Tug‘ilgan yili va joyi: 08.08.1951 y., Toshkent shahri

Ma’lumoti: Oliy, biologiya fanlari doktori (DSc) professor

Hozirgi vaqtda Azimova Shahnoz Sodiqovna - biologiya fanlari doktori, professor, O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi O‘simlik moddalari kimyosi institutining molekulyar genetika laboratoriyasi mudiri. U molekulyar biologiya va biotexnologiya sohasida taniqli olima. Sh.S.Azimova turli ekspression sistemalarda rekombinant oqsillarni, monoklonal antitanalarni ishlab chiqarish hamda tabiiy va sintetik birikmalarning biologik/farmakologik faolligini, shu jumladan sitotoksik, mikroblarga qarshi va zamburug‘larga qarshi faolligini o‘rganish bo‘yicha ilmiy maktab yaratdi.

Sh.S.Azimova gen va hujayra muhandisligi bo‘yicha ilmiy izlanishlar olib boradi. O‘zbekistonda ilk bor tibbiyot uchun turli ekspressiya tizimlari yordamida rekombinant oqsillar olishni ishlab chiqilmoqda. Birinchi marta bakuloviruslar asosida IFA diagnostik testini yaratish va gepatit B ga qarshi vaksina ishlab chiqarish uchun zarur bo'lgan gepatit B virusining immunologik matkeri bo'lgan HBsAg ishlab chiqarish texnologiyasi ishlab chiqildi. Rekombinant eritropoetin, β-galaktozidaza va GFP oqsili olindi. O‘zbekistonda ilk bor rekombinant oqsillarga monoklonal antitelalar hosil qiluvchi gibridoma olish texnologiyasi ishlab chiqilib, u o‘z navbatida mahalliy dori vositalari va diagnostika vositalarini ishlab chiqarishga qo‘llaniladi.

Sh.S.Azimovaning rahbarligida va uning bevosita ishtirokida yangi dori vositalarini (jumladan, o‘sma kasalligini davolashda qo‘llash mumkin bo‘lgan), biologik faol qo‘shimchalar yaratish maqsadida tabiiy manbalardan biologik faol moddalarni, jumladan, hujayra kulturalari boʻyicha sitotoksik tadqiqotlar oʻtkazilmoqda. Transfer DNK vektorlari bilan ishlash texnologiyasi o‘zlashtirildi. MIS genini ifodalovchi kassetalarga ega transfer vektorlari (Myuller ingibirlovchi substansiyasi – ko‘krak sut bezi saratoni, tuxumdon va prostata saratonini davolash uchun qo‘oqsil) konstruksiyalandi. PZR va real vaqt rejimidagi PZR (fluoressent nishonli oligonukleotidlar) diagnostikasini yaratish uchun zarur bo‘lgan primerlarning (oligonukleotidlar) sintezi yo‘lga qo‘yildi.

Ilm-fandagi yutuqlari: 400 dan ortiq nashrlari mavjud, shundan 43 ta Oʻzbekiston Respublikasi patenti va 6 ta xalqaro patenti. Azimova Sh.S. tahriri ostida “Springer Nature” xalqaro nashriyoti sakkiz jilddan iborat “Natural Compounds” ma’lumotnomalarini umumiy hajmi 4500 bet, “Lipids, Lipophilie Components and Essential Oils From Plant Sourses” nomli ma’lumotnomani 2 jilddan iborat, 992 bet hajmda chop etdi. Ma’lumotnomalar butun dunyo olimlari uchun katta amaliy ahamiyatga ega bo‘lib, tabiiy birikmalar sohasida faoliyat yuritayotgan tadqiqotchilar uchun ma’lumotnoma bo‘lib, O‘zbekiston Respublikasi ilmiy maktabining xalqaro miqyosdagi nufuzini oshiradi.

Azimova Sh.S. rahbarligida. 15 nafar fan nomzodi, 4 nafar fan doktori tayyorlandi.

Shaxnoza Sadiqovna Azimova O‘zbekiston Respublikasi Davlat mukofotlari bilan taqdirlangan. “O‘zbekiston Respublikasi fan arbobi” faxriy unvoni bilan taqdirlangan (1999). “Mehnat shuhrati” ordeni (2021) va “EAPO” Patent idorasining medali (2024) sohibi.

Ilmiy muassasada ijtimoiy ishlar: doktorlik dissertatsiyalari himoyasi bo‘yicha 2 ta ixtisoslashtirilgan ilmiy kengash a’zosi, “Tabiiy birikmalar kimyosi” jurnali tahririyat hay’ati a’zosi.