayohat va boshqa maqsadlarda xorijda bo‘lib turgan ayrim fuqarolarimiz tomonidan mezbon davlat qonunlari
va qadriyatlariga nisbatan hurmatsizlik, o‘z vatandoshiga noo‘rin munosabatda bo‘lgani haqida axborotlar o‘rganilmoqda.

Mamlakatimiz shahar va viloyatlarining xorijiy davlatlar hududlari bilan aloqalarini mustahkamlash, ular faoliyatini muvofiqlashtirish hamda ushbu sohadagi hamkorlikni yanada rivojlantirish maqsadida “Birodar shaharlar alyansi” NNT tashkil etildi.

Ushbu davr davomida 6 ta hudud bilan birodarlik aloqalari o‘rnatilib, birodarlashgan hududlar soni 68 tadan 74 taga yetkazildi.

O‘zbekistonning Turkiy davlatlar tashkiloti faoliyatidagi ishtiroki doirasida ilk marotaba Toshkent shahrida Turkiy davlatlar tashkiloti III Diaspora yoshlari forumi tashkil etildi.

O‘zbekiston Respublikasida istiqomat qiluvchi nemislar masalalari bo‘yicha O‘zbekiston-Germaniya hukumatlararo komissiyaning 15-majlisi o‘tkazildi. Majlis yakunlariga ko‘ra Kommyunike imzolandi.

Mazur hujjatga Komissiya tarkibiga vatandoshlarimizning ushbu mamlakatdagi manfaatlarini himoya qilish hamda hududlararo hamkorlikni kuchaytirish maqsadida Andijon – Myunxen, Farg‘ona – Gamburg shaharlari o‘rtasida birodarlik aloqalarini o‘rnatishga kelishildi.

O‘tgan davrda xalqaro hamkorlik geografiyasi kengaytirishga qaratilgan qator uchrashuvlar o‘tkazildi.

Jumladan, 6 ta xorijiy davlatning (Germaniya-2, Turkiya, Qirg‘iziston, Qozog‘iston, Belarus, Ozarbayjon) O‘zbekistondagi elchilari hamda elchixonalari xodimlari, 2 ta xalqaro tashkilot (EXHT, TDT) rahbarlari va 6 ta xorijiy davlat (Vetnam, Rossiya, Tatariston, Boshqirdiston, Xitoy va Germaniya) delegatsiyalari qabul qilindi.

Shuningdek, 12 ta xorijiy davlatga (AQSh-2, Ozarbayjon-2, Rossiya-2, Xitoy-2, Janubiy Koreya, Turkiya, Vengriya, BAA) xizmat safari tashkil etildi.

Mazkur tadbirlarda millatlararo totuvlik va umummilliy hamjihatlik borasida O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan islohotlar va mamlakatimizning boy tajribasi namoyish qilindi.

Shu bilan birga, xorijdagi turdosh va vatandoshlar tashkilotlari bilan jami 9 ta hamkorlik memorandumlari imzolandi.

“O‘zbekiston-Germaniya” do‘stlik jamiyati tashabbusi bilan mamlakatimiz delegatsiyasining Berlin va Myunxen shaharlariga tashrifi tashkillashtirildi.

Safar mobaynida “Bavariya-O‘zbekiston” do‘stlik jamiyati va “O‘zbekiston-Germaniya” do‘stlik jamiyati o‘zaro madaniy-ma’rifiy aloqalarini rivojlantirishga kelishib oldi.

“O‘zbekiston-Vetnam” do‘stlik jamiyati tashabbusi bilan Toshkent fotosuratlar uyida “O‘zbekiston va Vetnam do‘stona munosabatlari abadiydir” deb nomlangan fotosuratlar ko‘rgazmasi o‘tkazildi.

IV. Cohada amalga oshirilayotgan islohotlarni ommalashtirish, jamoatchilik bilan aloqalarni kuchaytirish.

Tadbirlarni keng jamoatchilikka yetkazish maqsadida OAV 601 ta material e’lon qilindi, shundan 134 ta teleradio ko‘rsatuvlar, 55 ta gazeta maqolalari, 23 ta jurnal materiallari, 42 ta radioeshittirishlar, 347 ta ijtimoiy tarmoqlardagi axborot materiallari joylashtirildi.

Qo‘mita tashabbusi asosida Butunjahon Matbuot erkinligi kuni munosabati bilan an’anaviy o‘tkaziladigan “Oltin qalam” milliy tanlovida birinchi marotaba “Umummilliy hamjihatlikni targ‘ib qilish va mustahkamlashga qaratilgan eng yaxshi materiallar uchun” nominatsiyasi joriy etildi.

Umummilliy totuvlik, bag‘rikenglik va birdamlik g‘oyalarini ifodalovchi 105 ta madaniy-ma’rifiy, 29 ta davra suhbati va 46 ta turkum tadbirlar va 8 ta xalqaro konferensiya, shuningdek, 11 ta seminar-trening,
2 ta matbuot anjumani, 1 ta brifing va 100 dan ortiq intervyu, 3 ta fleshmob va 3 ta chellenj tashkil qilindi.

Turli millatlar va elatlarning vatanparvarlik va umummilliy qadriyatlar atrofida birlashishiga qaratilgan “Men O‘zbekiston farzandiman” shiori ostida fleshmob, chellenjlar tashkil etildi, 15 ta videorolik tayyorlandi.

O‘zbekiston Respublikasi Hukumat portali negizida Qo‘mitaning yangilangan rasmiy veb-sayti (https://gov.uz/oz/icc) yaratildi hamda zarur ma’lumotlar kiritildi. Shuningdek, ijtimoiy tarmoqlardagi (facebook, instagram, youtube) rasmiy sahifalari yangilanib, ularga 2 mingdan oshiq post joylashtirildi.

Qo‘mitaning ijtimoiy tarmoqlardagi (facebook, instagram, youtube) rasmiy sahifalarida umummilliy hamjihatlikni targ‘ib qilish va mustahkamlashga qaratilgan 3 tilda (o‘zbek, rus, ingliz) berib boriladigan “Haftalik dayjest” yo‘lga qo‘yildi.

O‘zbekistonda ShHT Xalq diplomatiyasi markazi bilan hamkorlikda mahalliy hamda ShHT davlatlari OAVning 40 dan ortiq vakillari ishtirokida millatlararo totuvlikni ta’minlash borasida press-tur tashkil etildi.

Ijtimoiy tarmoqlardagi obunachilari soni yil boshida 500 kishi atrofida bo‘lgan bo‘lsa, bugungi kunada ular soni 22 mingtaga yetkazildi.